Kan premier Narendra Modi aan zijn derde ambtstermijn beginnen? Dat zal vandaag duidelijk worden als de uitslag van de Indiase megaverkiezingen bekend wordt. Voor activist Ram Dhiraj Singh maakt het weinig uit. Zijn strijd gaat altijd door.
Zelfs de uitslag laat op zich wachten. De zaterdag afgesloten Indiase megaverkiezingen namen niet alleen zes volle weken in beslag, op het tellen van de 642 miljoen uitgebrachte stemmen moet – ondanks het gebruik van stemcomputers – ook nog eens drie dagen worden gewacht. Maar vandaag wordt dan eindelijk de uitslag bekend.
De meeste exitpolls wezen zaterdag al uit dat de BJP van premier Narendra Modi waarschijnlijk op een grote overwinning afstevent (hoewel Indiase exitpolls er ook behoorlijk naast kunnen zitten). Dit zou betekenen dat de centrum-linkse oppositie niet heeft kunnen voorkomen dat Modi zijn felbegeerde derde termijn krijgt en zijn omstreden hindoe-nationalistische project verder kan uitbouwen.
Over de auteur
Ben van Raaij is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Hij schrijft met name over Zuid-Azië, klimaat en natuur.
Geen goed nieuws voor een gelouterd sociaal activist als Ram Dhiraj Singh (70). De volgeling van Mohandas ‘Mahatma’ Gandhi, de Indiase vader des vaderlands, leidt de lokale vestiging van de charitatieve ngo Lok Samiti en is secretaris van Sarva Seva Sangh, een beweging die na de moord op Gandhi in 1948 werd opgericht om diens gedachtengoed van geweldloos verzet, sociale rechtvaardigheid en religieuze verdraagzaamheid voort te zetten.
‘Wij willen natuurlijk allemaal dat Modi-ji verslagen wordt’, zegt Ram Dhiraj – witgrijs haar, metalen bril – enkele dagen voor de laatste verkiezingsdag in zijn Spartaanse pensionkamer in Varanasi. De activist zit in zijn eenvoudige witte tenue met drie medestanders en leeftijdgenoten – even grijs en bebrild – op het bed. ‘Maar als Modi nog een termijn aan de macht blijft, zijn we klaar om het weer tegen hem op te nemen.’
Ram Dhiraj en zijn mede-Gandhianen hebben afgelopen jaren flink in de clinch gelegen met Modi’s BJP, vooral over hun ‘ashram’ bij Varanasi. Dat ontmoetingscentrum werd in 1960 op een spirituele locatie bij de samenvloeiing van de Ganges en de Varuna gesticht door Acharya Vinoba Bhave, een leerling van Gandhi, om diens Sarvodaya-filosofie (letterlijk: ‘Vooruitgang voor Allen’) in dit deel van Uttar Pradesh via allerlei vormen van activisme, cursussen en publicaties onder de bevolking te verspreiden.
De regionale BJP-overheid wilde de Sangh van het terrein zetten zodat de Indiase spoorwegen het konden ontwikkelen. Dit onder het mom dat de Sangh het gebied illegaal zou hebben verkregen en bebouwd – ondanks de eigendomsbewijzen die de organisatie kon overleggen. Jarenlange rechtszaken tot aan het hooggerechtshof toe mochten – als gevolg van politieke interventies, volgens Ram Dhiraj – niet baten: het door honderden geweldloze activisten verdedigde complex werd met inzet van een grote politiemacht ontruimd en augustus 2023 met bulldozers platgewalst.
Het was een ‘doelgerichte samenzwering’ tegen Gandhi en zijn filosofie, zegt Ram Dhiraj geëmotioneerd, door dezelfde mensen die Gandhi hebben vermoord (hij werd doodgeschoten door een hindoe-nationalist, Nathuram Godse, red.). ‘Wij waren een doelwit. Ons centrum was actief als uitgeverij van Gandhiaanse geschriften, die we verspreidden via stations.’ Ook was de ashram betrokken bij talloze sociale bewegingen, zoals de recente boerenprotesten tegen de regering-Modi. ‘Wij zijn dus een horzel in de pels van elke regering, maar vooral van deze.’
De activisten lieten het er niet bij zitten. Ze organiseerden sit-ins, stille marsen en andere protesten, met duizenden aanhangers en steun van oppositiepartijen, maar vergeefs. Ten einde raad wendden ze zich tot premier Modi zelf. ‘Helaas wilde hij ons niet eens ontmoeten, terwijl Varanasi toch zijn kiesdistrict is. Maar hij heeft de vernietiging van ons centrum gewoon laten gebeuren.’ Het kan dan ook niet anders dan dat alles met instemming van Modi is gebeurd, aldus Ram Dhiraj.
De verwoesting van de ashram in Varanasi staat niet op zichzelf. De regering-Modi tracht de geschiedenis van India te herschrijven door de seculiere, pluriforme traditie van (met de oppositionele Congrespartij verbonden) grondleggers van het moderne India als Gandhi, Jawaharlal Nehru en de socialist Jaya Prakash Narayan te verdonkeremanen ten gunste van het hindoe-nationalisme van radicale eigen ideologen als Vinayak Damodar Savarkar, een leermeester van Gandhi’s moordenaar Godse.
‘De regering-Modi wil het hele Gandhiaanse gedachtengoed uitwissen’, zegt Ram Dhiraj. ‘Gandhi is vermoord, maar zijn filosofie leeft voort, en die moet nu dus ook worden geëlimineerd. Ze willen onze beweging praktisch overnemen en ideologisch onschadelijk maken. Ook andere ashrams worden onder valse voorwendselen aangepakt, onder meer in Wardha. Onze ashram moet nu onder auspiciën van de regering een soort toeristische attractie worden. Er komt zelfs een hotel.’
De verkiezingsuitslag vandaag maakt Ram Dhiraj en zijn vrienden in dit grotere verband niet eens zoveel uit. ‘Natuurlijk willen we dat deze regering verdwijnt, maar we zullen onder iedere regering voor onze idealen blijven strijden.’ Ram Dhiraj zegt dit niet gratuite, hij bracht halverwege de jaren zeventig tijdens de door premier Indira Gandhi van de Congrespartij uitgeroepen noodtoestand al eens 19 maanden in de gevangenis door.
Eén ding is zeker, aldus Ram Dhiraj. ‘Als Modi heeft gewonnen, zitten wij hier met zijn allen binnen de kortste keren weer achter de tralies. Dan zal een gesprek als dit de volgende keer in de gevangenis moeten plaatsvinden. Maar goed, daar hebben we allemaal al eens gezeten. Dus nee, bang zijn we niet. Gandhianen kennen geen vrees.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant