In haar laatste dagen als demissionair justitieminister stemt de Tweede Kamer dinsdag over de moties van wantrouwen én afkeuring tegen Dilan Yesilgöz. Heeft ze bijvoorbeeld het interview in de Volkskrant met haar uitspraken over nareis op nareis voor publicatie wel gelezen?
Dilan Yesilgöz had het al achthonderd keer herhaald, zei ze vorige week in de Tweede Kamer. Zíj had een fout gemaakt in het interview met de Volkskrant tijdens de campagne voor de verkiezingen van november. Zíj had over ‘duizenden’ gevallen van nareis op nareis gesproken, terwijl ze eigenlijk nareizigers in het algemeen bedoelde.
De demissionair minister van Justitie en Veiligheid stak ferm een hand in eigen boezem, vond ze zelf. Maar andere partijen zagen dat heel anders. ‘Ik heb toch het gevoel dat er in plaats van reflectie wat mist wordt opgetrokken’, zei Don Ceder van de ChristenUnie. ‘De minister is heel actief bezig om allerlei rookgordijnen te creëren’, vond Anne-Marijke Podt van D66.
Over de auteur
Loes Reijmer is verslaggever van de Volkskrant. Ze schrijft onder meer over migratie, asiel en polarisatie
Het debat van donderdagavond had het sluitstuk moeten zijn van de nareis-op-nareis-saga, die begon na de val van kabinet-Rutte IV. In Op1 beweerde Yesilgöz destijds dat er op één verblijfsvergunning ‘heel veel’ mensen konden nareizen. Dat beeld bleef de VVD-leider en andere partijgenoten gedurende de campagne volhouden. In een interview met de Volkskrant, vlak voor de verkiezingen, noemde ze voor het eerst een aantal, namelijk ‘duizenden’. De IND concludeerde uiteindelijk dat het gemiddeld om zeventig gevallen per jaar gaat.
Dinsdag stemt de Tweede Kamer over een motie van wantrouwen die aan het eind van het debat werd ingediend door SP, Partij voor de Dieren en Denk. GroenLinks-PvdA en Volt dienden een motie van afkeuring in. De partijen bleven met vragen zitten. Want had ze niet al vaker gesproken over nareis op nareis als groot probleem? En had ze het interview in de Volkskrant niet voor publicatie gelezen en haar fout opgemerkt?
Yesilgöz kon die laatste vraag donderdag niet beantwoorden. Ze gaf in die verkiezingsperiode soms wel zeven interviews per dag, zei ze. ‘Als je als partijleider een campagne voert, dan ben je daarmee bezig. Ik weet dus niet exact wat daar gebeurd is’, zei ze.
Feit is dat de VVD het interview wel degelijk voor publicatie heeft gelezen, ter controle op feitelijke onjuistheden. Dat is veelal de praktijk in de journalistiek, en al helemaal in Den Haag. Bij het gesprek, dat ruim een uur duurde, was ook de vaste VVD-persvoorlichter van Yesilgöz aanwezig. Zij heeft de afhandeling gedaan. De VVD had wat opmerkingen, maar niet bij het gewraakte antwoord.
Onduidelijk is of de Yesilgöz zelf ook het interview heeft gelezen voor publicatie. Wel schrijft de persvoorlichter – bij een andere passage – dat Yesilgöz zich ergens niet in herkent. Ze was dus wel op een of andere manier bij het autorisatieproces betrokken.
Ook in de dagen en weken na publicatie is de lijsttrekker niet teruggekomen op het aantal dat ze noemde. Op 21 november, een paar dagen na publicatie van het interview, suggereerde VVD-Kamerlid Ruben Brekelmans wel dat de Volkskrant een fout had gemaakt. De opmerking van Yesilgöz was ‘wat verwarrend opgeschreven’, zei hij tegen journalisten van Pointer, die een factcheck deden. Pointer vroeg het transcript op en concludeerde dat de woorden in de krant waren gekomen zoals de lijsttrekker ze had uitgesproken.
Donderdag zei Yesilgöz in de Tweede Kamer dat ze in haar hoofd nareizigers in het algemeen bedoelde, van wie er inderdaad duizenden zijn. Ze had niet goed geformuleerd. De vraag ging echter specifiek over nareis op nareis, en of ze het probleem, dat deskundigen een non-issue noemden en waarvan de IND nog altijd geen cijfers had, niet groter maakte.
In de vraag, zoals die werd gesteld tijdens het gesprek, legden de interviewers ook een verband met toenmalig VVD-fractieleider Halbe Zijlstra, die in 2015 beweerde dat asielzoekers voor borstvergrotingen naar Nederland zouden komen. Dat deel van het interview met Yesilgöz belandde vanwege een inkorting niet in de krant, maar laat wel zien wat de bedoeling van de vraag was: overdreef ze niet met die nareis op nareis?
‘Het gaat over duizenden mensen, hoeveel het exact is, weten we niet’, zei ze in het antwoord. Dit wijst erop dat Yesilgöz wel degelijk over nareis op nareis sprak, omdat de cijfers van nareizigers in het algemeen gewoon bekend zijn.
De moties van wantrouwen en afkeuring zullen vanwege de rechtse meerderheid waarschijnlijk niet worden aangenomen. De toekomstige coalitiepartners waren voorzichtig kritisch, maar lijken Yesilgöz te sparen. Over een week is ze minister-af. Dan is de PVV’er Marjolein Faber probleemeigenaar van dit dossier.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant