Nu de internationale media nagenoeg geen toegang meer hebben tot het oorlogsgebied in Gaza groeien de Instagram-accounts van lokale journalisten enorm in populariteit. Tussen de beelden van onbeschrijfelijk leed zijn de vlogs van Omar (18) en Mohammed (19) opvallend lichtvoetig.
Voor drie dollar tikken twee jongens een gebruikt blik op de kop. Met een zakje cacaopoeder, pak melk, verweerde kom, lepel en aansteker lopen ze richting het strand. Daar stoken ze een vuurtje in het blik, waarop ze de kom met de ingrediënten plaatsen, waarna het hup, zo een wegwerpbekertje ingaat. Zittend in het zand zucht Omar kort als hij de eerste slok neemt van zijn chocolademelk. De afwas doet hij daarna in het zeewater.
Sinds de oorlog in Gaza op 7 oktober uitbrak, groeiden de Instagram-accounts van Gazaanse journalisten en burgerjournalisten massaal in volgers. Zo zien inmiddels bijna 5 miljoen gebruikers de berichten van activiste en verslaggever Bisan Owda (@wizard_bisan1) en staat de teller bij journalist Hind Khoudary (@hindkhoudary) op ruim een miljoen. De twee jonge vrouwen zijn verre van de enige Palestijnen die via hun online accounts verslag doen van de verwoesting van Gaza, nu internationale media zo goed als geen toegang tot het gebied meer hebben.
Over de auteur
Maartje Geels is algemeen verslaggever van de Volkskrant.
Twee maanden geleden waren daar plotseling Omar Shareed (18) en Mohammed Herzallah (19). Twee vrienden ‘op avontuur te midden van oorlog en op weg naar succes’, zoals het tweetal zichzelf op Instagram omschrijft. Vrijwel dagelijks plaatsen de jonge mannen korte video’s over hun leven in Deir al-Balah op hun Instagram-pagina @Omarherzshow.
Omar en Mohammed kenden elkaar al van de middelbare school, waar ze niet veel meer uitwisselden dan een korte begroeting. Na het behalen van hun diploma begonnen de jongens aan studies ingenieurswetenschappen en bedrijfskunde, tot op 7 oktober de Gaza-oorlog uitbrak. Twee keer sloeg Mohammed met zijn gezin op de vlucht voor Israëlische bombardementen, zo getuigt de donatiepagina die voor het tweetal is opgezet. Hun huis ging verloren in de vlammen.
Een foto die is geplaatst door Mohammed and Omar Show (@omarherzshow) op
Ook Omar en zijn moeder en twee broers moesten vluchten. Voor dat gezin bleek de grootste zorg echter niet de evacuaties zelf, maar de ziekte van een van de drie jongens, waarvoor de medicatie koel moest worden bewaard. In Deir al-Balah troffen de twee elkaar opnieuw: Mohammed werd opgevangen op een locatie die beschikte over zonnepanelen. Daarmee kon een koelkast draaiende worden gehouden en dus medicatie worden gekoeld.
Om de beide gezinnen van wat inkomsten te voorzien, zetten de twee studenten een klein bedrijfje op dat Gazanen hielp films, series en games van het internet te downloaden – een lucratieve handel, gezien de regelmatige internet- en stroomuitval in Gaza. Extra inkomsten haalden ze daarnaast uit de verhuur van videogames en de verkoop van digitale simkaarten. In april kwamen daar dagelijkse filmpjes bij.
Als kijker is het eenvoudig je Omar en Mohammed voor te stellen als twee doodnormale influencers die met bravoure en enthousiasme hun bedrijfje aan de man brengen. Waar andere Gazaanse journalisten dagelijks berichten over onbeschrijfelijk leed, zijn de vlogs van de jonge mannen op Instagram een opmerkelijk lichtvoetige verschijning.
Te midden van verwoeste huizen en tenten langs de weg filmen Omar en Mohammed zichzelf; op de schaakclub voor kinderen uit de buurt, het voetbalveld of een klein café vanuit waar ze hun zaken doen. Ze maken grapjes, plagen elkaar en spreken hun volgers actief toe in de camera. ‘Dag 45 van onze dagelijkse routine in oorlogsgebied. Vanmorgen stonden we om 5 uur op voor een voetbalwedstrijd. Het was een mooie ochtend.’
Aandacht besteden Omar en Mohammed in de vlogs ook aan de hyperinflatie, waardoor gezinnen nauwelijks meer meel kunnen betalen. Ook filmen ze kleine kinderen die in de rij staan om hun plastic tank met wat water te vullen, en de bombardementen: ‘Nadat we naar het café waren geweest, hoorden we een verschrikkelijk geluid. Het werd gebombardeerd. We waren letterlijk een paar minuten verwijderd van de dood.’
Toch wordt er daarnaast steevast samen voetbal gekeken of de voetbalgame Fifa gespeeld. De twee jonge Gazanen laten daarmee niet alleen zien hoe het dagelijks leven zich in oorlogsgebied voltrekt, maar tonen tussen de regels door ook hoe veerkrachtig de mens kan zijn.
De twee bevriende Palestijnen hebben inmiddels bewezen over een uitstekend zakeninstinct te beschikken: zeven weken na het plaatsen van de eerste video op de pagina @Omarherzshow staat de teller op bijna 96 duizend euro aan donaties. Een week geleden tikte hun gedeelde pagina een miljoen volgers aan. Mohammed: ‘Eén miljoen is heel veel.’ Omar: ‘Ja. Maar ik had liever gehad dat er geen oorlog was geweest.’
‘Vandaag was de eerste dag van het schaaktoernooi’: Omar en Mohammed helpen de lokale schaakclub voor kinderen met het organiseren van een wedstrijd. De winnaar krijgt snoep.
‘Gisteren zeiden jullie dat jullie de armbandjes wilden zien die mijn zusje heeft gemaakt. Hier is ze.’ Een dag eerder kocht Mohammed kraaltjes op de markt; zijn jongere zusje maakt er kettingen, armbandjes en ringen van met haar vriendinnetjes.
‘Na het opstaan vroeg m'n vader mij om een voedselpakket op te halen.’ Mohammed gaat op pad om noodhulp op te halen en om daarna met Omar te vieren dat hun meest recente video tienduizend clicks en duizend likes heeft behaald.
Geselecteerd door de redactie
Live Midden-Oosten: VS willen ‘volledige transparantie’ van Israël over aanval op school
Israël ontruimt schimmig gevangeniscomplex na berichten over zware mishandeling Gazanen
Source: Volkskrant