De 17-jarige Liam is nergens veilig: door zijn ouders wordt hij mishandeld, in de jeugdinstelling waar hij terechtkomt moet hij zijn plek bevechten tussen beschadigde jongeren. Door dit kapotte leven onomwonden vast te leggen werpt Koen Mortier belangrijke vragen op.
Zijn favoriete film is Scalps, een spaghettiwestern uit 1987 over een gruwelijke massamoord op een indianenstam, die leidt tot een gewelddadige wraakactie. Als kind kijkt Liam (Thibaud Dooms) er talloze keren naar, op een zwart-wittelevisie in de kelder van zijn huis.
De kelder is de plek waar hij zich meestal verschuilt, uit het zicht van zijn vader en moeder, die hem stelselmatig bruut mishandelen. Eigenlijk is Liam nergens veilig: niet in die kelder, maar ook niet in de jeugdinstelling waar hij uiteindelijk terechtkomt, nadat zijn vader hem halfdood heeft geranseld. In de opvang moet hij zijn plek bevechten tussen een stel agressieve, beschadigde jongens.
Over de auteur
Pauline Kleijer schrijft voor de Volkskrant over film.
Skunk is geen prettige film. Het Belgische drama is het schokkende, genadeloze verslag van een verwoest leven. Liam is een jaar of 17 wanneer hij eindelijk in een instelling belandt – iets wat al veel eerder had moeten gebeuren. De medewerkers doen hun best, maar zijn toch vooral machteloos. Hoe kan het ook nog goedkomen met zo’n jongen, die te veel heeft gezien en meegemaakt?
De Vlaamse filmmaker Koen Mortier (22 Mei, Engel) baseerde het scenario van Skunk op het gelijknamige boek van Geert Taghon, die jarenlang werkte in de forensische jeugdpsychiatrie in België. Het boek is fictie, maar Taghon hoefde weinig te verzinnen: het meeste van wat hij beschrijft, maakte hij mee in de jeugdzorg. Het zijn verhalen die te weinig gehoord worden, volgens Taghon.
Skunk geeft verwaarloosde jongeren als Liam een stem. Het resultaat is een schreeuw van pijn, die door Mortier nooit wordt afgezwakt: de filmmaker toont alle ellende zonder het te verzachten. Verkrachting, dierenmishandeling, verslavingsmisère, het komt zo hard en kaal mogelijk in beeld.
Dat had misschien een tandje minder gekund, maar dat is niet de stijl van Mortier, die zich met zijn debuutfilm Ex Drummer (naar het boek van Herman Brusselmans) al liet kennen als een barokke, confronterende regisseur. Voor de kijker kent hij weinig genade, voor zijn personages evenmin, al is duidelijk dat hun gedrag ergens vandaan komt.
‘Ieder mens heeft twee kanten’, zegt jeugdwerker Jos (Dirk Roofthooft) tegen Liam. ‘Een goede en een slechte. Ik vind dat jij een goeie gast bent.’ Liam krijgt het vertrouwen van de medewerkers van de instelling, maar zelf weet hij nog niet zo zeker of dat terecht is. Hij voelt dat hij ieder moment kan ontploffen.
Skunk, fraai gedraaid op 16mm-film, onderzoekt of een kapotte ziel nog gelijmd kan worden. Mortier pakt het onderwerp weinig subtiel aan, maar werpt belangrijke vragen op: over jeugdzorg, over slachtoffers en daders, schuld en boete. En over wraak, die in Skunk niet zoet is, maar ziek.
Drama
★★★★☆
Regie Koen Mortier.
Met Thibaud Dooms, Nathali Broods, Boris van Severen, Dirk Roofthooft, Soufian Farih.
108 min., in 29 zalen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant