Drie van de vier aanstaande regeringspartijen scoren slechter bij de Europese Verkiezingen dan bij de Tweede Kamerverkiezingen van 2023, en de ChristenUnie en Forum voor Democratie kunnen nog hopen op een restzetel. Vier conclusies op basis van de exitpoll.
Het gat tussen GroenLinks-PvdA en de PVV is aanzienlijk, blijkt uit de details van de exitpoll van Ipsos I&O van donderdagavond. Volgens deze poll behaalde GroenLinks-PvdA 21,6 procent van de stemmen, terwijl de PVV 17,7 procent behaalde. Dat is een volle zetel verschil. Pas zondagavond zal blijken of GroenLinks-PvdA inderdaad de grootste partij wordt bij de Europese verkiezingen.
De verschillen tussen de partijen blijken uit een bericht dat Xander van der Wulp, politiek verslaggever van de NOS, donderdagavond op X plaatste. Daarin stond de prognose in procenten. In de uitzending toonde de NOS alleen de voorspelling van de zeteluitslag, maar achter het zetelaantal gaat een meer gedetailleerde exitpoll verborgen. Uit deze details vallen meer conclusies te trekken.
Over de auteur
Xander van Uffelen is chef van de redactie data en onderzoek van de Volkskrant.
Drie van de vier aanstaande regeringspartijen scoren slechter bij de Europese Verkiezingen dan bij de Tweede Kamerverkiezingen van 2023. Vooral NSC van Pieter Omtzigt verliest flink terrein. In november haalde de partij nog 12,9 procent van de stemmen, nu blijft NSC steken op 3,8. Ook de PVV en de VVD scoren duidelijk slechter dan bij de Tweede Kamerverkiezingen. Alleen de kleinste beoogde nieuwe regeringspartij, de BBB, haalde procentueel gezien meer stemmen en steeg van 4,7 naar 5,3 procent. De regeringscoalitie zou bij deze uitslag ook zijn meerderheid kwijt zijn. In november haalde het viertal nog ruim 56 procent, nu zo’n 38 procent.
Van de partijen die volgens de exitpoll op nul zetels uitkomen, kan een handvol nog hopen op een zetel als de definitieve uitslag bekend wordt. Het dichtst bij een zetel zit de ChristenUnie met 2,7 procent van de stemmen. Een volle zetel is pas te behalen bij 3,2 procent van de stemmen, maar bij de verdeling van de restzetels kan ook een iets lager percentage nog een zetel opleveren. Forum voor Democratie staat volgens de exitpoll op 2,5 procent. De SP lijkt met 2,0 procent verder verwijderd van een zetel en 50Plus oogt kansloos voor een meevaller zondagavond.
Voor een aantal partijen zal de verdeling van restzetels zondagavond extra spannend zijn. Volt en BBB ontlopen elkaar in procenten niet heel veel - 4,9 procent om 5,3 procent - maar krijgen in de zetelpeiling respectievelijk 1 en 2 zetels toegewezen. Een kleine verandering in de definitieve uitslag kan de zetelverdeling nog veranderen. Het CDA blijkt volgens de procentuele peiling zeker te zijn van 3 zetels en mag zelfs stiekem hopen op een vierde zetel, terwijl D66 wat minder gerieflijk kan zijn over de derde zetel. Zondagavond na 23 uur zal pas duidelijk worden hoe de uiteindelijke verdeling zal zijn.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant