In Europa geldt vrijheid van meningsuiting en persvrijheid, maar Rusland misbruikt die vrijheden om in Europa haat, desinformatie en propaganda te verspreiden. Daarvoor waarschuwden Letland, Estland en Litouwen oftewel de Baltische staten woensdag in het Europees Hof van Justitie.
Na de inval van Rusland in Oekraïne besloot de Europese Commissie om verschillende Russische media te blokkeren in Europa. De maatregelen moeten voorkomen dat Rusland propaganda en desinformatie kan verspreiden.
Maar de lijst van geblokkeerde media wordt steeds langer en wordt niet getoetst door een onafhankelijke rechter. Daardoor staat de pers- en informatievrijheid op het spel, vinden verschillende Nederlandse organisaties. Ze daagden de Raad van de EU voor het Europees Hof van Justitie in Luxemburg.
Buiten de hack op BabyTV eerder dit jaar is Russische beïnvloeding en propaganda in ons land niet zo zichtbaar. Maar in buurlanden van Rusland is het een groot probleem. Landen als Estland, Letland en Litouwen hebben er dagelijks mee te maken, verklaarden die landen woensdag tijdens de hoorzitting voor het Europees Hof.
Veel buurlanden van Rusland zijn voormalige Sovjetrepublieken. Daardoor spreekt een belangrijk deel van de bevolking Russisch. Voor de oorlog in Oekraïne volgden veel Russischsprekende mensen in deze landen Russische tv-zenders en media.
Maar alle media in Rusland staan onder controle van het Kremlin. De laatste jaren worden die media actief ingezet om kijkers op te hitsen tegen het Westen, maar ook om de oorlog in Oekraïne te vergoelijken en om propaganda en desinformatie te verspreiden.
Daarom zijn Estland, Letland en Litouwen blij met de Europese blokkade van Russische media. Die werd kort na de Russische inval in Oekraïne in 2022 ingesteld door de Europese Commissie. Maar in ons land is juist weerstand tegen die maatregelen.
Verschillende Nederlandse bedrijven en organisaties hebben de Raad van de EU voor de Europese rechter gedaagd. Ze vinden de blokkade van Russische media niet effectief en niet proportioneel. Daarnaast wijzen ze erop dat de lijst met geblokkeerde media zonder beoordeling door een onafhankelijke rechter steeds langer wordt.
Daardoor staan de persvrijheid, de vrijheid van meningsuiting en de informatievrijheid op het spel volgens de Nederlandse organisaties. Ze vinden het een kwalijke zaak dat de politiek kan oordelen welke media wel en welke media niet zijn toegestaan. Dat gaat volgens de aanklagers in tegen de beginselen van de democratie.
Tijdens de hoorzitting lieten de Baltische staten doorschemeren dat ze blij zijn met het ingrijpen door Europa. De landen voelen zich door de maatregelen gesteund in hun strijd tegen Russische invloed.
Dat de Europese maatregelen tegen Russische media niet voor niets zijn, illustreerde de Estse delegatie tijdens de hoorzitting in Luxemburg. In 2007 werd een beeld van een Russische soldaat verwijderd uit de hoofdstad Tallinn. Via Russische media werden Russischsprekende mensen in Estland opgehitst, waardoor het land met flinke rellen te maken kreeg.
In het slotpleidooi onderstreepte de Nederlandse delegatie dat ze net zo fel tegen Russische beïnvloeding is als de Baltische staten. Tegelijkertijd spraken de Nederlanders de hoop uit dat de rechter de zaak vooral vanuit het perspectief van mensenrechten beoordeelt, want die staan volgens de eisers op het spel.
Het Europees Hof van Justitie moet gaan oordelen welke belangen zwaarder wegen. Zijn onze vrijheden belangrijker, óf moet vooral voorkomen worden dat Rusland bij ons een vinger in de pap kan krijgen? Er is nog geen datum voor de uitspraak.
Source: Nu.nl algemeen