Zwaarbewapende militairen hebben zich woensdag teruggetrokken uit het presidentieel paleis in de Boliviaanse hoofdstad La Paz na een mislukte poging tot een staatsgreep. De Boliviaanse president Luis Arce heeft de couppoging veroordeeld en nieuwe militaire leiders aangesteld.
Het nieuwe militaire commando beval de troepen die onder leiding van generaal Juan José Zúñiga het paleis bestormden, terug te keren naar huis. Daar gaven ze gehoor aan. Even later nam de politie de controle over van het plein bij het presidentieel paleis. Zúñiga is inmiddels gearresteerd, melden lokale media.
De hoogste rechtbank van Bolivia heeft de couppoging veroordeeld als een aanval op de democratische stabiliteit in het Zuid-Amerikaanse land. Het openbaar ministerie heeft een strafrechtelijk onderzoek aangekondigd naar het handelen van generaal Zúñiga.
Zwaarbewapende militairen verzamelden zich woensdag met pantservoertuigen bij het presidentieel paleis in La Paz. Een gepantserd voertuig ramde de ingang van het paleis, waarna militairen naar binnen stormden.
"Vandaag wordt het land geconfronteerd met een poging tot een staatsgreep. Vandaag wordt het land opnieuw geconfronteerd met belangen die de democratie inperken", zei de Boliviaanse president vlak daarna in een landelijke toespraak. "We hebben het Boliviaanse volk nodig om zich te organiseren en te mobiliseren tegen de staatsgreep ten gunste van de democratie." Arce bevond zich niet in het presidentieel paleis tijdens de couppoging, maar in een bijgebouw ernaast.
Zúñiga verklaarde eerder op het plein tegenover verslaggevers dat "de drie chefs van de strijdkrachten zijn gekomen" om hun ongenoegen te uiten. "Er zal een nieuw kabinet van ministers komen, dingen zullen zeker veranderen, want ons land kan zo niet langer doorgaan."
In Bolivia zijn de spanningen opgelopen in aanloop naar de algemene verkiezingen van 2025. De linkse oud-president Evo Morales wil de strijd aangaan met zijn voormalig partijgenoot Arce, maar veel Bolivianen zien een terugkeer van Morales niet zitten. De oud-president nam in 2019 ontslag na protesten tegen zijn herverkiezing en de toenemende onrust in het land. Generaal Zúñiga dreigde Morales te blokkeren als hij opnieuw zou terugkeren. Daarop zette Arce Zúñiga eerder deze week uit zijn functie.
Morales veroordeelt de militairen om een poging tot een staatsgreep op X. "Ik vraag de mensen met een democratische roeping om het vaderland te verdedigen tegen enkele militaire groeperingen die tegen de democratie en het volk optreden", schrijft hij. Ook stelt de oud-president dat er een onmiddellijk strafrechtelijk proces gestart moet worden.
Internationaal worden de acties van de militairen eveneens veroordeeld. De president van Honduras, Xiomara Castro, riep de 33 lidstaten van de Gemeenschap van Latijns-Amerikaanse en Caribische Staten (CELAC) dringend op de "criminele militaire coup" te veroordelen. Honduras is de huidige voorzitter van het samenwerkingsverband. Meerdere landen gaven gehoor aan die oproep.
Ook vanuit Europa klonk kritiek op de militairen in Bolivia. De Europese Unie veroordeelt "elke poging om de grondwettelijke orde in Bolivia en democratisch gekozen regeringen omver te werpen", verklaarde EU-buitenlandchef Josep Borrell. De Spaanse premier Pedro Sánchez riep op tot respect voor democratie en de rechtsstaat.
De Verenigde Staten lieten weten dat ze de situatie in Bolivia nauwlettend in de gaten houden en drongen aan op kalmte en terughoudendheid.
Het ministerie van Buitenlandse Zaken roept Nederlanders in La Paz op om binnen te blijven. "Laat uw familie/vrienden weten hoe het met u gaat. Volg altijd de instructies op van de lokale autoriteiten", schrijft het ministerie op X. Nederlanders die in La Paz zijn met een georganiseerde reis krijgen het advies om contact te houden met de reisorganisatie.
Reizigers kunnen zich aanmelden bij de Informatieservice van Buitenlandse Zaken, zodat ze concrete informatie kunnen ontvangen als het onrustig blijft. Wie hulp nodig heeft wordt gevraagd contact op te nemen met zijn reisverzekeraar of met de Nederlandse ambassade.
De Nederlandse ambassade in Lima in buurland Peru volgt de situatie op de voet. Nederland heeft geen ambassade in La Paz.
Source: Nu.nl algemeen