Cody Gakpo (25) is een van de sterren op het EK-voetbal. En hij is, bij aanvang van de kwartfinales, met drie doelpunten gedeeld topschutter. Wat hebben de Turken zaterdag van hem te vrezen?
Op een dakterras in Dubai nam Cody Mathès Gakpo de laatste twijfels weg voor een transfer naar Liverpool, na het WK van 2022 in Qatar. ‘We hadden een impuls nodig voor onze aanval. Iemand die een goal in zich heeft, die kan scoren uit meerdere posities’, vertelt Pepijn Lijnders, voormalig assistent-trainer van toenmalig Liverpool-coach Jürgen Klopp.
‘We waren op trainingskamp in Dubai en keken elke avond op het dakterras van het hotel, op een groot scherm, naar WK-wedstrijden. Cody speelde de pannen van het dak. Hij nam de laatste twijfels weg bij sommigen die nog lichtjes twijfelden over zijn komst, als complete aanvaller die in de één-tegen-één het overzicht houdt, die van buiten en binnen het strafschopgebied kan scoren, die kan inzakken en het elftal echt mee naar voren kan slepen, die meteen impact heeft op het spel. Het verschil tussen een gewoon en een goed team zit in de individuele kwaliteit van de voorste drie, zeker als dat ook nog eens echte teamspelers zijn.’
Cody Gakpo is een aparte voetballer. Hij is lang, 1,93 meter, zeker voor een dribbelaar. Hij is razendsnel. Als hij op snelheid ligt en met reuzenstappen richting doel stiefelt, kan de tegenstander vermoeden wat hij gaat doen, wat niet wil zeggen dat de opponent ook iets kan ondernemen. Gakpo is dan als een golf die onstuimig afrolt op het strand.
Over de auteur
Willem Vissers is voetbalverslaggever voor de Volkskrant. Dit is zijn zevende EK bij de mannen.
Zo ongeveer gaat dat met Gakpo. Eens zal hij ook naar binnen trekken, tijdens zijn dribbel. Vermoedelijk, want hij kan natuurlijk ook buitenom. Maar wanneer precies? En wat dan te doen, zo ondervonden onder anderen de verdedigers Philipp Lienhart van Oostenrijk en Andrei Ratiu van Roemenië. Het liefst komt hij vanaf zijn geliefde linkervleugel, om met rechts uit te halen.
Gakpo groeit ook als persoon buiten het veld. Als een van de leiders van Oranje. Als voortrekker in de bijeenkomsten van een aantal internationals om het geloof te belijden. Als ontspannen verteller die geregeld de internationale wereldpers te woord staat als ‘man van de wedstrijd’. Als vader van de dit jaar geboren Samuel. Als jongeman van Togolese afkomst, die precies een jaar geleden het land van zijn vader bezocht, onder meer om eten uit te delen in het arme West-Afrikaanse land. Met zijn vader keek hij geregeld naar interlands van Togo en soms droeg hij een van de shirts van de nationale ploeg uit de kast van pa.
De Eindhovenaar wist zijn loopbaan nauwkeurig te plannen, na een volledige opleiding bij PSV, waar hij alleen graag de landstitel had gewonnen. Gakpo bleef bewust tot het winter-WK in Qatar bij PSV, mede op aanraden van toenmalig bondscoach Louis van Gaal, die, zoals Van Gaal nu stelt, aan ‘één gesprek voldoende had om hem te overtuigen. Dat is een kwestie van communicatie’.
Aan Gakpo’s verblijf bij PSV tot aan dat WK kleeft, afgezien van dat functionele advies van Van Gaal, nog een heel ander verhaal, doordrenkt van spiritualiteit. In de laatste wedstrijd voor het einde van de zomerse transferperiode, liet hij zich drijven door een uit zijn geloof ontsproten voorbestemming. Bij één doelpunt tegen Volendam zou hij naar Southampton vertrekken, bij twee doelpunten naar Leeds, twee clubs die hem wilden aantrekken.
Bij drie treffers zou hij blijven bij PSV en ingaan op een verbeterde aanbieding. Hij scoorde drie keer, waarbij over een doelpunt nog even twijfel bestond door een aanraking van Damon Mirani. Van Gaal had trouwens ook gezegd dat na het WK veel grotere clubs dan Leeds of Southampton interesse zouden tonen. Hetgeen bleek.
En nu is Gakpo een van de sterren van het EK, niet alleen door zijn drie openingsdoelpunten voor Nederland (plus één assist), die zijn typische stempel dragen. Het gevaarlijkst is hij als hij van buiten naar binnen dribbelt, hetgeen ook verklaart waarom hij het liefst linksbuiten is, want hij wil schieten met zijn rechterbeen.
Zo vielen zijn doelpunten. Allereerst tegen Polen, na de onderschepping van de bal door Nathan Aké: meenemen, bal klaar leggen met de buitenkant, schieten met de wreef. Goal. Drie aanrakingen in totaal.
Tegen Oostenrijk: een lange sprint na de balverovering door Lutsharel Geertruida, wachten tot de bal van Xavi Simons komt, precies op het juiste moment. Aanname met de buitenkant, tevens kap langs de vergeefs glijdende verdediger Lienhart, geplaatst schot in de verre hoek. Twee balcontacten.
Tegen Roemenië. Weer een bal van Simons, nu helemaal diep op de linkerflank. Bal heel kort bij zich houden, echt heel kort. Bijna niet te tellen aanrakingen. Zeven balcontacten, waarvan het laatste het schot in de korte hoek is.
Een ogenschijnlijk gelijkwaardige wedstrijd kantelt in luttele tellen naar Nederlands voordeel. Gary Lineker bij de BBC: ‘Toen Gakpo de score opende, leek alles te veranderen. Het was een schitterende prestatie van hem. Hij was de uitblinker.’ Na de treffer trok hij een sprint naar fysiotherapeut Martin Cruijff. Gakpo: ‘Ik had hem beloofd dat ik naar hem zou lopen als ik als eerste zou scoren. Hij had dat voorspeld en ik had het onthouden.’
Gakpo, over de goal: ‘Xavi Simons werd goed gevonden tussen de linies en hij zette mij één op één. De lange hoek was afgedekt, dus moest ik in de korte hoek schieten.’ Hij prees de connectie met Simons, bij twee van zijn drie doelpunten aangever. ‘We raken steeds beter op elkaar ingespeeld. Met een nieuwe speelstijl (Oranje keerde van 5-3-2 terug naar 4-3-3, red.) ging daar tijd overheen. Maar ik denk dat we kunnen constateren dat het steeds beter gaat. De puzzelstukjes vallen meer en meer op hun plek.’
Gakpo’s individuele groei is een kwestie van talent en van urenlange training. Trainer Ruud van Nistelrooij vertelde een half jaar geleden aan de Volkskrant hoe hij trainde met jonge PSV’ers: ‘Mijn eerste spitsentraining was met Gakpo, Yorbe Vertessen en Joël Piroe. Oefenen op de trap, in de verre hoek of in de korte hoek. Met een boog naar de verre hoek of over het standbeen in de korte hoek, door de benen van de tegenstander.
‘Je ziet hoe spelers daarvoor hun eigen manier vinden, om hun trap te perfectioneren. Dan doen ze dat na elke training tien minuten, om te slijpen. Gakpo, Bakayoko, Saibari. Dan geniet ik mee. Zij schieten die bal erin, maar ik weet hoe we aan die zaken hebben gewerkt.’
Dat is Gakpo. Een harde werker, iemand die zichzelf altijd wil verbeteren. Scout Piet de Visser, die dit jaar zijn 90ste verjaardag hoopt te vieren. ‘Cody is hartstikke goed. Op het WK in Qatar was hij eigenlijk de enige echte Nederlandse uitblinker. Hij is gewoon levensgevaarlijk als hij op snelheid naar binnen trekt, zoals Arjen Robben dat vroeger vanaf rechts deed. Hij heeft vooral ook een goede mind, een goede geest. Het zit goed in zijn kop.
‘Veel spelers zijn wisselend in de kop. Zoals Memphis Depay, die een matig toernooi beleeft. Bij Gakpo telt alleen voetbal, hij is alleen met voetbal bezig, net als Jerdy Schouten, of Tijjani Reijnders. Dat is belangrijk: volledige concentratie op voetbal, plezier uitstralen.’
Lijnders, sinds kort hoofdtrainer van Red Bull Salzburg in Oostenrijk: ‘Zolang hij in zichzelf gelooft is er geen grens aan zijn mogelijkheden. Cody is het type dat beide voeten op de grond houdt. Hij is altijd op zoek naar verbetering. Dat bleek ook bij Liverpool. Hij manifesteerde zich meteen aan het begin en toen het later een tijdje minder liep heeft hij zich teruggevochten.’
Gakpo, die tijdens het EK het boek Black Box Thinking van oud-tafeltennisser Matthew Syed leest, dat handelt over zelfontwikkeling, over die tijd: ‘Soms gaat het goed, soms niet. Maar ik heb een goed team bij Liverpool, voor dat soort momenten, en zij bleven geloven in mij. Ik denk dat mijn laatste paar wedstrijden bij de club goed waren. Dat gevoel heb ik meegenomen naar het EK en ik ben blij dat ik nu van waarde kan zijn.’
Lijnders: ‘Hij heeft indruk gemaakt in Liverpool en daar ben ik trots op. En hij speelt met een glimlach, hij heeft zichtbaar plezier in zijn spel.’ Gakpo zelf, na een korte beschouwing over mindere toernooien van Oranje: ‘We proberen nu onze eigen herinneringen te maken.’
EK Voetbal 2024
Al het nieuws leest u in ons liveblog.
Welke ploeg speelt wanneer? Wie leidt de topscorerslijst? Wie krijgt de meeste gele kaarten? Hier vindt u alle statistieken.
Al onze verhalen over het EK 2024 vindt u op deze pagina.
Schrijf u ook in voor onze nieuwsbrief Sport.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant