De videoscheidsrechter heeft de harten in het Engels voetbal niet veroverd. Sterker, de ophef over arbitrale missers in de Premier League is alleen maar toegenomen. Wordt de VAR afgeschaft?
In de laatste minuut van de openingswedstrijd van het seizoen tegen Wolverhampton Wanderers probeerde Manchester United-doelman André Onana een voorzet weg te stompen. Daarbij miste de oud-Ajacied de bal, maar raakte hij het hoofd van Wolves-speler Sasa Kalajdzic.
Niet alleen de veldscheidsrechter miste deze duidelijke strafschop, maar ook de Videoscheidsrechter (VAR). Enkele dagen later verontschuldigde de scheidsrechterscommissie van de Premier League zich tegenover de club. Het zou niet de laatste excuses zijn van de arbitrage.
Het veelbesproken incident zette de toon van het Premier League-seizoen. Niet alleen voor Wolverhampton Wanderers, dat van alle clubs het meeste zou lijden onder VAR-blunders, maar van de gehele competitie. Waar de VAR een einde had moeten maken aan discussies over de arbitrage, is de ophef slechts toegenomen. Vrijwel elke week waren voetbalprogramma’s het decor van discussie en verbazing over onduidelijke buitenspelsituaties, wel of niet gegeven rode kaarten en vermeende handsballen.
Het is geen wonder dat het 147 jaar oude Wolverhampton Wanderers heeft aangestuurd op een stemming over het afschaffen van de VAR tijdens de jaarvergadering van de twintig clubs in kuuroord Harrogate. De kans dat dertien clubs zullen instemmen met de afschaffing, de benodigde tweederdemeerderheid, is gering, ook nu clubs al te veel hebben geïnvesteerd in het videosysteem.
Volgens de scheidsrechterscommissie werkt de VAR steeds beter. Het wijst er daarbij op dat het aantal juiste beslissingen op basis van videobeelden in het afgelopen seizoen gestegen is van 86 naar 92 procent.
De foute beslissingen blijven een groot probleem. Dieptepunt was de miscommunicatie waardoor in de nazomer een correct doelpunt van Liverpool tegen Tottenham werd afgekeurd. Enkele maanden later kreeg Nottingham Forest te maken met drie foutieve VAR-oordelen bij de uitwedstrijd tegen Everton.
De gedupeerde club was zo boos dat het in een tweet beweerde dat de dienstdoende VAR, Stuart Atwell, een fan is van degradatierivaal Luton Town. Net als Wolves was Forest dit seizoen de dupe van relatief veel nadelige en verkeerde beslissingen.
Een teken dat er iets goed mis is met de manier waarop de eilandbewoners de VAR gebruiken is de afnemende steun van de fans. Bij de invoering vijf jaar geleden was driekwart van de supporters voor de VAR. Uit diverse onderzoeken is gebleken dat tweederde er nu vanaf wil.
De sceptici kregen steun van Jürgen Klopp. Bij zijn afscheid zei de Liverpool-manager voor afschaffing te zijn nu duidelijk is geworden dat de Engelsen het systeem niet goed weten te gebruiken. Oud-topscheidsrechter Keith Hackett is dezelfde mening toegedaan.
In zijn brief aan zijn collega’s blijkt dat de bezwaren van Wolves-voorzitter Jeff Shi verder gaan dan alleen foute beslissingen. Het gaat hem om de geest van het spel. Volgens hem heeft het een einde gebracht aan onvoorwaardelijke blijdschap van spelers na een doelpunt, veroorzaakt het een geïrriteerde sfeer op de tribunes en gaat het ten koste van de autoriteit van de veldscheidsrechter. Ook vindt Shi dat het niet past bij het tempo van de wedstrijden in de Premier League en tast de VAR het imago van ‘s werelds rijkste competitie aan.
Er zijn ook andere bezwaren opgedoken. De vooraanstaande voetbaljournalist Henry Winter sprak het vermoeden uit dat het minutenlange wachten bij de VAR-beslissingen het risico op blessures vergroot. Hij wees daarbij op de spierblessure die Spurs-verdediger Micky van de Ven opliep in de wedstrijd tegen Chelsea, een topper waar de VAR regelmatig het spel stillegde. Reeds aan het einde van de eerste helft leidde dat tot elf minuten extra speeltijd. Het lange doorspelen is ook een van Shi’s bezwaren.
De manier waarop de VAR in Engeland wordt gebruikt is anders dan in Europese wedstrijden. Waar de Uefa de VAR heeft opgeroepen terughoudend te zijn, is deze in de Premier League hyperactief.
Het uitgangspunt is dat de VAR alleen in actie moet komen bij ‘duidelijke fouten’ van de veldscheidsrechter, maar in werkelijkheid bekijken de keurmeesters in Stockley Park, het kantoor waar de beeldschermen staan, wedstrijden met een vergrootglas. Ook zijn de Engelse scheidsrechters terughoudend bij het gebruik van de veldcamera.
Net als elke zomer belooft de Premier League beterschap. Buitenspel zal komend seizoen op een halfautomatische manier worden beoordeeld, een systeem dat al in werking was tijdens het laatste WK. Op lagere niveaus zal een systeem worden ingevoerd waarbij aanvoerders of managers de scheidsrechter twee keer per wedstrijd kunnen vragen om een herziening. Dit systeem werkt naar behoren bij tennis, cricket en hockey. Mogelijk is dit op termijn een controlesysteem dat in de plaats kan komen van de in Engeland zo omstreden VAR.
Als eerste land heeft Zweden vorige maand tegen de invoering van VAR gestemd. De voorzitter van de Zweedse voetbalbond had VAR ‘de toekomst’ genoemd, maar de fans bleken in meerderheid tegen te zijn. Omdat meerdere Zweedse clubs in handen van supporters zijn, was deze opstand succesvol. In buurland Noorwegen was er afgelopen seizoen veel kritiek onder de fans op de invoering.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant