Er komt geen vervolg op de door archeologen verguisde maar goedbekeken Netflix-serie Ancient Apocalypse. Net goed. Of een gemiste kans?
Op een door regenwoud overwoekerde bergtop in Indonesië ligt een groot geheim. Langwerpige, basalten stenen, wel zo’n 50 duizend stuks in totaal. Sinds de succesvolle Netflix-serie Ancient Apocalypse van twee jaar geleden weten we wat het kan zijn geweest: een heuse piramide. Van een lang verdwenen, hoogontwikkelde beschaving, die liefst 12 duizend jaar geleden bloeide, toen we in Europa nog met houten speren op oerossen joegen.
Deze week werd duidelijk dat Ancient Apocalypse geen vervolg krijgt, in een tweede seizoen. De maker en presentator, de Britse schrijver Graham Hancock, krijgt geen toestemming om met zijn cameraploeg te gaan filmen in Amerika, op diverse traditionele leefplekken van de inheemse Amerikanen. Onder meer de Hopi liggen dwars: geen gerommel met onze geschiedenis, a.u.b.
Want hier wringt de schoen. Hancock is helemaal geen archeoloog. De man was journalist, voordat hij in de jaren negentig in de ban raakte van geheimzinnige oude beschavingen. Bekend werd hij toen hij op een satellietfoto van Mars in een raar gevormde bult een menselijk gezicht herkende. Bewijs van een antieke, buitenaardse beschaving, schreef hij in zijn boek Het Marsmysterie (voor alle zekerheid: het ‘gezicht’ bleek gewoon een heuvel).
En nu dus die Netflixserie. In de documentaire zien we Hancock opgewonden heen en weer hupsen over oude steenhopen in Turkije, Mexico en bij Gunung Padang in Indonesië. Zijn theorie ligt in het verlengde van Erich von Däniken, van Waren de goden kosmonauten? (1968): lang vóór ons is er al een hoogontwikkelde beschaving geweest, die vervolgens door een natuurramp (een meteorietinslag, volgens Hancock) is weggevaagd.
Het werd hem niet in dank afgenomen. Terwijl Ancient Apocalypse in 31 landen in de top tien van best bekeken series kwam, schreef de Vereniging voor de Amerikaanse Archeologie een zure brief: of die pseudo-archeologische rommel niet als de sodemieter van Netflix kan. Hancocks verzinsels zouden bijdragen aan een, schrik niet, ‘mysogyne, chauvinistische, racistische en antisemitische’ geschiedschrijving, gaan de archeologen tekeer.
Vooruit, zet er een disclaimer bij: ‘Deze documentaire is gebaseerd op de persoonlijke theorieën van Graham Hancock’. Maar om zo’n serie nu meteen helemaal te verbieden, hup, stuk, wég ermee; dat is ook weer zoiets. Wie doet Hancock er eigenlijk kwaad mee?
En draai het eens om. Zelf raakte ik als tiener in de ban van wetenschap, niet door verhandelingen over koolstofdateringen of aardmagnetisme – maar door spannende boeken en documentaires. Over piramides, mysterieuze beschavingen, het monster van Loch Ness. Misschien ligt daar de waarde van het mysteriegenre: dat het de kijker wetenschappelijk prikkelt, met intellectueel vermaak. Verwonder je om de wereld om je heen, durf vragen te stellen, wat zijn dit eigenlijk voor malle stenen? Laat je eerst betoveren, voordat het verstand de overhand krijgt. Een manier van denken die in de wetenschap weleens wordt onderschat.
En die stenen van Gunung Padang? Jaaaaa, dat zou u wel willen weten, hè? Het is een boeiend verhaal, googelt u vooral zelf eens. Misschien steekt u er nog iets van op – over échte archeologie, welteverstaan.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant