Meer weten over de crisis in het Midden-Oosten? Lees hier al onze artikelen.
De extreemrechtse coalitiepartners van de Israëlische premier Benjamin Netanyahu dreigen zijn regering op te blazen als hij akkoord gaat met een akkoord over een staakt-het-vuren in Gaza.
Sinds vrijdag ligt er een ‘door Israël opgesteld’ voorstel, in de woorden van de Amerikaanse president Joe Biden, dat in drie stappen moet leiden tot een duurzame vrede en de vrijlating van alle Israëlische gijzelaars. Die houdt Hamas sinds de terreuraanval van 7 oktober vast op geheime plekken in Gaza.
Minister van Nationale Veiligheid Itamar Ben-Gvir schrijft op de berichtendienst X dat het plan betekent dat de ‘oorlog ten einde komt en daarmee het doel om Hamas te vernietigen’. ‘Dit is een roekloze overeenkomst die neerkomt op een overwinning van het terrorisme en een bedreiging van de veiligheid van de staat Israël’.
Ook minister van Financiën Bezalel Smotrich stelt dat hij ‘niet zal deelnemen aan een regering die het voorgestelde plan aanvaardt’.
Netanyahu’s zesde kabinet kwam in 2022 tot stand dankzij een broze coalitie van zijn Likoed-partij met extreemrechtse en religieuze partijen. Als Ben-Gavir en Smotrich uit de regering stappen, verliest de regering zijn toch al krappe meerderheid in het parlement. Maar de premier komt niet direct in de problemen. De belangrijkste oppositieleider, Yair Lapid, zegt de wapenstilstand wel te steunen. Zijn partij, Yesh Atid, heeft 24 zetels in het parlement, Ben Givir en Smotrich dertien.
Peter van Ammelrooy
De regering van premier Netanyahu bestaat uit een bonte cocktail van veroordeelde terroristen, extremisten, vrouwenhaters en racisten, signaleerde buitenlandredacteur Sascha Kester in 2022. Na 7 oktober trad een deel van de oppositie toe tot een regering van nationale eenheid.
Het Amerikaanse leger heeft boven de zuidelijke Rode Zee zaterdag een drone en twee raketten neergehaald die waren gelanceerd door Jemenitische Houthi's. Dat meldt het Amerikaanse militaire hoofdkwartier voor het Midden-Oosten (Centcom).
De drone werd in de loop van de dag neerschoten. Twee andere drones zijn in zee neergestort. 's Avonds onderschepten Centcom-strijdkrachten 'met succes' twee ballistische antischeepsraketten boven de Rode Zee. Die werden 'afgevuurd in de richting van de USS Gravely en werden uit zelfverdediging vernietigd'.
Er werd geen melding gemaakt van schade of gewonden, aldus Centcom.
De Houthi's, die grote delen van Jemen controleren, voeren sinds november aanvallen uit op schepen die volgens hen banden hebben met Israël. Ze beweren te handelen uit solidariteit met de Palestijnen in de Gazastrook. Als reactie op de aanvallen van de Houthi's hebben de Verenigde Staten, die Israël steunen, in december een multinationale maritieme beschermingsmacht opgezet en aanvallen uitgevoerd tegen de Houthi's in Jemen. (Belga)
Twitter bericht wordt geladen...
De organisatie van de Verenigde Naties die hulp verleent aan Palestijnse vluchtelingen, UNRWA, heeft haar werk in Rafah opgeschort, nadat Israël de stad in het uiterste zuiden van Gaza is binnengetrokken. Dat schrijft het hoofd van de organisatie, Philippe Lazzarini, op X.
'UNRWA heeft alle diensten op het gebied van gezondheid en andere kritieke diensten moeten stopzetten', aldus Lazzarini. De organisatie zet haar werk voort in Khan Younis in het centrum van de Gazastrook.
Lazzarini zei op Twitter dat alle 36 steunpunten van UNRWA in Rafah leeg zijn. Veel vluchtelingen zijn naar Jabalia, in het noorden van Gaza gegaan, waar volgens het UNWRA-hoofd mensen tussen het puin en de verwoeste voorzieningen van de hulporganisaties verblijven.
Israël zet zijn aanvallen in Rafah ondanks scherpe internationale kritiek voort. Volgens de Israëliërs is Rafah het laatste steunpunt van Hamas. (ANP)
Twitter bericht wordt geladen...
De bemiddelende landen Qatar en Egypte hebben opgeroepen het vrijdag gepresenteerde plan voor een staakt-het-vuren in Gaza 'af te ronden'. De premier van Qatar heeft gezegd dat de bemiddelaars hopen dat alle partijen zullen instemmen met het plan. Dat heeft hij telefonisch laten weten aan de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, Antony Blinken. De Egyptische minister van Buitenlandse Zaken heeft Blinken gezegd dat zijn land alles zal doen om de oorlog te beëindigen.
Qatar en Egypte proberen al maanden een wapenstilstand in de Gazastrook en de vrijlating van gijzelaars en gevangenen te bereiken. Samen met de Verenigde Staten vestigen ze nu hun hoop op het Israëlische voorstel, dat vrijdag door de Amerikaanse president Joe Biden openbaar werd gemaakt. Het is een plan in drie fases 'naar een duurzame vrede en de vrijlating van alle gijzelaars', aldus de Amerikaanse president. Hamas stelde meteen voorwaarden, maar toonde zich positief.
Daarentegen dreigen enkele uiterst rechtse Israëlische ministers uit de regering van Benjamin Netanyahu te stappen als het tot een akkoord komt over een wapenstilstand in de Gazastrook voordat Hamas is 'vernietigd'. (ANP/Redactie)
Premier Benjamin Netanyahu van Israël heeft opnieuw gezegd dat pas sprake kan zijn van een permanente wapenstilstand in Gaza als de militaire en bestuurlijke capaciteiten van Hamas zijn vernietigd.
De minister-president reageerde daarmee op het onderhandelingsvoorstel dat de Amerikaanse president Joe Biden vrijdagavond presenteerde als ‘een Israëlisch plan’. Dat voorziet in een staakt-het-vuren in drie fasen, in ruil voor de vrijlating van tientallen Israëliërs die op 7 oktober zijn ontvoerd door Hamas.
Over zo’n akkoord onderhandelen Israël en Hamas al maanden. De gesprekken, die verlopen via bemiddelaars als Egypte en Qatar, stokken steeds op voorwaarden die beide partijen opwerpen. Zo eist Hamas het volledige vertrek van het Israëlische leger uit Gaza.
‘Israëls voorwaarden voor beëindiging van de oorlog zijn ongewijzigd: de vernietiging van Hamas’ militaire en bestuurlijke capaciteiten, de bevrijding van alle gijzelaars en de garantie dat Gaza niet langer een bedreiging vormt voor Israël’, aldus Netanyahu.
De verklaring van de premier maakt duidelijk dat zijn regering doof blijft voor de oproepen van familieleden om alles in het werk te stellen om de vermiste Israëliërs thuis te krijgen. Tegenstanders beschuldigen Netanyahu ervan de oorlog te willen verlengen om te voorkomen dat hij bij verkiezingen de macht verliest en kan worden aangeklaagd wegens corruptie.
Peter van Ammelrooy
Buitenlandredacteur Iva Venneman heeft meer details over het jongste voorstel voor een wapenstilstand in Gaza.
Mensenrechtengroeperingen eisen de sluiting van een veldhospitaal in het zuiden van Israël dat in hun ogen dient als een gevangenis. Gewonde Palestijnen zouden er onder erbarmelijke omstandigheden worden vastgehouden. Ze liggen volgens de mensenrechtengroeperingen geboeid en geblinddoekt in bed en artsen voeren er operaties uit zonder afdoende verdoving of pijnstillers, meldt het Amerikaanse persbureau AP.
Vorige maand berichtte ook de Amerikaanse nieuwszender CNN over vermeende wantoestanden.
Het veldhospitaal staat in de woestijn niet ver van de stad Beersheba. Israël zette het op na de bloedige aanval van vorig jaar 7 oktober door Hamas, waarbij leden van de militante groepering zeker 1.200 Israëliërs om het leven brachten. Sommige ziekenhuizen weigerden toen om gevangengenomen, gewonde Hamas-strijders op te nemen. Daarop begon Israël leger het veldhospitaal.
Hoeveel Palestijnen er zijn opgenomen, is niet bekend. De strijdkrachten laten geen journalisten of vertegenwoordigers van het Rode Kruis toe. Uit de verklaringen van drie Israëliërs die in het noodziekenhuis hebben gewerkt, blijkt dat het leger er niet alleen gewonde Hamas-leden gevangen houdt, maar ook Palestijnen die bij Israëlische missies Israëlische invallen in Gaza zijn opgepakt en waarvan later blijkt dat ze onschuldig waren.
Het Israëlische leger zegt dat tegen alle gevangenen ‘verdenkingen bestaan van betrokkenheid bij terroristische activiteiten’. Het ontkent ook dat gewonden ‘onmenselijk’ zouden worden behandeld. De strijdkrachten kondigden afgelopen week de vorming van een commissie aan die de omstandigheden in militaire gevangenissen moet gaan onderzoeken, maar het is onduidelijk of de medische faciliteit bij Beersheba daar ook onder valt.
De hoogste rechter in Israël buigt zich de komende week over de eis van de mensenrechtengroeperingen, waartoe onder andere de Association for Civil Rights in Israel (ACRI), Physicians for Human Rights (PHR-I), HaMoked en the Public Committee Against Torture (PCATI) behoren.
Peter van Ammelrooy
De voorzitter van de Europese Commissie, Ursula von der Leyen, noemt het nieuwe voorstel voor een staakt-het-vuren in de Gazastrook 'een reële kans om de oorlog te beëindigen'.
'Ik ben het volledig eens met de Amerikaanse president Biden dat het laatste voorstel een reële kans biedt om een einde te maken aan de oorlog en het lijden van de burgers in Gaza. Deze aanpak in drie stappen is evenwichtig en realistisch. Het heeft nu de steun van alle partijen nodig', aldus von der Leyen op sociale media.
De Amerikaanse president Joe Biden heeft de Palestijnse Hamas-strijders opgeroepen in te gaan op een nieuw 'allesomvattend' aanbod van Israël om gijzelaars vrij te laten in ruil voor een staakt-het-vuren van zes weken in Gaza.
Dat bestand zou vervolgens moeten leiden tot een definitief einde van de oorlog. Alle gijzelaars zouden dan moeten worden vrijgelaten en het Israëlische leger zou zich volledig moeten terugtrekken uit de Gazastrook, schetste Biden. Vervolgens moet de Gazastrook worden opnieuw worden opgebouwd. (Belga)
Twitter bericht wordt geladen...
De leiders van het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden en de Senaat hebben de Israëlische premier Benjamin Netanyahu uitgenodigd om het Congres toe te spreken. Dit maakte de Republikeinse voorzitter van het Huis van Afgevaardigden Mike Johnson vrijdag bekend.
Johnson stuurde Netanyahu dezelfde dag een formele uitnodiging. 'Wij sluiten ons aan bij de staat Israël in zijn strijd tegen terreur, vooral omdat Hamas Amerikaanse en Israëlische burgers gevangen blijft houden en zijn leiders de regionale stabiliteit in gevaar brengen', aldus de brief die Johnson openbaar maakte.
De brief werd ook ondertekend door de belangrijkste Democraten en Republikeinen in beide kamers.
Er werd geen datum voor zijn toespraak genoemd, maar Amerikaanse media berichten dat dit naar verwachting vlak voor of kort na het reces van het Congres in augustus zal plaatsvinden. Johnson had al eerder zijn plannen bekendgemaakt om Netanyahu uit te nodigen. Hooggeplaatste Democraten, onder wie Johnsons voorganger Nancy Pelosi, hebben zich uitgesproken tegen een toespraak van Netanyahu.
De Democraat Chuck Schumer, leider van de meerderheid in de Senaat, heeft de brief ook ondertekend. Dit ondanks de scherpe kritiek die Schumer heeft geuit op Netanyahu om zijn aanpak van de oorlog tegen Hamas. Hij ging zelfs zo ver dat hij opriep tot nieuwe verkiezingen in Israël. (ANP)
Hamas heeft positief gereageerd op het jongste voorstel voor een permanent staakt-het-vuren in de Gazastrook. In een verklaring zegt de Palestijnse organisatie positief te staan tegenover het 'drie-fasen-plan' dat de Amerikaanse president Joe Biden vrijdagavond bekendmaakte.
Hamas bevestigt open te staan voor elk voorstel dat een permanent einde maakt aan de gevechten. Maar de beweging verwacht ook een complete terugtrekking van de Israëlische troepen uit Gaza, herbouw van het verwoeste gebied, een terugkeer van alle ontheemden en een 'serieuze' ruil van de Israëlische gijzelaars tegen Palestijnse gevangenen.
Biden had Hamas opgeroepen het nieuwe 'allesomvattende' voorstel, uitgewerkt door Israël, te accepteren.
Volgens dat laatste voorstel zou Hamas gijzelaars dienen vrij te laten, in ruil voor een staakt-het-vuren van zes weken in de Gazastrook. Dat zou vervolgens moeten leiden tot een definitief einde van de oorlog. Alle gijzelaars zouden dan moeten worden vrijgelaten en het Israëlische leger zou zich volledig moeten terugtrekken uit de Gazastrook, schetste Biden. Vervolgens moet de Gazastrook worden opnieuw worden opgebouwd.
De reactie van Hamas lijkt op een andere houding dan in het recente verleden, waarin het de VS ervan beschuldigde aan dezelfde kant te staan als Israël en de pogingen om tot een staakt-het-vuren te komen te blokkeren.
'Hamas beschouwt Bidens opstelling nu als meer gericht op het druk uitoefenen op Israël om opnieuw en met een andere houding te onderhandelen, die anders het risico van een botsing met de Amerikanen zou kunnen betekenen', zei een Palestijnse bron dicht bij de onderhandelingen tegen persbureau Reuters. (ANP/Reuters)
Dit was het belangrijkste nieuws over de crisis in het Midden-Oosten van vrijdag 31 mei:
• Het Israëlische leger zegt de gevechten rond Jabalia in het noorden van Gaza te hebben beëindigd. Na een periode van bijna twee weken meldt het leger meer dan 10 kilometer aan tunnels van Hamas in en rondom de stad vernietigd te hebben.
• De Amerikaanse president Joe Biden heeft Hamas opgeroepen in te gaan op het aanbod van Israël om gijzelaars vrij te laten in ruil voor een staakt-het-vuren van zes weken in de Gazastrook.
• Het Israëlische leger bevestigt inmiddels aanwezig te zijn in het centrum van Rafah. Het grondoffensief in de stad op het zuidelijkste puntje van de Gazastrook richtte zich tot deze week op het oosten van de stad.
Lees hier het liveblog van vrijdag terug.
Source: Volkskrant