Het nadeel van een eenmanspartij, is dat er weinig ruimte is voor kennis en talent. Wat dat voor een gevolgen heeft, was deze week goed te zien bij de PVV en de zoektocht naar de belangrijkste minister voor de partij van Geert Wilders: die van Asiel en Migratie.
"Kan het nog gekker?", zeiden oppositieleden tegen elkaar, toen Marjolein Faber werd voorgedragen als asielminister voor de PVV.
Die baan zou eigenlijk naar Gidi Markuszower gaan, maar hij moest al vertrekken nog voordat hij was begonnen.
In 2010 waren er al twijfels over zijn integriteit vanwege contacten met "een buitenlandse mogendheid." Zijn reputatie is nog steeds niet in de haak, zo blijkt uit de screening van veiligheidsdienst AIVD. Er zijn "nadelige gegevens gevonden" die de nationale veiligheid raken, zei demissionair minister van Binnenlandse Zaken Hugo de Jonge, verantwoordelijk voor de AIVD.
Staatsgeheime informatie moet in veilige handen zijn bij kabinetsleden. Dat is kennelijk niet het geval bij Markuszower en dus trok Wilders zijn kandidatuur in.
"Ik was vanaf het begin al verbijsterd toen ik de naam van Markuszower hoorde", zegt D66-leider Rob Jetten tegen NU.nl.
Ook aan de geschiktheid van Faber wordt flink getwijfeld. Een van haar opmerkelijkste uitspraken was in oktober 2020 toen ze als Eerste Kamerlid de Verenigde Naties ervan betichtte een agenda uit te rollen "van antisemitisme, terrorisme en omvolking."
Jetten noemt Faber dan ook niet veel beter dan Markuszower. "Ze houdt er vrij ranzige complottheorieën als senator op na." Daarbij voorziet hij nog een probleem, want juist de minister van Asiel en Migratie moet straks in Brussel dingen voor elkaar krijgen. Dit soort uitspraken zullen niet helpen bij die zware opdracht, denkt Jetten. "Dat lijkt me kansloos. Ik vraag me af of mensen überhaupt met die vrouw afspraken willen maken."
Mirjam Bikker was als senator van de ChristenUnie bij het debat aanwezig toen Faber over omvolking begon. "Ik ga dat niet eens herhalen", zegt Bikker, inmiddels partijleider in de Tweede Kamer.
Zelfs coalitiegenoot van de PVV en VVD-leider Dilan Yesilgöz had kritiek op Faber. Dat is hoogst ongebruikelijk en zeer opmerkelijk bij de vorming van een kabinet.
Uiteindelijk wist formateur Richard van Zwol na crisisberaad met de partijleiders van PVV, VVD, NSC en BBB te melden dat Faber 'gewoon' kandidaat-minister blijft.
Bij de oppositie bekijkt men het tafereel met stijgende verbazing. "Wilders is qua personeelsbeleid een eenmanspartij. Dat heeft gevolgen", zegt Bikker.
Jetten: "De PVV is ondemocratisch georganiseerd en bestaat uit Wilders met enkele vertrouwelingen." Dat Wilders aan de touwtjes trekt, maakte Jetten begin dit jaar mee als minister van Klimaat. Een PVV-Kamerlid veranderde halverwege een debat van standpunt nadat hij was teruggefloten door de PVV-leider.
Deze formatie werd meerdere keren pijnlijk duidelijk hoe moeilijk Wilders het heeft met het vinden van geschikte personen. De eerste verkenner en PVV-senator Gom van Strien moest vroegtijdig vertrekken omdat hij werd beschuldigd van fraude.
Vervolgens verscheen oud-PvdA-minister Ronald Plasterk op het toneel. Hij zou aanvankelijk op aanraden van Wilders de beoogd premier worden, maar moest daar vanaf zien na vragen over zijn integriteit in een patentenkwestie waar NRC over schreef.
Om de chaotische formatie vlot te trekken, vroeg Wilders op een gegeven moment weer de hulp in van een PvdA'er. Kim Putters hielp de onderhandelingen over een dood punt heen met zijn advies voor een programkabinet.
Het personeelstekort blijft nijpend bij de PVV. Er staan in totaal 45 kandidaten op de lijst. Dat is definitief tot de volgende verkiezingen, dus er komt niemand meer bij. Daarvan zitten er 37 in de Kamer en schuiven er waarschijnlijk vier door naar het kabinet. Van de vier PVV'ers die op de kieslijst overblijven, zitten er twee in de Eerste Kamer.
Mocht het zo ver komen dat de PVV-senatoren een Tweede Kamerzetel in mogen nemen, moeten er daar weer gaten worden gedicht, want in beide Kamers zetelen mag niet.
Maar een blik op de PVV-lijst van de Eerste Kamer leert dat de problemen daar net zo groot zijn. Want van de in totaal elf kandidaten, zitten er vier in de senaat en straks zes in de Tweede Kamer. Kortom: de spoeling is dun.
Voor veel PVV-Kamerleden is er weinig bewegingsruimte, zien andere partijen. Er wordt weinig samengewerkt, bijvoorbeeld in het mee-ondertekenen van moties. "Ze zullen wel stalorders van Wilders hebben gekregen", klinkt het. "Dat voelt sektarisch."
Het valt parlementariërs bovendien op dat het sommige PVV'ers ontbreekt aan voldoende kennis om het vak van Kamerlid goed te kunnen uitoefenen.
Wilders weet zelf ook dat het moeilijk is om mensen aan zijn partij te binden. "Het is niet makkelijk om die PVV-sticker op je voorhoofd te hebben", zei hij in een interview met de Volkskrant in 2021. "Ik realiseer me dat als ik iemand van de lijst afhaal… Die raakt niet meteen aan de bedelstaf, maar komt niet snel meer aan het werk."
Dat geldt ook voor niet-Kamerleden. PVV-voorlichter Sebastian Kruis vertrekt binnenkort naar het Europees Parlement. Een opvolger is er nog niet. "Het is lastig voor ons om mensen te vinden", zei Kruis onlangs.
Source: Nu.nl algemeen