De Franse parlementsverkiezingen lijken uit te lopen op een volkomen verrassing. Volgens de eerste exitpolls zondagavond blijft de verwachte verkiezingszege voor het radicaal-rechtse Rassemblement National uit. Juist de linkse alliantie lijkt de grootste politieke groep in het parlement te worden.
De voorlopige uitslag vormt een groot contrast met wat de peilingen afgelopen weken lieten zien. Niet het Rassemblement National wordt de grootste politieke partij in het Franse parlement, maar de alliantie van linkse partijen Nouveau Front Populaire (NFP). Mogelijk eindigt de partij van Marine Le Pen zelfs als derde, achter de coalitie rondom president Macron, voor wie een grote nederlaag was voorspeld.
De exitpolls zondagavond voorzien 172 tot 192 zetels voor het linkse NFP, 150 tot 170 voor het kamp van Macron, en 132 tot 152 voor Rassemblement National. De assemblée nationale, de Franse Tweede Kamer, telt 577 zetels. Dat betekent dat geen van de politieke formaties voldoende zetels wint voor een absolute meerderheid (289).
Daarmee lijkt de uitslag bovenal een overwinning van het ‘front républicain’, de samenwerking tussen politieke partijen om radicaal-rechts te weerhouden van een overwinning. De afgelopen dagen trokken zowel de linkse partijen als het kamp-Macron in honderden kiesdistricten hun kandidaten terug, om daarmee ruimte te bieden aan elkaars kandidaten waar die de beste kans hadden om Rassemblement National te verslaan. Het linkse Nouveau Front Populaire trok 131 kandidaten terug, tegenover 82 uit de presidentiële coalitie Ensemble. Met succes, zo lijkt nu.
Over de auteur
Eline Huisman is correspondent Frankrijk voor de Volkskrant. Ze woont in Parijs.
De coalitie rond president Macron zal een aanzienlijk aantal zetels moeten inleveren (met 245 zetels in het huidige parlement), maar het verlies lijkt aanzienlijk minder groot te worden dan voorspeld.
De komende dagen moet duidelijk worden wat de uitslagen zullen betekenen voor de samenstelling van de Franse regering. Macron besloot de Fransen zondagavond nog niet toe te spreken, maar de definitieve uitslagen af te wachten.
De radicaal-linkse leider Jean-Luc Mélenchon van La France Insoumise, dat in ieder geval tot zondagavond de grootste partij binnen de linkse alliantie was, riep de president op om een linkse premier aan te wijzen. Hoewel dat logisch lijkt op basis van de uitslagen, is Macron daar niet toe verplicht. Bovendien is nog niet duidelijk welke partij binnen het linkse blok als grootste uit de bus komt na zondagavond. De prognoses wijzen op 68 tot 74 zetels voor La France Insoumise, en 63-69 zetels voor de Parti Socialiste.
Hoewel Rassemblement National duidelijk teleurgesteld was over de voorlopige uitslagen, sprak partijleider Jordan Bardella van een ‘ongekende doorbraak in de geschiedenis van de partij’. Ten opzichte van de huidige 89 zetels is de uitslag winst voor RN, maar een verlies ten opzichte van de alom verwachte winst.
Hoe dan ook lijkt de ‘helderheid’ waarop president Macron zei te hopen met het uitschrijven van nieuwe verkiezingen alleszins uit te blijven. Twee jaar geleden verloor zijn coalitie met 245 zetels een absolute meerderheid, destijds een ongekende situatie. Het voorlopige beeld is dat intussen de grootste groep slechts ternauwernood een relatieve meerderheid zal bemachtigen.
Source: Volkskrant