Na een formatie van 224 dagen is het dinsdag zover: om 11.00 uur staan de dan net beëdigde ministers van het kabinet-Schoof op het bordes van paleis Huis ten Bosch. Tientallen fotografen krijgen een paar minuten de tijd om het gezelschap samen met koning Willem-Alexander vast te leggen.
Daar staat wat op het spel, want als er één foto is die bewaard blijft voor het nageslacht, is het deze. Bordesfoto’s overleven de geportretteerden met gemak. Het is het moment waarop een kabinet na de beëdiging, ook letterlijk, naar buiten treedt. Die van het kabinet-Schoof zal nog vaak dienst doen in naslagwerken over het roerige, onvoorspelbare politieke jaar 2024 waarvan we nu de afloop nog niet kennen.
Er was niet altijd een officiële bordesfoto. Pas sinds 1952 poseren nieuwe kabinetten op de trappen van paleis Soestdijk, Huis ten Bosch of paleis Noordeinde. En pas in 1971 bedacht premier Biesheuvel dat ook koningin Juliana erbij moest – als staatshoofd immers ook deel van de regering.
Over de auteur
Raoul du Pré is chef van de politieke redactie van de Volkskrant.
Alles over politiek vindt u hier.
Dwingende kledingvoorschriften zijn er niet, al gold tot 2013, toen Nederland steevast een koningin had, het vriendelijke verzoek aan de vrouwelijke ministers om het staatshoofd niet ‘te overschaduwen’. VVD-minister Annemarie Jorritsma betuigde achteraf spijt over het felgele jasje waarmee zij (in 1994) achter koningin Beatrix verscheen op de trappen. ‘Overal had ik dat vreselijke gele jasje aan. Althans, ik was zelf heel trots op mijn jasje, maar ik had er niet aan gedacht dat iets minder fels passender was geweest.’
De opstelling ligt vast sinds het kabinet-Den Uyl, althans in grote lijnen: de premier staat rechts van de koning, de vicepremiers staan aan hun flanken. Aangezien er dit keer voor het eerst liefst vier vicepremiers zijn, zullen zij samen bijna de hele eerste rij vullen.
Terwijl de Rijksvoorlichtingsdienst z’n uiterste best doet om het plaatje zo formeel en netjes mogelijk te laten ogen, scheppen veel fotografen er juist genoegen in om toch enige spontaniteit te vangen.
‘Eerst zet de chef protocol alle ministers als poppetjes neer’, zei politiek fotograaf Martijn Beekman er ooit over in de Volkskrant. ‘Dan gaan ze 40 seconden appelig poseren voor de klassieke bordesfoto. Als ze denken dat het voorbij is, moet je juist iets aparts maken. Na die 40 seconden geeft de koning het teken van omdraaien en teruglopen en moet Willem-Alexander als eerste weer naar binnen. De groep opent zich, iedereen draait half weg, je ziet de rug van de koning en alle ministers die naar de koning kijken: een mooi fotomoment.’
De kans is groot dat de foto van Schoofs ploeg in elk geval gezelliger gaat ogen dan de laatste van Mark Rutte, uit januari 2022. Toen moesten de nieuwbakken ministers vanwege de coronabeperkingen nog anderhalve meter afstand tot elkaar in acht nemen. Vicepremier Sigrid Kaag stond zelfs helemaal niet op de foto vanwege een positieve coronatest.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant