Anna van den Breemer schrijft elke week over een alledaags opvoedkundig probleem waarvoor ze een oplossing zoekt.
De overgang van de basisschool naar de middelbare school is groot: nieuwe klasgenoten, langer fietsen, meer huiswerk, misschien een bijbaantje. Hoe past de wekelijkse verplichting van voetbal, basketbal of hockey in dat nieuwe leven? En wat doe je als je kind wil stoppen met sport omdat ze het te druk hebben?
Tijdens de middelbareschooltijd beoefent 76 procent van de jongeren (12-17 jaar oud) wekelijks een sport. Dat is minder dan de 83 procent in de leeftijdscategorie van 6 tot 11 jaar. Dit blijkt uit een berekening van het Mulier Instituut op basis van de Vrijetijdsomnibus van het CBS. Het verval is minder groot bij kinderen waarvan beide ouders sportief zijn. Ook het opleidingsniveau van de ouders speelt een rol: hoe hoger, hoe meer jongeren wekelijks (blijven) sporten.
Over de auteur
Anna van den Breemer schrijft voor de Volkskrant over grote en kleine levensvragen. In haar opvoedrubriek behandelt ze elke week kwesties waar ouders tegenaan lopen.
‘Kinderen krijgen sportgedrag onder meer voor een groot deel mee van thuis', zegt bewegingswetenschapper en sportpsycholoog Wikke van Stam, die verbonden is aan het Mulier Instituut. ‘Welke gewoontes hebben de ouders? Stimuleren ze hun kinderen? Dit alles bepaalt hoe jongeren tegen sporten aankijken en hoe ze er prioriteit aan geven naast alle andere dingen.’
Sportsocioloog Jasper van Houten, verbonden aan de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen, keek in zijn promotieonderzoek naar wat de overgang naar volwassenheid doet met sportgedrag. ‘De kans dat mensen stoppen met sporten na het meemaken van belangrijke levensgebeurtenissen, zoals het krijgen van een kind, is kleiner als ze in hun jeugd hebben gesport.’ De ‘sportblauwdruk’ die wordt gelegd in de kinderjaren is dus van belang. ‘Als je blijft sporten dan heb je daar je hele levensloop profijt van.’
Waarom haken jongeren af? ‘Om te kunnen sporten heb je hulpbronnen nodig, zoals geld, tijd en sociale contacten’, zegt Van Houten. ‘De overgang naar de middelbare school brengt allerlei veranderingen in het dagelijkse leven met zich mee. Er is bijvoorbeeld minder tijd door de druk van huiswerk.’ Ook in het sociale leven verandert er veel. ‘Jongeren worden zelfstandiger. Ze kunnen ook sociaal zijn door met hun vrienden naar de stad te gaan, dat hoeft niet per se op de hockeyclub.’
Uit onderzoek blijkt dat jongeren vooral het sociale aspect belangrijk vinden bij sporten. En juist op dat gebied verandert er een hoop als ze ouder worden. ‘De meeste sportclubs hebben een selectiemechanisme, waardoor teams worden opgesplitst en vriendjes niet altijd meer samen spelen’, zegt Van Houten.
Om potentiële sportafhakers bij de les te houden, is het wijs om goed te kijken naar deze sociale component. De invloed van ouders neemt immers af in de puberteit, terwijl vrienden juist een belangrijke plek innemen, ook als sportrolmodel. Van Houten: ‘Eigenlijk is het gek: voor dertiger kennen we wél de vriendenteams, waar het enkel om de lol gaat.’
Stoppen met sporten of niet: moet je hier als ouder strijd over voeren? Talloze onderzoeken bevestigen het belang van sporten en de voordelen voor de gezondheid. ‘Het gaat dan vooral om bewegen, dat hoeft niet per se voetbal of een andere teamsport te zijn’, zegt Van Stam. Stoppen met sporten is dus niet per definitie slecht. ‘Het wordt pas een probleem als jongeren alleen maar zitten en nauwelijks bewegen.’
Het nadeel van een teamsport is het verplichte karakter. Doordeweeks heb je training, in het weekend een wedstrijd. ‘Het kan zijn dat jongeren in een drukke periode meer vrijblijvend willen sporten, zoals met vrienden naar de sportschool of hardlopen’, zegt Van Houten. Dan is de vraag: wat ga je als ouder doen met die vrije zaterdag?
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant