Meer weten over de oorlog in Oekraïne? Lees hier al onze artikelen.
Rusland beweert opnieuw een dorp in het oosten van Oekraïne te hebben veroverd. Het Russische ministerie van Defensie zegt het dorp Sokil, dat enkele tientallen inwoners heeft, in handen te hebben. Sokil ligt op zo’n 30 kilometer van de stad Donetsk, sinds twee jaar bezet door Rusland.
Het Oekraïense ministerie van Defensie heeft vooralsnog niet gereageerd. In een update van de gezaghebbende denktank Institute of War van gisteren staat dat claims van Russische militaire bloggers over een opmars in Sokil niet bevestigd kunnen worden.
Het Russische leger is al langer bezig met een opmars aan het oostelijke front, waarbij het in de voorbije weken meermaals sprak over de verovering van verschillende dorpen. Deze week stelde het een wijk aan de oostkant van Tsjasiv Jar in handen te hebben ingenomen. Het Oekraïense leger bevestigde gisteren zich uit een noordoostelijke wijk te hebben teruggetrokken. Rondom dat dorp wordt al maanden hevig gevochten. Mede vanwege de hoge ligging wordt Tsjasiv Jar gezien als een strategisch belangrijke stad, waarvandaan Rusland mogelijk verder kan oprukken.
Thom Canters
Hongarije heeft een overleg tussen zijn buitenlandminister en diens Duitse evenknie geannuleerd. Het Hongaarse ministerie van Buitenlandse Zaken meldde vandaag expliciet dat de annulering niet politiek gemotiveerd is, nadat er deze week binnen de Europese Unie grote ophef ontstond over het bezoek van de Hongaarse premier Viktor Orbán aan de Russische president Poetin. Een ‘onvoorziene verandering’ in de agenda van zijn minister wordt als reden aangevoerd voor de annulering.
Vanuit Duitsland en verschillende andere Europese landen was deze week felle kritiek te horen op het bezoek van Orbán aan Rusland. Hoewel Boedapest binnen de EU als bondgenoot van Rusland te boek staat, steekt het lidstaten dat het bezoek komt kort nadat Hongarije de voorzittershamer van de EU op zich heeft genomen.
Europa ‘wordt vertegenwoordigd door Charles Michel (EU-president, red.) als het gaat om het buitenlands beleid, niet Hongarije’, zo zei de Duitse bondskanselier Olaf Scholz. Zowel Michel als EU-buitenlandchef Josep Borrell hamerden erop dat Orbán geen enkel mandaat heeft om namens de EU met Poetin te praten.
Het Duitse ministerie van Buitenlandse Zaken stelde gisteren al in een reactie ‘geschokt’ door de annulering. Volgens Berlijn is er een ‘serieuze en eerlijke’ discussie nodig over het bezoek. Hongarije zegt te hopen dat het bezoek, dat maandag zou plaatsvinden, op een later moment alsnog doorgang kan vinden.
Thom Canters
Een legereenheid bestaande uit buitenlandse vrijwilligers die voor Oekraïne vecht, zou Russische krijgsgevangenen hebben geëxecuteerd. Een Duitse militaire arts uit de eenheid heeft The New York Times verteld over meerdere keren waarop dat gebeurd zou zijn. De krant heeft daarvoor toegang gekregen tot zijn aantekeningen, videobeelden van de eenheid en tekstberichten tussen leden.
De arts is lid van de zogeheten Chosen Company, een van de eenheden van buitenlandse vrijwilligers die aan de zijde van het Oekraïense leger tegen de Russen. Volgens de arts schoten afgelopen augustus twee leden van de eenheid een ongewapende Russische militair dood, nadat hij gewond was geraakt in een loopgraaf aan het front in het oosten van Oekraïne.
Hoewel de arts dit meldde bij zijn commandant, zouden de executies zijn doorgegaan. Zo zou een lid van de eenheid een granaat hebben gegooid naar een Russische soldaat die zijn handen in de lucht hield, blijkt uit een video die The New York Times heeft bekeken. De Amerikaanse de facto commandant van de eenheid, een voormalig militair in de National Guard van de VS, ontkent tegen de krant dat zijn eenheid dergelijke oorlogsmisdrijven heeft gepleegd.
Rusland heeft Oekraïne er eerder ook al van beschuldigd krijgsgevangen te executeren - een oorlogsmisdrijf volgens de Geneefse conventies. Dezelfde beschuldigingen heeft Kyiv ook meermaals geuit aan het adres van Rusland. Zo zou het Russische leger bij de inname van de Oost-Oekraïense stad Avdiivka acht ongewapende Oekraïense soldaten hebben geëxecuteerd.
Thom Canters
Rusland heeft vannacht een droneaanval uitgevoerd op energievoorziening in de noordoostelijke provincie Soemy. Dat meldt het Oekraïense energiebedrijf Ukrenergo in een bericht op Telegram. Als gevolg van de aanval zaten huishoudens in de gelijknamige provinciehoofdstad en enkele gebieden in de buurprovincie Charkiv tijdelijk zonder stroom. Herstelwerkzaamheden zijn aan de gang.
Rusland bestookt Oekraïne vrijwel dagelijks met drones en raketten. Geregeld hebben die aanval Oekraïense energievoorzieningen als doelwit, met stroomuitval tot gevolg. Waar het voor de oorlog nog een netto-exporteur van elektriciteit was, moet Oekraïne daardoor nu regelmatig stroom importeren uit het buitenland.
Oekraïne meldt ook droneaanvallen op andere provincies afgelopen nacht. De Oekraïense luchtmacht zegt 24 van de 27 drones die Rusland heeft afgevuurd neer te hebben gehaald, zowel in het noorden, het oosten als het zuiden van het land. De berichten kunnen niet onafhankelijk geverifieerd worden. Voor zover bekend zijn er geen slachtoffers gevallen.
Thom Canters
Bij een aanval van het Russische leger op de stad Selydove, in het oosten van Oekraïne, zijn minstens vijf mensen om het leven gekomen. Dat heeft Vadim Filasjkin, de gouverneur van de regio Donetsk, in de nacht van vrijdag op zaterdag gezegd.
Bij de aanval, die uitgevoerd werd met twee geleide bommen, zijn bovendien zeker elf mensen gewond geraakt. Ook raakte een gebouw beschadigd. (Belga)
• De Hongaarse premier en huidige EU-voorzitter Viktor Orbán heeft een bezoek gebracht aan Rusland. Het bezoek van Orbán, die geldt als prominente bondgenoot van Poetin, is hem op veel kritiek komen te staan van de Europese lidstaten.
• De Slowaakse premier Robert Fico heeft bij zijn eerste publieke optreden sinds de aanslag op zijn leven steun uitgesproken voor zijn Hongaarse ambtgenoot Viktor Orbán. Hij vindt het bewonderenswaardig dat Orbán Oekraïne en Rusland heeft bezocht.
• Oekraïne heeft voor de derde keer een Patriot-luchtverdedigingssysteem ontvangen van Duitsland. Dat meldt de Duitse ambassadeur in Kyiv, Martin Jäger. Het systeem ‘zal bijdragen aan de bescherming van burgers en infrastructuur’, schrijft Jäger op X.
De Slowaakse premier Robert Fico heeft bij zijn eerste publieke optreden sinds de aanslag op zijn leven steun uitgesproken voor zijn Hongaarse ambtgenoot Viktor Orbán. Hij vindt het bewonderenswaardig dat Orbán Oekraïne en Rusland heeft bezocht.
'Ik wil mijn bewondering uitspreken voor de Hongaarse premier omdat hij zonder aarzelen naar Kyiv en Moskou is gereisd', zei de 59-jarige Fico, die in mei van dichtbij door vier kogels werd geraakt. 'Als mijn gezondheidstoestand het toeliet, was ik graag met hem meegegaan.'
Orbán krijgt van veel EU- en Navo-bondgenoten juist kritiek op zijn besluit om de Russische president Vladimir Poetin in Rusland te ontmoeten. Hij is de enige EU-leider die banden met Rusland onderhoudt na de inval in Oekraïne.
Naast Hongarije weigert ook Slowakije militaire hulp aan Oekraïne te verlenen. Orbán en Fico zijn allebei voorstanders van vredesonderhandelingen. 'Er kunnen nooit genoeg vredesgesprekken en -initiatieven zijn', verklaarde Fico vrijdag tijdens een speech van ruim een kwartier. De toespraak werd gehouden tijdens een ceremonie ter ere van een nationale feestdag, waar Fico na afloop een staande ovatie kreeg. (ANP)
Hongarije ziet het tijdelijke EU-voorzitterschap als ‘vredesmissie’ met als doel Moskou en de EU nader tot elkaar te brengen. Dat heeft de Hongaarse premier Viktor Orbán, die momenteel een half jaar de rol van EU-voorzitter vervult, vandaag laten weten na een bezoek aan de Russische hoofdstad. Hij sprak daar met de Russische president Vladimir Poetin over de situatie in Oekraïne. Het bezoek van de Hongaarse premier, die geldt als prominente bondgenoot van Poetin, is tegen het zere been van de Europese lidstaten.
Na afloop spraken Orbán en Poetin over en weer waardering naar elkaar uit. De Russische president bedankte de Hongaar voor zijn verzoek en liet weten dat die laatste duidelijk heeft gemaakt dat de Europese Unie een staakt-het-vuren wil. Ondanks kritiek op zijn bezoek liet Orbán op zijn beurt weten de komende tijd zulke gesprekken te blijven voeren. ‘Er moeten nog veel stappen worden gezet voor er een einde aan de oorlog is. Maar wij hebben nu de eerste stap gezet om de dialoog te hervatten’.
Eerder deze week bezocht Orbán ook al Kyiv. Dat hij hiervoor geen mandaat van de EU heeft, bleek voor hem allerminst een bezwaar. EU-kopstukken reageerden echter woedend; vanwege de Russische agressie in Oekraïne zijn gesprekken met Moskou momenteel niet op hun plaats, zo meenden EU-president Charles Michel en EU-buitenlandchef Josep Borrell. Komen die gesprekken er uiteindelijk wel, dan is het aan de EU-president of de EU-buitenlandchef om deze te voeren.
Lees ook: Orbán blijft de Europese Unie provoceren met bezoek aan Poetin en gooit imago te grabbel
Maartje Geels
Oekraïne heeft voor de derde keer een Patriot-luchtverdedigingssysteem ontvangen van Duitsland. Dat meldt de Duitse ambassadeur in Kyiv, Martin Jäger. Het systeem ‘zal bijdragen aan de bescherming van burgers en infrastructuur’, schrijft Jäger op X.
Eerder deze week zei een Amerikaanse ambtenaar al dat de VS ‘goed nieuws’ verwachten over de versterking van de Oekraïense luchtverdediging tijdens de aankomende Navo-top in Washington, van 9 tot en met 11 juli.
Kyiv vraagt zijn westerse bondgenoten al maanden om extra luchtverdediging om zich te beschermen tegen de aanhoudende Russische aanvallen op Oekraïense steden. Ook het Oekraïense elektriciteitsnet is de laatste maanden zwaar onder vuur genomen.
In april zegde Duitsland een tweede Patriot-systeem toe, onlangs heeft ook Nederland samen met andere Navo-landen onderdelen geleverd voor een extra Patriot. Met het derde Duitse systeem komt Oekraïne dichter bij de zeven Patriots waar Oekraïne oorspronkelijk om had gevraagd.
Daan de Vries
Europese Commissievoorzitter Ursula von der Leyen hekelt het bezoek van de Hongaarse premier Viktor Orbán aan Moskou. ‘Verzoeningspolitiek (appeasement) zal Poetin niet stoppen’, schrijft Von der Leyen op X, verwijzend naar het meegaande diplomatieke beleid van de Britse premier Neville Chamberlain ten opzichte van nazi-Duitsland eind jaren 30. ‘Alleen eenheid en vastberadenheid zullen het pad naar een alomvattende, rechtvaardige en bestendige vrede in Oekraïne effenen’, aldus Von der Leyen.
De Hongaarse premier is zojuist aangekomen in Moskou, waar hij de Russische president Vladimir Poetin zal spreken. Het was meer dan twee jaar geleden dat een regeringsleider van een EU-land een bezoek bracht aan Rusland. Bovendien is Hongarije sinds maandag voorzitter van de EU, wat de ontmoeting met Poetin nog pijnlijker maakt.
Twitter bericht wordt geladen...
Met haar kritiek voegt Von der Leyen zich bij andere EU-leiders die hun verontwaardiging over Orbáns reis hebben geuit. Onder meer Charles Michel, voorzitter van de Europese Raad, en EU-buitenlandchef Josep Borrell hebben benadrukt dat Orbán niet namens Brussel in Rusland is, maar slechts als vertegenwoordiger van Hongarije.
In het Europees Parlement hebben de Groenen Von der Leyen opgeroepen om in te grijpen tegen Hongarije. Orbáns bezoek ‘is een duidelijke inbreuk op het beginsel van loyale samenwerking dat is vastgelegd in het Europees verdrag’, schrijven fractieleiders Bas Eickhout en Terry Reintke. ‘We vragen u om alle instrumenten te gebruiken waarover u beschikt om dit te beletten.’
Daan de Vries
Bij het gesprek tussen de Hongaarse premier Viktor Orbán en de Russische president Vladimir Poetin zal onder meer de oorlog in Oekraïne aan de orde komen, meldt Kremlin-woordvoerder Dmitri Peskov. Orbán is zojuist aangekomen in Moskou, drie dagen nadat hij voor het eerst sinds de Russische invasie een bezoek had gebracht aan Kyiv. Volgens de Hongaarse premier is het bezoek aan Rusland de tweede halte op zijn ‘vredesmissie’.
Het is de vraag of beide partijen Orbán als een geschikte potentiële onderhandelaar zien. Orbán geldt als een bondgenoot van de Russische president Vladimir Poetin en heeft de afgelopen jaren regelmatig Russische retoriek gebezigd. Zo zei de Hongaarse premier in december dat er in Oekraïne geen sprake was van oorlog, maar van een ‘militaire operatie’, de term die ook het Kremlin gebruikt.
Tijdens zijn bezoek aan Kyiv riep Orbán de Oekraïense president Volodymyr Zelensky dinsdag op om na te denken over een staakt-het-vuren met Rusland. Hij zei daarbij niets over de voorwaarden waaraan zo’n bestand zou moeten voldoen, terwijl de eisen van Oekraïne en Rusland al twee jaar onverenigbaar zijn: Oekraïne wil alleen praten als Rusland zich geheel terugtrekt uit Oekraïens grondgebied, Rusland eist dat Oekraïne de annexatie van vier Oekraïense provincies en de Krim erkent.
Daan de Vries
De YouTube-accounts van enkele pro-Russische artiesten zijn geblokkeerd. Het gaat onder anderen om zanger Jaroslav Dronov (bekend onder zijn artiestennaam Sjaman), muzikant Oleg Gazmanov en zangeres Polina Gagarina, die allen hun steun hebben uitgesproken voor de Russische invasie van Oekraïne. Vanwege hun deelname aan Russische staatspropaganda over de oorlog zijn Dronov, Gagarina en een aantal andere Russische artiesten vorige maand opgenomen op de Europese sanctielijst.
Met de schorsing van de accounts van gesanctioneerde Russische artiesten komt YouTube tegemoet aan de eis van de Litouwse mediawaakhond LRTK. Die stelde dat YouTube de Europese sancties overtrad door de accounts in stand te houden en dreigde met dwangsommen van tienduizenden euro’s. Eerder besloot ook streamingdienst Spotify de muziek van Russische artiesten die onder de Europese sancties vallen offline te halen.
‘Mijn YouTube-kanaal is geblokkeerd omdat IK RUS BEN’, schrijft Dronov op Telegram. De ultranationalistische Dronov is onder Kremlin-aanhangers een van de populairste artiesten. In september 2022 stond hij op het podium naast de Russische president Vladimir Poetin om de Russische annexatie van vier Oekraïense provincies te vieren. Ook heeft hij meermaals concerten gegeven in de door Rusland bezette delen van Oekraïne, waarbij hij onder meer optrad voor Russische soldaten.
Daan de Vries
De Hongaarse premier Viktor Orbán is aangekomen in Moskou, waar hij de Russische president Vladimir Poetin zal ontmoeten. Dat zegt Orbáns perschef Bertalan Havasi tegen het Hongaarse persbureau MTI.
Bij de EU is onthutst gereageerd op Orbáns bezoek aan Rusland. Sinds de Russische invasie van Oekraïne zijn er nauwelijks regeringsleiders van EU-lidstaten naar Rusland afgereisd. De Oostenrijkse bondskanselier Karl Nehammer was in april 2022, enkele maanden na de invasie, de laatste. De Hongaarse buitenlandminister Péter Szijjártó is de afgelopen jaren wel meermaals in Rusland geweest.
Orbán heeft vanochtend erkend dat hij in Moskou niet namens Brussel kan spreken en dat hij daar slechts is namens eigen land. Hongarije is sinds maandag voorzitter van de EU, wat zijn bezoek aan Rusland nog controversiëler maakt.
Daan de Vries
De Hongaarse premier Viktor Orbán erkent dat hij tijdens zijn mogelijke bezoek aan Moskou niet namens de Europese Unie kan onderhandelen over vrede tussen Oekraïne en Rusland. Orbán reist vermoedelijk vandaag af naar Rusland, hoewel dat nieuws nog niet officieel is bevestigd. Orbáns mogelijke trip leidt tot beroering binnen de EU, temeer omdat Hongarije sinds maandag voorzitter is van de Unie. Zijn bezoek zou daarom de indruk kunnen geven dat Orbán daar namens Brussel zou zitten.
Dat dit nadrukkelijk niet het geval is, bleek gisteren al uit de reactie van de voorzitter van de Europese Raad, Charles Michel. Die reageerde vol verbazing op berichten over Orbáns plannen. ‘Het roulerende voorzitterschap van de EU heeft geen mandaat om zich namens de EU met Rusland in te laten’, aldus Michel. ‘De Europese Raad is duidelijk: Rusland is de agressor, Oekraïne is het slachtoffer. Er kunnen geen discussies over Oekraïne plaatsvinden zonder Oekraïne.’
Vanochtend diende Orbán hem op de Hongaarse radio van repliek. ‘Ik heb geen mandaat nodig, omdat ik niets vertegenwoordig’, zei Orbán. Later voegde hij daar op X nog aan toe dat Hongarije bezig is aan een ‘vredesmissie’, omdat ‘we niet kunnen achteroverleunen en wachten tot de oorlog op miraculeuze wijze ten einde komt’.
Bezoek aan Kyiv
Hongarije onderhoudt van alle EU-lidstaten de warmste banden met Rusland. Orbán is tegen de Europese wapensteun aan Oekraïne en lag de afgelopen jaren herhaaldelijk dwars bij onderhandelingen over sancties tegen Rusland. In oktober sprak Orbán de Russische president Vladimir Poetin tijdens een diplomatieke top in Beijing. In 2022 was de Hongaarse premier voor het laatst in Rusland.
Dinsdag reisde Orbán onverwachts af naar Kyiv, voor zijn eerste bezoek aan Oekraïne sinds het begin van de Russische invasie. Daar sprak hij met de Oekraïense president Volodymyr Zelensky over de onderlinge verhouding tussen beide landen, en riep hij Oekraïne op om na te denken over een staakt-het-vuren met Rusland.
Daan de Vries
EU-kopstukken reageren onthutst op de veronderstelde plannen van premier Viktor Orbán van Hongarije, kersvers EU-voorzitter, om de Russische president Vladimir Poetin te bezoeken. Hongarije kiest vaker partij voor Rusland, maar sinds de invasie in Oekraïne is zo’n bezoek voor nagenoeg alle EU-landen taboe.
Het land dat de EU voorzit, kan helemaal niet namens de EU met Rusland spreken, onderstreept voorzitter Charles Michel van de EU-leiders op X. De raad van EU-leiders is volgens Michel ‘duidelijk: Rusland is de agressor, Oekraïne het slachtoffer. Geen overleg over Oekraïne kan plaatsvinden zonder Oekraïne’.
De Poolse premier Donald Tusk kan de berichten over het bezoek, die nog niet publiekelijk zijn bevestigd, nauwelijks geloven. De geruchten ‘kunnen niet waar zijn, toch?’, vraagt Tusk aan zijn Hongaarse ambtgenoot.
De Finse premier Petteri Orpo spreekt van ‘verontrustend nieuws’. Ook hij benadrukt dat het ‘helder is dat hij geen mandaat heeft om te onderhandelen of te overleggen namens de EU’. Maar ondertussen zou een bezoek aan het Kremlin wel ‘de belangen van de Europese Unie ondermijnen’.
Hongarije nam maandag voor een halfjaar het roulerende voorzitterschap van de EU-landen over. Dat werd in Brussel en veel andere Europese hoofdsteden al met bezorgdheid gadegeslagen, omdat Orbáns regering zich al langer opstelt als de voornaamste bondgenoot van Rusland in de Unie.
ANP
Twitter bericht wordt geladen...
Navo-secretaris-generaal Jens Stoltenberg wil dat Oekraïne binnen tien jaar toetreedt tot de westerse militaire alliantie. 'Ik hoop heel erg dat Oekraïne een bondgenoot wordt', zei de Noor tegen persbureau DPA.
Kort voor de Navo-top in Washington riep Stoltenberg op tot extra militaire hulp voor het door Rusland aangevallen land. 'Hoe sterker onze steun, hoe sneller deze oorlog kan eindigen.'
Het is essentieel dat Rusland weet dat de Navo-steun voor de lange termijn is, zei Stoltenberg. 'Poetin gelooft dat hij een langere adem heeft dan wij. We moeten hem overtuigen van het tegendeel.'
Een van de redenen die Rusland steeds heeft genoemd voor het binnenvallen van Oekraïne in februari 2022 is dat het wil voorkomen dat Oekraïne lid wordt van de Navo. (ANP)
• De Hongaarse premier Viktor Orbán zal morgen de Russische president Vladimir Poetin ontmoeten in Moskou. Ook de minister van Buitenlandse Zaken, Péter Szijjártó, zal aanwezig zijn. Omdat hij dit doet enkele dagen nadat Hongarije het EU-voorzitterschap heeft overgenomen van België, lokte dat reacties van verschillende EU-politici uit. Zij maakten duidelijk dat Orbán geen mandaat heeft om daar namens de EU te spreken.
• De Russische president Vladimir Poetin en zijn Chinese ambtgenoot Xi Jinping hebben de banden tussen beide landen nog maar eens aangehaald. Dat deden zij gisteren op de jaarlijkse top van de Shanghai Cooperation Organization (SCO) in Kazachstan. De relatie tussen Rusland en China bevindt zich momenteel in ‘de beste periode in de geschiedenis’, zei de Russische president.
• Het Russische leger heeft in mei en juni dagelijks enorme verliezen geleden door de kamikazetactiek die het hanteert aan het front met Oekraïne. Het gaat volgens westerse functionarissen om zo’n 1.200 doden of gewonden per dag, schrijft de BBC. ‘Vleesaanvallen’ is de weinig eufemistische term die de Oekraïense soldaten gebruiken voor de Russische tactiek.
De Hongaarse premier Viktor Orbán zal morgen de Russische president Vladimir Poetin ontmoeten in Moskou. Dat beweert Szabolcs Panyi, onderzoeksjournalist voor het medium VSquare, op basis van ambtelijke bronnen. Ook de minister van Buitenlandse Zaken, Péter Szijjártó, zal aanwezig zijn volgens de journalist. De bewering wordt bevestigd door het medium Radio Free Europe/Radio Liberty.
Twitter bericht wordt geladen...
Orbán en Poetin zagen elkaar voor het laatst in oktober in Beijing tijdens het Belt and Road Forum. Daar was de Hongaarse premier de enige afgevaardigde van de EU. De twee leiders uiten regelmatig hun onderlinge bewondering. Orbán feliciteerde Poetin bij zijn verkiezingsoverwinning in maart, die door de meeste westerse leiders als oneerlijk werd bestempeld. Orbán zei ook dat hij Poetin niet zal laten arresteren mocht die Hongarije bezoeken, ondanks een uitgevaardigd arrestatiebevel van het Internationaal Strafhof (ICC) tegen de Russische president.
Het opvallende bezoek komt daags na Orbáns eveneens onverwachte ontmoeting met de Oekraïense president Volodymyr Zelensky in Kyiv. De twee deden een eerste poging om hun verstoorde onderlinge verhouding te herstellen. Die is sinds de Russische invasie in Oekraïne flink bekoeld geraakt, omdat Orbán zich heeft opgeworpen als een van de belangrijkste bondgenoten van Rusland binnen de Europese Unie. Zo is hij tegen Europese wapensteun aan Oekraïne en blokkeerde hij lange tijd de onderhandelingen over de Oekraïense toetreding tot de EU.
Twitter bericht wordt geladen...
Orbán ontmoet Poetin als premier van Hongarije, maar hij is momenteel ook leider van het EU-voorzitterschap, dat Hongarije maandag heeft overgenomen van België. De suggestie dat hij ook in die hoedanigheid naar Moskou zou gaan, leidde tot een onmiddellijke reactie van de scheidend voorzitter van de Europese Raad, Charles Michel, op X. ‘Het roulerend voorzitterschap van de EU heeft geen mandaat om zich namens de EU met Rusland in te laten’, zo schrijft Michel. ‘De Europese Raad is duidelijk: Rusland is de agressor, Oekraïne is het slachtoffer. Er kunnen geen discussies over Oekraïne plaatsvinden zonder Oekraïne.’
Ook Donald Tusk, de premier van Polen, liet zich bezorgd uit over de berichtgeving. ‘De geruchten over uw bezoek aan Moskou kunnen niet waar zijn Viktor Orbán, of toch wel?’ De premier van Finland, Petteri Orpo, zegt dat een eventueel bezoek ‘blijk zou geven van minachting voor de taken van het EU-voorzitterschap en de belangen van de Europese Unie ondermijnt.’
Twitter bericht wordt geladen...
Sebas van Aert
Lees hier meer over het EU-voorzitterschap van Hongarije: Orbáns Hongarije is zes maanden EU-voorzitter: verwacht veel show, weinig inhoud
Het plaatsen van raketten op Cuba is een van de opties die Rusland bekijkt. Dat heeft Sergej Mironov, leider van de partij ‘Rechtvaardig Rusland-Patriotten-Voor de Waarheid’, vandaag gezegd. Het zou volgens het lid van de Staatsdoema een mogelijke reactie zijn op wat hij ziet als Amerikaanse escalatie van de oorlog in Oekraïne. Ook beschuldigt hij de Verenigde Staten ervan een wapenwedloop aan te voeren die ‘verwoestende gevolgen’ zou kunnen hebben voor het land.
De uitspraak komt een week nadat de Russische president Vladimir Poetin had aangekondigd dat Rusland de productie moet hervatten van raketten met een middelgroot en korter bereik die geschikt zijn voor kernwapens. Vervolgens wil hij gaan kijken waar in de wereld deze het best kunnen worden gestationeerd. Vandaag voegde hij daaraan toe dat die stationering alleen gebeurt als de Verenigde Staten dat eerst doen.
Dat Cuba, van oudsher een trouwe bondgenoot van Rusland, tot de mogelijke opties behoort werd vorige maand al duidelijk, toen verschillende Russische oorlogsschepen de haven van Havana binnenvoeren. Onderweg naar hun vijfdaagse bezoek aan het eiland zouden de vier Russische schepen raketwapentrainingen hebben uitgevoerd op de Atlantische Oceaan.
De stap om de productie te hervatten is volgens de Poetin een reactie op de Verenigde Staten die soortgelijke raketten naar Europa en Azië zouden hebben gebracht. The New York Times schreef vorige week dat dat in het geval van Azië inderdaad zo is (hiermee zou een groeiende Chinese kernmacht tegengegaan moeten worden), maar dat naar Europa nog geen raketten permanent zijn verplaatst.
Duidelijk is dat Poetins besluit het definitieve einde betekent van een van de belangrijkste wapenverdragen, het Intermediate-Range Nuclear Forces-verdrag, van deze tijd. Het verdrag werd in 1987 tijdens de Koude Oorlog ondertekend en maakte een einde aan het gebruik van verschillende wapens, zoals korte en middellange afstandsraketten. Dat voormalig president Donald Trump zich in 2019 namens de Verenigde Staten terugtrok uit dit verdrag was het begin van het einde ervan.
Sebas van Aert
Lees hier ook vijf vragen over het INF-verdrag: Het INF-verdrag was tot nu een groot succes in strijd tegen de ‘nucleaire holocaust’
Het Russische leger heeft in mei en juni dagelijks enorme verliezen geleden door de kamikazetactiek die het hanteert aan het front met Oekraïne. Het gaat volgens westerse functionarissen om zo’n 1.200 doden of gewonden per dag, schrijft de BBC.
‘Vleesaanvallen’ is de weinig eufemistische term die de Oekraïense soldaten gebruiken voor de Russische tactiek. Een Oekraïense luitenant-kolonel beschrijft bij de Britse omroep hoe Russische soldaten in golven de Oekraïense verdedigingsposities in het oosten van het land aanvallen, soms meer dan tien keer per dag. ‘Hun voornaamste taak is simpelweg de vleesaanvallen en onze totale uitputting’, aldus luitenant-kolonel Anton Bajev.
De Russen hopen op deze manier gebruik te maken van het numerieke voordeel dat ze hebben ten opzichte van het Oekraïense leger. Kyiv kampt structureel met een tekort aan goed getrainde militairen. Het nam daarop al meerdere maatregelen, zoals het verlagen van de dienstplichtige leeftijd en het aanscherpen van de regels voor dienstplichtmijders.
De Russische tactiek levert voorlopig nog geen succes op volgens de Oekraïense luitenant-kolonel Bajev. De aanvallers zouden makkelijk kunnen worden gespot door overvliegende drones, waarna ze gewond of dood het slagveld verlaten.
Jasper Daams
De Russische president Vladimir Poetin en zijn Chinese ambtgenoot Xi Jinping hebben de banden tussen beide landen nog maar eens aangehaald. Dat deden zij gisteren op de jaarlijkse top van de Shanghai Cooperation Organization (SCO) in Kazachstan.
De relatie tussen Rusland en China bevindt zich momenteel in ‘de beste periode in de geschiedenis’, zei de Russische president. Hij noemde de samenwerking een ‘stabiliserende' factor voor de hele wereld, en is van plan die verder uit te breiden. Voorafgaand aan de top had Xi een soortgelijke boodschap voor Poetin, aldus de Chinese staatszender CCTV.
Sinds de oorlog in Oekraïne zijn Rusland en China sterk naar elkaar toegegroeid, met Poetins bezoek aan China afgelopen mei als bevestiging van de goede relatie. Moskou is sterk afhankelijk van indirecte Chinese steun aan het Russische leger, onder meer door zogeheten dual-usegoederen te leveren – goederen die zowel civiel als militair kunnen worden ingezet. Xi ziet op zijn beurt in Rusland een belangrijke bondgenoot om tegenwicht te bieden aan het Westen.
Naast Rusland en China zijn ook de andere SCO-lidstaten aanwezig bij de top in de Kazachse hoofdstad Astana, te weten Kazachstan, Kirgizië, Tadzjikistan, India, Pakistan, Oezbekistan en Iran. Vandaag treedt ook Belarus toe tot het gezelschap, dat in 2001 werd opgericht met als voornaamste doel om de politieke-, economische- en veiligheidsrelaties tussen de lidstaten te versterken.
Jasper Daams
De Turkse president Recep Tayyip Erdogan heeft tegen de Russische president Vladimir Poetin gezegd dat hij wil bemiddelen in de oorlog tussen Rusland en Oekraïne. Het Kremlin ziet dat niet zitten. ‘Nee, dat is niet mogelijk’, antwoordde een woordvoerder op vraag van een verslaggever of Erdogan als bemiddelaar kan optreden.
Erdogan en Poetin hebben elkaar woensdag gesproken aan de zijlijn van een bijeenkomst van de Shanghai-samenwerkingsorganisatie (SCO) in Kazachstan. De leiders spraken elkaar ongeveer een uur. Het gesprek ging onder meer over de oorlog in Oekraïne, economische samenwerkingen en de toename van Russische toeristen in Turkije.
Turkije, dat goede banden onderhoudt met zowel Rusland als Oekraïne, nam kort na de Russische inval in Oekraïne een bemiddelende rol op zich. Het einde van de oorlog is niet in zicht. De strijdende partijen zijn het fundamenteel met elkaar oneens, bijvoorbeeld over de toekomst van bezette Oekraïense gebieden.
De vers aangetreden Nederlandse premier Dick Schoof heeft telefonisch kennisgemaakt met de Oekraïense president Volodymyr Zelensky. Tijdens dat gesprek heeft Schoof de Oekraïense regeringsleider naar eigen zeggen verzekerd dat de Nederlandse steun voor Oekraïne ‘als een paal boven water staat’.
‘We blijven het land politiek, militair en financieel steunen tegen de Russische agressie, voor zolang als nodig is en voor zoveel als nodig’, schrijft Schoof op X. ‘Verder hebben we vooruitgeblikt op de komende Navo-top volgende week in Washington, waarbij ik uitkijk naar onze ontmoeting.’
In een bericht op X schrijft Zelensky tegen Schoof te hebben gezegd dat hij erop rekent dat Nederland de trainingsmissie van Oekraïense gevechtspiloten uitbreidt. Nederland heeft beloof F-16-gevechtsvliegtuigen te leveren aan Oekraïne. In aanloop naar de leveringen, die deze zomer worden verwacht, is op Nederlands initiatief een trainingscentrum in Roemenië ingericht om de Oekraïners wegwijs te maken met F-16-gevechtsvliegtuigen.
Tom Kieft
Twitter bericht wordt geladen...
De Navo-lidstaten zijn akkoord met een militair steunpakket voor Oekraïne voor 2025 ter waarde van 40 miljard euro, melden twee anonieme diplomaten aan persbureau Reuters. De aankondiging komt vlak voor een bijeenkomst van de Navo in Washington volgende week, waar het 75-jarig bestaan van het bondgenootschap wordt gevierd en steun voor Oekraïne een hoofdthema zal zijn.
Navo-secretaris-generaal Jens Stoltenberg had de lidstaten opgeroepen om een overeenkomst te sluiten over een meerjarige bijdrage aan Kyiv. Sinds het begin van de grootschalige de Russische invasie in Oekraïne in 2022 hebben de Navo-lidstaten circa 100 miljard euro aan militaire steun toegezegd, waarvan de Verenigde Staten ongeveer de helft voor rekening hebben genomen en de EU-lidstaten de andere helft, volgens de Duitse denktank Kiel Institute for the World Economy.
Onder de Navo-lidstaten is volgens de diplomaten geen overeenstemming bereikt over Stoltenbergs oorspronkelijke verzoek voor een meerjarige toezegging aan Oekraïne. Wel bevat het akkoord een bepaling om de bijdragen tijdens toekomstige Navo-toppen komende jaren telkens te evalueren, aldus een diplomaat.
De Navo-lidstaten hebben ook besloten om het komende jaar helder in kaart te brengen welk land wat levert aan Oekraïne, om zo te voldoen aan de vraag naar meer transparantie over de lastenverdeling binnen het bondgenootschap.
Tom Kieft
Rusland claimt een wijk van de zwaarbevochten stad Tsjasiv Jar in Oost-Oekraïne te hebben ingenomen. Om het dorp, zo’n 20 kilometer ten westen van Bachmoet, wordt al maanden hevig gevochten.
Oekraïne heeft nog niet op de claim gereageerd. Mede vanwege de hoge ligging wordt Tsjasiv Jar gezien als een strategisch belangrijke stad, waarvandaan Rusland mogelijk verder kan oprukken naar steden als Kramatorsk and Slovjansk.
Voor de oorlog woonden in Tsjasiv Jar in de regio Donetsk zo’n 13 duizend inwoners, maar inmiddels is vrijwel iedereen vertrokken en is de stad zo goed als onbewoonbaar geworden. Net als Bachmoet, de stad in Oost-Oekraïne die Rusland een jaar geleden in wist te nemen, is Tsjasiv Jar de afgelopen maanden goeddeels met de grond gelijkgemaakt door aanhoudende Russische artillerie- en luchtaanvallen.
Tom Kieft
In een eerdere versie van dit bericht stond dat Rusland de hele stad zei te hebben ingenomen. Dat was onjuist. Het Russische ministerie van Defensie claimt een deel van de stad te hebben veroverd.
Bij Russische aanvallen op verschillende Oekraïense gebieden zijn het afgelopen etmaal zeven mensen omgekomen en 44 gewond geraakt, melden regionale autoriteiten. De aanvallen richtten zich op de regio’s Tsjernihiv, Mykolajiv, Loehansk, Soemy, Dnipro, Cherson, Charkiv, Zaporizja en Donetsk.
De regio Dnipro werd het zwaarst getroffen. Daar vielen vier doden en elf gewonden, aldus gouverneur Serhii Lysak. Scholen, ziekenhuizen en andere gebouwen liepen schade op en er zijn branden gemeld op meerdere plekken in de stad, aldus de autoriteiten.
De gouverneur van het gebied sprak van een zware ochtend. Hij deelde via sociale media foto's van de schade en van hulpverleners die branden blussen. De burgemeester van Dnipro heeft voor donderdag een dag van rouw uitgeroepen.
In de regio Cherson vielen Russische troepen 27 plaatsen aan, waaronder de regionale hoofdstad Cherson, waarbij één persoon omkwam en vijftien gewond raakten.
In de regio Charkiv vielen één dode en elf gewonden door beschietingen op Borova, meldde gouverneur Oleh Syniehoebov. In Donetsk kwam één persoon om en raakten drie gewond door artillerievuur in de stad Selydove.
Tom Kieft
Er komt een speciale gezant van de Navo in de Oekraïense hoofdstad Kyiv. Dat hebben de lidstaten besloten. De functionaris zal zich bezighouden met de coördinatie van de politieke en praktische steun van de Navo op de grond.
De missie loopt vooruit op een Navo-top van 9 tot 11 juli in Washington. Daar praten de lidstaten over een plan om de militaire hulp aan Oekraïne in zijn oorlog tegen Rusland in Navo-verband te coördineren, in plaats van onder leiding van de Amerikanen in een contactgroep.
De Navo is al tien jaar aanwezig in Kyiv met een verbindingskantoor en heeft er al sinds de jaren negentig een informatie- en documentatiecentrum. Deze vertegenwoordigingen hebben contact met Oekraïense ministeries en streven politieke dialoog en praktische samenwerking met Oekraïne na.
De nieuwe Navo-functionaris moet onder meer toezien op de training van Oekraïense militairen in Navo-landen. Deze missie anticipeert op de uitslag van de Amerikaanse verkiezingen. Als Donald Trump die wint, komt de Amerikaanse steun aan Oekraïne tegen Rusland op losse schroeven te staan.
Oekraïners hebben over het algemeen een positiever beeld van de Europese hulp dan de inwoners van de EU zelf. Dat blijkt uit vergelijkend opinie-onderzoek door de denktank European Council on Foreign Relations (ECFR). Maar Nederland behoort tot de landen waar een groot aantal ondervraagden wel een goed gevoel heeft over de Europese bijdrage aan Oekraïne.
Uit een grootschalige enquête in Oekraïne en veertien andere Europese landen blijkt verder dat Nederland behoort tot de Europese landen waar de opvatting over Oekraïne sterk gepolariseerd is. Die polarisatie in landen als Nederland, opgeteld bij de verschillen tussen Europese landen onderling, vormt een probleem bij het vinden van een gemeenschappelijke koers op bijvoorbeeld de komende Navo-top in Washington, analyseert de denktank.
In Nederland is er bijvoorbeeld zowel een substantiële groep mensen die wil dat Oekraïne met Rusland onderhandelt over vrede als een grote groep mensen die juist wil dat Oekraïne beter wordt bewapend om stand te houden tegen Rusland.
Onder meer Duitsland en Frankrijk behoren tot deze zelfde groep van sterk verdeelde landen. Volgens het rapport dat de denktank op grond van de enquête samenstelde, valt hierdoor moeilijk te voorspellen hoe uiteindelijk de Europese gemeenschappelijke positie zich zal ontwikkelen. Vooral als in deze landen het standpunt de ene of de andere kant zou opgaan.
Ook over de vraag of Oekraïne op termijn EU-lidmaatschap moet krijgen, zijn Nederlanders volgens deze enquête zeer verdeeld. In tegenstelling tot bijvoorbeeld Bulgaren waar een meerderheid duidelijk vindt dat dit niet moet gebeuren, of Spanjaarden die hier overwegend voorstander van zijn.
Dit was het belangrijkste nieuws over de oorlog in Oekraïne van dinsdag 2 juli:
• De Hongaarse premier Viktor Orbán was in Kyiv voor een bezoek aan president Zelensky van Oekraïne. Dat was bedoeld om de verhoudingen te herstellen tussen de landen. Het pro-Russische Hongarije is nu voorzitter van de EU.
• Tientallen Russische zweefbommen zijn neergekomen op Russisch grondgebied, blijkt uit onderzoek van The Washington Post. De bommen richten grote schade aan in Oekraïense steden, maar zijn niet nauwkeurig, waardoor ze soms ook in eigen land neerkomen.
• De Oekraïense voetbalkampioen Sjachtar Donetsk speelt komend seizoen zijn Europese thuiswedstrijden in het stadion van Schalke 04 in Gelsenkirchen. Saillant is dat die club jarenlang werd gesponsord door het Russische Gazprom.
Lees hier het hele liveblog van dinsdag 2 juli terug.
De westerse angst voor Poetin wint van de wil hem terug te dringen uit Oekraïne
Orbán blijft de Europese Unie provoceren met bezoek aan Poetin en gooit imago te grabbel
Hoe verloopt de strijd in Oekraïne? Een actueel overzicht met kaarten en grafieken
Source: Volkskrant