Bij de Russische aanvalsgolf van maandag, waarbij een kinderziekenhuis in Kyiv werd getroffen, gebruikte Rusland zeer waarschijnlijk een nieuwe tactiek met laagvliegende kruisraketten. Op allerlei manieren probeert het land de Oekraïense luchtverdediging te omzeilen.
Al sinds vorig jaar sleutelen de Russen voortdurend aan hun aanvalsgolven met drones en raketten. Kyiv mag dan blijven klagen dat de luchtverdediging niet optimaal werkt, met de westerse wapensystemen die het heeft gekregen haalt het wel degelijk steeds meer Russische kamikazedrones en raketten neer. Bij drone-aanvallen lukt het vaak zelfs om alle drones uit de lucht te schieten.
Met opeenvolgende aanvalsgolven en steeds weer een andere mix van wapens, probeert het Russische opperbevel de Oekraïense luchtverdediging af te leiden en zwakke plekken te vinden. Doel: zorgen dat bepaalde raketten wél ongeschonden hun weg kunnen vinden om in Kyiv, Charkiv of Odesa energiecentrales, fabrieken en andere belangrijke infrastructuur in de as te leggen. Of, zoals Oekraïne beweert, om doelbewust burgerdoelen te treffen zoals flats, winkelcentra en zoals maandag een kinderziekenhuis.
Over de auteur
Stieven Ramdharie is nieuwsverslaggever van de Volkskrant met defensie als belangrijkste specialisme.
De twee aanvalsgolven van maandag, met meer dan veertig drones, kruisraketten en ballistische raketten, waren amper voorbij of de voormalige Oekraïense oud-luchtmachtwoordvoerder Joehry Ihnat meldde dat sommige kruisraketten extreem laag vlogen. Volgens Ihnat koersten Russische raketten in de afgelopen maanden zelfs op zo’n 50 meter hoogte op hun doel af.
De opzet van de Russen was duidelijk. Kruisraketten vliegen altijd al laag, zodat ze moeilijk te ontdekken zijn door de vijandelijke radar. Door zéér laag te vliegen, kunnen de Oekraïners ook amper reageren als ze de raketten zelf zien, of ze kunnen pas in actie komen als de kruisraket vlak bij het doelwit is.
‘Met deze nieuwe en opmerkelijke tactiek proberen de Russen de schade van dergelijke aanvallen zo groot mogelijk te maken’, aldus de Amerikaanse denktank Institute for the Study of War (ISW) dat de oorlog nauwgezet in kaart brengt.
De Oekraïense president Volodymyr Zelensky gebruikte de aanvallen van maandag, waarbij meer dan dertig doden zijn gevallen, direct om opnieuw bij het Westen te pleiten voor versterking van de luchtverdediging. Volgens hem zijn onder meer zeven extra Patriot-batterijen nodig. Zelensky hoopt dat de aanval op het kinderziekenhuis ertoe zal leiden dat het Westen op de Navo-top deze week in Washington eindelijk over de brug zal komen.
Het type kruisraket dat volgens Kyiv het ziekenhuis trof, de Kh-101, wordt door de Russische luchtmacht veel gebruikt in het kat-en-muisspel om de Oekraïense luchtverdediging te penetreren. Rusland ontwikkelde de Kh-101 in de jaren negentig en zette hem tijdens de burgeroorlog in Syrië veel in om onder andere kampen en commandocentra van IS te bestoken.
Voor Rusland was de Syrië-campagne de eerste oorlog waarin het op grote schaal ervaring kon opdoen met kruisraketten en andere hightechwapens. Het Russische opperbevel gebruikt de Kh-101 in Oekraïne nu vooral om de luchtverdediging af te leiden. Bij een eerste aanvalsgolf vuurt Rusland deze kruisraketten samen met Shahed-drones af, gevolgd door een tweede aanvalsgolf met raketten die ongeschonden hun doel moeten bereiken.
Op deze manier proberen de Russen erachter te komen hoe ze de luchtverdediging via bepaalde routes kunnen omzeilen. Moskou weet dat de Oekraïners zuinig moeten zijn met hun luchtverdedigingsraketten omdat die niet in grote aantallen door het Westen zijn geleverd.
Oekraïne slaagde er in februari bij een aanval in om het overgrote deel van de Shahed’s en Kh-101’s neer te halen. Van de 64 afgevuurde drones en raketten wisten de Oekraïners er 44 te vernietigen. Maar van de raketten die veel meer schade konden veroorzaken, zoals de Kh-22 met een explosieve lading van duizend kilo, werd er niet een neergehaald.
De aanvalsgolf met Shaheds en Kh-101’s was volgens het ISW duidelijk bedoeld om de andere raketten te helpen hun doelwit ongeschonden te bereiken. ‘Deze aanval is een voorbeeld van het constante gevecht om heerschappij in de lucht waarin Rusland en Oekraïne zijn verwikkeld’, aldus het ISW toen.
De aanval van maandag op het kinderziekenhuis, die onder andere door de Amerikaanse president Joe Biden scherp is veroordeeld, zal de druk vergroten op vooral Washington om de Oekraïense luchtverdediging snel te versterken. De VS beschikken over de meeste Patriots, een van ’s werelds beste luchtverdedigingswapens. Tot nu toe heeft het Witte Huis niet te kennen gegeven dat de zeven Patriots die Zelensky wil hebben, snel hun weg zullen vinden naar het Oekraïense slagveld.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant