Voor zover bekend is hij de oudste Nederlander die een proefschrift verdedigde: Hans van Duivendijk promoveerde deze week aan de TU Delft, op de leeftijd van 89 jaar en 7,5 maand.
De geboren Zeeuw presenteerde een historisch overzicht van technieken om na dijkdoorbraken de boel weer zo snel mogelijk droog te krijgen.
Een centraal register met promovendi en hun leeftijd bestaat niet, je moet maar net de krant halen voor een plek in de archieven in de categorie ‘opvallend oude promovendus’. NRC interviewde ooit een man die met 89 jaar en 5 maanden promoveerde, het Parool maakt melding van een Amsterdamse promovendus van 92 die in het ziekenhuis belandde voordat hij zijn proefschrift kon verdedigen.
‘Dan telt het niet’, zegt Van Duivendijk lachend. ‘Al was het voor mij ook spannend of ik mijn doctorstitel wel zou halen.’
Vanwege een zenuwontsteking in zijn been kon hij een half jaar lang alleen staand werken, onlangs kreeg hij nog chemo en bestraling tegen slokdarmkanker. En dan was er nog de coronapandemie met de bijbehordende lockdowns. ‘Alle archieven dicht. Maar dankzij de deal van Google met de Koninklijke Bibliotheek was er een hoop gedigitaliseerd, dat heeft me gered.’
Van Duivendijk haalde zijn ingenieursbul in Delft, werkte decennialang voor wat nu Royal HaskoningDHV heet en woont nu in Nijmegen. In binnen- en buitenland deed hij projecten op het gebied van kustverdediging en de bestrijding van overstromingen. Zo ontdekte hij hoe mensen met lokale materialen en technieken al eeuwenlang dijken dichten.
Bekend probleem daarbij is dat het water dat door het gat in de dijk komt de bodem verzwakt: al het zand spoelt weg. Eén van de historische technieken die Van Duivendijk beschrijft is het zogeheten zinkstuk. Op het strand vlechten werklieden dan een soort gigantisch matras van wilgen- of rijshout in elkaar. Zodra het water omhoog komt met de getijden, laat je het gevaarte van zo’n twintig bij twintig meter met behulp van sleepboten afdrijven naar het gat om het daar te laten zinken naar de bodem.
Herhaal dat een paar keer en je krijgt een stevige basis om de boel weer af te dichten met een mengsel van onder meer kleiklonten. Van Duivendijk: ‘In Bangladesh deden ze dat op vergelijkbare wijze, maar dan met bamboe.’ Schepen werden ook wel eens ingezet om dijken te dichten, weet de kersverse doctor. Dit gebeurde bijvoorbeeld in de vijftiende eeuw bij het landbouwgebied De Grote Waard, de huidige Biesbosch. ‘Daar lieten ze 89 afgedankte schepen afzinken om zo een stevige barrière te creëren. Al ging het alsnog mis omdat het geld op was zodat de benodigde sluizen nooit gerealiseerd werden.’
Over de auteur
Tonie Mudde is chef van de wetenschapsredactie van de Volkskrant en presenteert onze wetenschapspodcast Ondertussen in de kosmos.
Van Duivendijks wetenschappelijke missie is nog niet voltooid. Zo hoopt hij meer te leren over hoe de oude Japanners dijken dichtten. ‘Het wachten is op een onderzoekssubsidie voor een Japanse collega om de Oud-Japanse karakters te vertalen. Ik vind het belangrijk om dit allemaal vast te leggen, anders gaat die kennis verloren.’
Tot slot heeft Van Duivendijk een advies voor afgestudeerden die zelf overwegen te promoveren. ‘Blijf niet meteen hangen bij een universiteit, doe eerst eens ervaring op in de praktijk. Daarna kun je altijd nog promoveren, desnoods op je 89ste.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant