Na het debat erkennen ook de Democraten: met Joe Biden gaan ze de verkiezingen niet winnen. En er is geen gelijkwaardig alternatief klaargestoomd.
Wat al lang een reden tot twijfel is, werd donderdag in één klap reden tot zorg: de Amerikaanse president Joe Biden is niet meer helemaal scherp. En vooral, de Amerikaanse presidentskandidáát Joe Biden is niet meer helemaal scherp. Hoe kan hij in deze vorm in vredesnaam winnen van Donald Trump?
Het debatdebacle maakte eens te meer duidelijk dat Amerikanen niet exceptioneel zijn, zoals de machtigen onder hen nog altijd denken. Nee dus: ook zij worden oud, en ook zij kunnen daar last van krijgen. Dat is natuurlijk geen schande, iedereen kan vroeg of laat het woord ‘Medicare’ vergeten. Het wordt problematisch als je desondanks de belangrijkste functie ter wereld wilt (blijven) vervullen.
In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.
Dat Biden überhaupt op deze positie zit is al een zwakke plek in het Amerikaanse systeem, dat connecties, naamsbekendheid, en de vaardigheid campagnegeld op te halen hoger waardeert dan politiek verstand en jeugdige energie. Hoewel John F. Kennedy, Bill Clinton en Barack Obama in eerdere decennia wel als veertigers doorbraken, laten de Amerikanen zich tegenwoordig juist leiden door politici die de pensioengerechtigde leeftijd al ver voorbij zijn.
Hoewel Biden als presidentskandidaat in 2019 nog suggereerde dat hij voor één termijn op zou gaan – hij noemde zich een ‘transitiekandidaat’, en, met zijn latere vice-president Kamala Harris aan zijn zijde, een ‘brug’ naar een nieuwe generatie – is hij die hints na zijn verkiezing snel vergeten. Vlak na zijn inauguratie zei hij dat hij voor een herverkiezing zou gaan.
Zijn partij had geen plan. Hoewel hooggeplaatste campagne-adviseurs in 2019 tegen nieuwssite Politico zeiden dat het ‘onvoorstelbaar’ was dat Biden voor een tweede termijn op zou gaan, werd er geen geloofwaardig alternatief klaargestoomd. Van een serieuze voorverkiezing was geen sprake. De Democraten maakten de inschatting dat de zittende president de meeste kans bood op een nieuwe president.
Nu blijkt Bidens leeftijd, het meest voorspelbare aspect van zijn presidentschap, voor veel Amerikanen een belangrijke factor om niet op hem te gaan stemmen. En nu, na het eerste debat met Donald Trump, erkennen ook Bidens partijgenoten dat eindelijk.
‘Hij had één ding te doen vanavond, en dat was Amerikanen geruststellen dat hij op zijn leeftijd deze baan aankan’, zei voormalig Democratisch senator Claire McCaskill. ‘Daarin is hij niet geslaagd.’
Biden, die toch al significant achterloopt in de peilingen, lijkt steeds minder in staat Trump af te houden van een tweede presidentschap. En de dictatoriale verlanglijst die de gedoodverfde winnaar nu al rondbazuint, vraagt om een noodgreep.
Want er zijn wel degelijk alternatieven, van Gavin Newsom tot Gretchen Whitmer. Ook zij zouden het op dit moment afleggen tegen Trump, maar ze hebben in elk geval de energie van relatieve nieuwkomers op het nationale podium om het tij misschien te keren.
Om hen te elfder ure op het schild te hijsen, is niet eenvoudig. Biden heeft alle voorverkiezingen gewonnen. Alleen als hij zélf terugtreedt, komt er ruimte voor een ander. Niemand weet of er iemand is die Biden zo ver kan krijgen. Uit zijn campagneteam zal het in elk geval niet komen: daar vinden ze dat Biden een ‘winnende visie op de toekomst van Amerika’ heeft gepresenteerd.
Mocht hij toch plaatsmaken, dan komt er in augustus een ‘brokered convention’, met meerdere stemronden om een nieuwe kandidaat te kiezen. Genoeg ruimte voor rumoer en verdeeldheid. Dat is niet ideaal, maar kan ook het gevoel voor urgentie vergroten. Dat er íets moet gebeuren, hoe ongewoon ook.
Wat Biden en de Democraten ook doen, de kans op een tweede regering-Trump is weer groter geworden. Wees voorbereid.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant