Welke voetballer heeft het Nederlands elftal de meeste punten bezorgd? De cijfers geven een belangrijke (en verrassend) antwoord op het rendement van de internationals.
Het is misschien wel de ultieme huiskamervraag voor het EK voetbal in Duitsland: wie is de waardevolste speler van het Nederlands elftal? Meningen tellen niet, het antwoord schuilt in de cijfers.
Is Robin van Persie de man, als topscorer met 50 doelpunten?
Is Wesley Sneijder de belangrijkste, als recordinternational met 134 interlands?
Is het Marco van Basten, de wereldvoetballer van 1992, of Arjen Robben, die Nederland in 2010 bijna naar de wereldtitel schoot?
Ruud Gullit misschien, als charismatische inspirator van de enige hoofdprijs van Oranje, de EK-titel van 1988?
Of is het simpelweg Johan Cruijff (boven alle data verheven).
Over de auteur
Mark van Driel schrijft al ruim twintig jaar voor de Volkskrant over olympische sporten als tennis, schaatsen en atletiek.
De verscheidenheid aan keuzes is aanzienlijk, al wordt één maatstaf vaak over het hoofd gezien: hoeveel punten heeft een speler Oranje gemiddeld opgeleverd? Het is wellicht niet de ultieme graadmeter, maar is wel een belangrijke indicatie voor het rendement van een speler in het nationale elftal.
Voetbal is een teamsport tenslotte, hoe vaak de hoofdprijzen tegenwoordig ook worden toegeschreven aan individuele spelers (in deze trant: Clarence Seedorf is viervoudig winnaar van de Champions League).
Dus welke speler levert Oranje de meeste punten op? In theorie is het maximale score 3 punten (alles gewonnen) en het minimum 0 (alles verloren).
Het is niet Johan Cruijff in elk geval. Die staat slechts 18de op de ranglijst die sportdatabedrijf Opta op verzoek van de Volkskrant heeft opgesteld, met 2,22 punten per interland.
Opta hanteerde de volgende criteria: alle EK’s en WK’s plus kwalificatiewedstrijden sinds het het begin van het profvoetbal in Nederland in 1954. Alleen spelers met 25 interlands telden mee (ook invalbeurten). Oefeninterlands (en Nations League) bleven buiten beschouwing. Dat leverde een lijst op van 62 spelers, van wie er niet één de topscore van 3 punten heeft en iedereen meer dan 1.
Voormalig Feyenoord-verdediger Ben Wijnstekers is de hekkensluiter met 1,76 punt per duel.
Wie de hoogste score heeft?
Nee, Van Basten is het ook niet: 51ste met een rendement van 1,98.
Gullit evenmin: 31ste met 2,13.
De huidige bondscoach, Ronald Koeman, doet het beter, maar haalt ook de toptwintig niet: 21ste met 2,20. Hij staat net onder Arjen Robben (19de met 2,22) en tien plaatsen lager dan Robin van Persie (11de met 2,28).
Het is evenmin een speler van de huidige generatie (een huiskamervraag is vaak ook een oefening in geduld).
Hoewel Memphis Depay slechts Van Persie voor zich moet dulden op de topscorerslijst (45 om 50 goals) en hij het recordaantal assists van Sneijder bijna heeft achterhaald (30 om 33) staat hij in de ranglijst van Opta slechts in de middenmoot, gedeeld 31ste met 2,13 (evenals Ruud Gullit).
De sleutelspelers van het recente Oranje zijn twee tegenpolen: Denzel Dumfries en Frenkie de Jong. De onvermoeibare flankspeler van Inter Milaan staat 9de, met 2,33: de flegmatieke spelmaker van Barcelona, die vanwege een blessure moest afhaken voor het EK, staat 8ste met 2,34.
De waardevolste speler van Nederland is Dirk Kuijt.
Met de Katwijker, die naam maakte als spits en buitenspeler van Feyenoord en Liverpool, behaalde Oranje 2,43 punten per wedstrijd. Dat zijn bijdrage speciaal was, blijkt ook uit het hoge aantal duels waarop de score is gebaseerd: 61 interlands tussen 2004 en 2014. Als enige speler in de toptien is zijn gemiddelde gebaseerd op meer dan 50 duels.
Dat het Nederlands elftal met Kuijt goed presteerde is voor kenners geen geheim. Hij behoorde tot de ploegen die in 2010 en 2014 respectievelijk als tweede en derde eindigden bij het WK.
Maar toch: Kuijt als waardevolste Oranjespeler sinds 1954?
Is dat niet bij uitstek een voorbeeld van de kloof die er soms bestaat tussen dataliefhebbers en gewone fans? Of is de uitslag onzuiver, mogelijk als gevolg van een verkeerd geformuleerde vraag aan Opta?
Voor die laatste optie lijkt wat te zeggen gezien de rest van de rangschikking. Die is op zijn minst vreemd te noemen. Gerald Vanenburg en Ryan Babel (beiden met 2,41) completeren de topdrie. Joris Mathijsen, Ibrahim Afellay en John Heitinga nemen achtereenvolgens de plekken voor nummer 7 Mark van Bommel in.
Aan de andere kant: Kuijt behoort niet zonder reden tot het selecte gezelschap van negen spelers die zijn uitgekomen in meer dan 100 interlands. Hij deed met Oranje mee aan vijf eindtoernooien.
Bondscoach Bert van Marwijk liet Kuijt tijdens het WK van 2010, op weg naar de tweede plaats, alle duels spelen. En bondscoach Louis van Gaal vond de onvermoeibare Kuijt bij het WK van 2014 zo waardevol dat hij hem op drie posities gebruikte: als linksback, op de rechterflank en als spits. Soms gebeurde dat in één wedstrijd, zoals in zijn 100ste interland, de achtste finale tegen Mexico.
Zelfs Johan Cruijff liet zich na dat duel lovend uit over het ongekende rendement van Kuijt in Oranje (had hij geen data voor nodig). Zijn toverkracht? Hij liet het team beter samenwerken. ‘Je bent gezegend als ploeg als je iemand als hem rond hebt lopen’, tekende The Guardian destijds uit zijn mond op. ‘Met Kuijt kan je op tactisch niveau alle kanten op.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant