Beoogd premier Dick Schoof en formateur Richard van Zwol beginnen vandaag aan hun driedaagse marathonsessie om formeel kennis te maken met alle beoogde bewindspersonen. Daarna volgt nog een ondervragingsronde met de Tweede Kamer. Grote haast is geboden om het nieuwe kabinet volgende week op het bordes te hebben staan. Uitstel is niet uitgesloten.
Nog anderhalve week hebben PVV, VVD, NSC en BBB om de bemensing van hun ministersploeg definitief op orde te hebben. Dat zal nog niet meevallen. Hoewel de vier formerende partijen er vorige maand nog vrij snel in slaagden om Dick Schoof naar voren te schuiven als beoogd minister-president, brak daarna onenigheid uit. Met als meest recente voorbeeld dat PVV-leider Geert Wilders zijn beoogd vicepremier en asielminister Gidi Markuszower afgelopen donderdag moest terugtrekken nadat hij in een screening van inlichtingendienst AIVD toch niet geschikt was gebleken voor de ministersfunctie.
Over de auteur
Natalie Righton is politiek verslaggever van de Volkskrant.
Volg alles over de kabinetsformatie hier.
In allerijl schoof Wilders een nieuwe kandidaat naar voren als minister van Asiel en Migratie: hardliner Marjolein Faber. Zondagmiddag werd bekend dat zij echter niet de vicepremier voor de PVV gaat worden. In plaats daarvan schuift Wilders Fleur Agema – tevens beoogd minister van Volkshuisvesting, Welzijn en Sport – naar voren. Fabers extremistische standpunten in het verleden zorgden voor flink wat zenuwen bij coalitiegenoten VVD en NSC. Inmiddels heeft NSC-leider Pieter Omtzigt zaterdag bij Nieuwsuur laten weten dat hij er wel ‘gerust op is’ dat minister Faber zich zal houden aan de rechtstatelijke afspraken die de vier partijen eerder hebben gemaakt.
Door alle commotie is de zelfopgelegde deadline van de partijen om uiterlijk woensdag 26 juni een nieuw kabinet op het bordes te hebben staan, moeilijk haalbaar geworden. Die datum is mede gekozen met het oog op het aanstaande zomerreces in politiek Den Haag, dat op 5 juli begint. De complete ministersploeg zou dan de hele zomer kunnen doorwerken om nog vóór Prinsjesdag, als de begroting voor het komende jaar wordt gepresenteerd, te komen met uitgewerkte plannen.
Afgaande op dit tijdspad, begint de tijd nu enorm te dringen. Maandag tot en met woensdag zullen de beoogd premier Dick Schoof en formateur Richard van Zwol eerst in een soort marathonsessie alle kandidaat-bewindspersonen ontvangen voor een formeel kennismakingsgesprek. Het gaat om gesprekssessies van negen uur ’s ochtends tot negen uur ’s avonds, waarbij steeds een uur wordt uitgetrokken per kandidaat.
Als eerste is maandagochtend Sophie Hermans aan de beurt, de beoogd VVD-minister van Klimaat en Groene Groei. Op maandag komen onder andere ook Eddy van Hijum (Sociale Zaken en Werkgelegenheid, NSC), Mona Keijzer (Volkshuisvesting, BBB) en Fleur Agema (Volksgezondheid, Welzijn en Sport, PVV) kennismaken. De marathonsessie wordt woensdagavond afgesloten met een gesprek met Caspar Veldkamp, de kandidaat-minister van Buitenlandse Zaken (NSC). Op het gedeelde gespreksoverzicht ontbrak vrijdag overigens nog de naam van PVV’er Faber, al wordt ook zij volgens formateur Van Zwol uitgenodigd op gesprek – zij is ook door de AIVD-screening gekomen, aldus Van Zwol.
Na de formele kennismakingsgesprekken met Schoof en Van Zwol moeten de kandidaat-bewindspersonen ook nog naar de Tweede Kamer om zichzelf te presenteren en vragen te beantwoorden over hun geschiktheid en ambities. Ook voor deze nieuwe stap in het formatieproces zijn zo’n drie dagen nodig.
Daarna is zeker nog een dag nodig voor de officiële oprichtingsvergadering van het kabinet, oftewel het zogeheten constituerend beraad. Dan komen de bewindslieden voor het eerst als team bijeen om te verklaren dat ze zich gebonden voelen aan het hoofdlijnenakkoord van PVV, VVD, NSC en BBB. Daarna worden de leden van het nieuwe kabinet benoemd en beëdigd door de koning. Die ceremonie eindigt met een bordesfoto van het eerste kabinet-Schoof.
Omtzigt betwijfelde zaterdag in Nieuwsuur openlijk of de deadline van 26 juni zal worden gehaald. Dat zou mede gevolgen hebben voor de Europese top op 27 en 28 juni in Brussel, waar dan nog demissionair premier Mark Rutte heen zou gaan en niet de nieuwe beoogde premier Schoof. Wel denkt Omtzigt dat het kabinet er ‘voor de zomer’ is.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant