Home

Een avondje digitaal detoxen zonder smartphone: ‘Er is veel meer oogcontact’

Tegen betaling tijdelijk je telefoon inleveren, dat is het idee van de evenementen The Offline Club. Bij de grootste tot nu toe, in de Amsterdamse Westerkerk, stonden zo’n driehonderd deelnemers te trappelen om een avondje offline te gaan.

‘Jongens, we gaan de deuren eerder openen, ze staan nu al op de stoep!’, klinkt het luid door de Westerkerk in Amsterdam. De geur van koffie vult de kerk waar een groepje vrijwilligers van The Offline Club klaarstaat om straks driehonderd mensen te ontvangen. Zojuist hebben ze de ruimte omgetoverd tot één grote huiskamer.

In de kerk zijn zithoeken ingericht en de vloer is bedekt met tapijten en kussens. Op tafels liggen boeken, dobbelspellen en tekenspullen klaar. Achter de ontvangstbalie buigen twee jonge vrouwen zich nog snel over hun telefoon om een paar laatste berichten te lezen. Op de valreep, want zodra de deuren van de kerk opengaan, is het gebruik van de smartphone strikt verboden.

De enthousiaste stem is afkomstig van Ilya Kneppelhout (27), een van oprichters van The Offline Club, een initiatief dat offline bijeenkomsten organiseert in cafés en restaurants. Vandaag staat hun grootste evenement tot nu toe op de planning: Westerkerk Unplugged; een samenwerking met De Kwekerij en De Westerkerk.

Het idee ontstond twee jaar geleden toen mede-oprichter Jordy van Bennekom (28) geïnspireerd raakte door Bill Gates, die zich in zogenaamde ‘Think Weeks’ een week lang afzondert om tot nieuwe ideeën te komen. Vier dagen lang trok Van Bennekom zich vervolgens zonder telefoon terug in een huisje in de natuur.

Na die positieve ervaring waagde ook zijn collega Kneppelhout zich aan het offline experiment. In een boshuisje vulde hij zijn tijd met wandelen, lezen en schrijven. ‘Ik werd overspoeld door een gevoel van rust en inspiratie en dacht direct: dit moeten meer mensen meemaken.’

Leesweekenden

Samen met Van Bennekom en Valentijn Klok (28), begon hij daarom vorig jaar met het organiseren van offline leesweekenden. Sinds dit jaar organiseert The Offline Club daarnaast ook offline-avonden in cafés. Op de eerste avond, begin februari in Amsterdam, kwam slechts vijftien man af. Maar ironisch gezien sloeg het concept juist online in als een bom.

Video’s van de bijeenkomst gingen razendsnel viraal op Instagram en in een maand tijd had The Offline Club meer dan 100 duizend nieuwe volgers. Inmiddels staat de teller op ruim 250 duizend. ‘Het overviel ons totaal’, zegt Kneppelhout. ‘We ontvingen zelfs meteen al aanvragen vanuit het buitenland’.

De online populariteit van The Offline Club is eigenlijk heel logisch, vindt Kneppelhout. Het ligt voor de hand dat mensen die graag minder tijd op hun telefoon zouden willen doorbrengen, nu juist nog veel online te vinden zijn, zegt hij. ‘Mensen zijn op zoek naar hulpmiddelen om hun telefoon vaker weg te leggen. Het spreekt aan dat wij hun telefoon écht uit handen nemen.’

Afgelopen maanden organiseerde The Offline Club al tientallen avonden in Amsterdam, Utrecht, Nijmegen en Haarlem. Sinds deze maand zijn ook Rotterdam, Den Haag en Groningen aan het lijstje toegevoegd. Deze zomer hoopt The Offline Club daarnaast haar eerste buitenlandse evenementen te organiseren: in Denemarken en Frankrijk.

Om de avond in de Amsterdamse Westerkerk bij te kunnen wonen hebben deelnemers 17,50 euro moeten betalen voor een ticket, studenten mochten voor 15 euro naar binnen. Tickets voor reguliere avonden in cafés kosten 7,50 euro. De initiatiefnemers van The Offline Club hebben inmiddels allemaal hun baan opgezegd om fulltime te werken aan de groei van hun sociale onderneming.

‘Mensen betalen voor de ervaring van samen offline zijn, daarnaast werkt die betaling als extra stimulans’, vertelt Kneppelhout. ‘Als je eenmaal betaald hebt, ben je meer gemotiveerd om te komen, en dus daadwerkelijk je telefoon weg te leggen.’

Telefoons in een kluis

Ondertussen stroomt de kerk vol mensen, veelal twintigers en dertigers, en een kleine meerderheid is vrouw. Bij binnenkomst laten ze hun telefoon achter in een kluis. In de rij voor de koffie is het zichtbaar wennen zonder telefoon. Een vrouw frunnikt ongemakkelijk aan haar handen terwijl verderop een man voor de derde keer aandachtig zijn boekenlegger bekijkt.

Veel Nederlanders worstelen met hun telefoongebruik, bleek vorig jaar uit onderzoek van bureau Motivaction. Zeker 34 procent van de ondervraagden gaf aan verslaafd te zijn aan de smartphone. Onder jongeren tussen de 18 en 24 jaar was dat zelfs 62 procent. Het jaarlijkse Nationaal Social Media rapport van onderzoeksbureau Newcom laat daarnaast zien dat 6,3 miljoen Nederlanders sociale media als gevaar zien voor het mentale welzijn.

Tekenen of schrijven

Maria (26), student gezondheidspsychologie, zit met een gemiddelde schermtijd van zes uur ook een stuk langer op haar telefoon dan ze wil. De Rotterdamse sprokkelt wat schilderspullen uit haar tas. ‘Ik ga graag naar een café om te tekenen of te schrijven, toch raak ik vaak te veel afgeleid door mijn telefoon om echt iets op papier te kunnen zetten.’

Sara (23), ploft neer op een kussen naast Maria. ‘Zonder telefoon lijken mensen zich meer bewust van anderen’, constateert ze. ‘Er is veel meer oogcontact, zie je?’ Toen de student sociaal werk onlangs haar telefoon verloor, zat ze noodgedwongen een week zonder. ‘Ik zag veel meer tijdens wandelingen en sliep een stuk beter. Ik wil dit echt vaker nu’.

Inmiddels is de kerk gevuld met mensen die boeken lezen, tekenen of aandachtig muziek beluisteren. Waar deelnemers aan het begin van de avond nog onwennige rondjes door de kerk liepen, lijkt iedereen nu volkomen ontspannen.

Het eerste XL-offline evenement is voor deelnemer Koen (30) meer dan geslaagd. ‘Het gebeurt tegenwoordig bijna nooit meer dat zo veel mensen gezamenlijk offline zijn. Ik heb lang nagedacht hoe ik ook met mijn vrienden zo’n avond kan realiseren. Misschien moet ik ook zo’n kluis kopen.’

The Offline Club organiseert geregeld offline avonden in Haarlem, Amsterdam, Utrecht, Rotterdam, Den Haag, Groningen en Nijmegen. 13 juni is er een ‘XL Summer Edition’ in Den Haag, 14 juni een ‘Offline Weekend’ in het Drentse Hooghalen en 19 juni een ‘XL Summer Edition’ in Amsterdam.

Lees ook

Geselecteerd door de redactie

Source: Volkskrant

Previous

Next