Veel wereldsterren, weinig aanvallen en een bondscoach in het oog van een storm van kritiek: dat is voorlopig het EK van Engeland. Vier vragen over de tegenstander van het Nederlands elftal in de halve finales.
De blijdschap bij Engeland was zaterdag groot na de perfecte penaltyreeks tegen Zwitserland. Eindelijk werden de Engelsen niet gekweld door hun penaltytrauma, zoals in 1990, 1996, 1998, 2004, 2006 en drie jaar geleden in de EK-finale in eigen land tegen Italië.
Toch voerde de opluchting de boventoon bij Engeland. De Engelsen worstelen vanaf het eerst moment op dit EK, terwijl de ploeg bestaat uit wereldsterren als Jude Bellingham, Harry Kane, Phil Foden en Bukayo Saka.
Na een stroeve groepsfase leek Engeland al in de achtste finales uitgeschakeld te worden door Slowakije. Het was aan een waanzinnige omhaal van Bellingham in de vijfde minuut van de blessuretijd te danken dat Engeland overleefde. In de verlenging maakte Kane de winnende 2-1.
Bondscoach Gareth Southgate wordt door de meedogenloze Britse pers verantwoordelijk gehouden voor het uiterst stroeve toernooi. De oud-speler, al acht jaar bondscoach van Engeland, zou niet meer de juiste man op de juiste plaats zijn.
Tijdens de rust van Engeland-Zwitserland gingen foto's van wegdommelende Engelse fans op de tribune in Düsseldorf viraal op sociale media. Engeland had de supporters in de eerste helft in slaap gewiegd door niet één keer op doel te schieten.
Het past bij de kritiek op Southgate, die resultaat boven avontuur verkiest en zijn ploeg erg verdedigend laat voetballen. Het leidt tot veelal slaapverwekkende wedstrijden op dit EK. Engeland scoorde vijf keer in vijf wedstrijden.
Ook andere statistieken onderschrijven het. Van de vier overgebleven teams heeft Engeland veruit de minste schoten op doel gelost (15) en corners gekregen (22). Frankrijk maakte wel minder doelpunten dan Engeland (drie om vijf).
Met sterren als Saka, Kane, Bellingham en Foden in de ploeg lijken die feiten ondenkbaar. Toch is Foden geen schim van de ster die hij bij Manchester City is. Veelzeggend was zijn commentaar na het duel met Zwitserland: "Ik ben niet de beste speler van de Premier League geworden om hier anoniem te spelen."
Dat zijn aanpak resultaat oplevert, spreekt in het voordeel van Southgate. Hij haalde in 2018 de halve finales van het WK, drie jaar later de finale van het EK en nu hoort Engeland weer bij de beste vier landen van Europa. Voor het tijdperk van Southgate bereikte Engeland na de wereldtitel in 1966 slechts drie keer de halve finales van een EK of WK.
Frappant genoeg kreeg een Nederlander veel aandacht na de gewonnen kwartfinale van Engeland tegen Zwitserland. Het was voormalig Oranje-international Jimmy Floyd Hasselbaink, sinds maart vorig jaar de rechterhand van zijn oud-ploeggenoot Southgate.
Hasselbaink werd geroemd om zijn rol achter de schermen bij de perfecte penaltyreeks van de Engelsen. De oud-spits was als actief speler (1990-2008) een penaltyspecialist: hij schoot in de Premier League veertien keer raak bij vijftien pogingen.
De lessen daarvan bracht de in Suriname geboren Hasselbaink over op de spelers van Engeland. Sterspeler Bellingham: "Ik was echt zelfverzekerd in mijn voorbereiding, zelfverzekerd in de dingen die ik heb besproken met Jimmy Floyd Hasselbaink. Hij heeft ons enorm geholpen."
Na een geweldig debuutseizoen bij Real Madrid is Bellingham de blikvanger van Engeland. Met een wonderschone en cruciale omhaal in de achtste finales tegen Slowakije onderstreepte hij wederom zijn sterrenstatus, als een van de weinigen bij Engeland. Ook Kane levert: hij scoorde net als Bellingham twee keer dit EK.
Hun namen zijn bij het grote publiek niet al te bekend, maar toch zijn ze erg belangrijk voor Engeland: verdediger Marc Guéhi (Crystal Palace) en middenvelders Declan Rice (Arsenal) en Kobbie Mainoo (Manchester United).
De drie spelers gedijen bij de verdedigende tactiek van Engeland: Guéhi en Rice staan hoog op de lijst met spelers met meeste balheroveringen. Mainoo onderscheidde zich tegen Zwitserland als bewaker van spelmaker Granit Xhaka.
Guéhi miste de wedstrijd tegen Zwitserland door een schorsing, maar zal hoogstwaarschijnlijk in het elftal terugkeren voor de halve finale tegen Nederland. In dat geval maakt centrumverdediger Ezri Konsa plaats.
De grote vraag is wat Southgate verder aan zijn opstelling gaat doen tegen Nederland. In de groepsfase én in de achtste finales speelden de Engelsen in een systeem met vier verdedigers, maar daarin waren ze bij vlagen kwetsbaar.
Tegen Zwitserland timmerde Southgate de defensie dicht met vijf verdedigers, met Kieran Trippier (links) en Saka (rechts) als vleugelverdedigers. Daarin toonde Engeland geen beterschap: de rechtsbenige Trippier op links bleek een nog grotere handicap en Saka is van nature meer een rechtsbuiten dan een rechtsback.
Voor Southgate is het voorkomen van een tegendoelpunt echter heilig, zeker met een finale in het vizier. De halve finale tussen Nederland en Engeland begint woensdag om 21.00 uur in het Signal Iduna Park in Dortmund.
Source: Nu.nl algemeen