Meer weten over de oorlog in Oekraïne? Lees hier al onze artikelen.
Om Oekraïne op de lange termijn te voorzien van militaire steun wil Navo-chef Jens Stoltenberg een fonds oprichten. Stoltenberg wil dat Navo-lidstaten ten minste 40 miljard euro inleggen voor dat fonds, zegt een bron bij het bondgenootschap tegen persbureau Reuters. De ministers van Buitenlandse Zaken van de Navo-lidstaten komen momenteel bijeen in de Tsjechische hoofdstad Praag.
De wapenleveranties aan Oekraïne worden nu gecoördineerd door de zogeheten Ramsteingroep, een door de Amerikanen geleide groep van vijftig landen. Het fonds dat Stoltenberg voorstelt moet Oekraïne verzekeren van voldoende wapensteun, ook als de steun uit de Verenigde Staten opnieuw stilvalt. Eerder dit jaar lag de Amerikaanse steun maandenlang stil, tot het Congres het vorige maand eindelijk eens werd over een nieuw steunpakket.
Daan de Vries
Duitsland gaat Oekraïne voor ongeveer 500 miljoen euro aan wapensteun geven. De Duitse minister van Defensie Boris Pistorius heeft het nieuwe steunpakket toegezegd tijdens een bezoek aan de Oekraïense stad Odesa. Het pakket bestaat uit onder meer luchtverdedigingsraketten, kogels, drones, munitie en reserveonderdelen voor artillerie en tanks. Duitsland is een van de belangrijkste leveranciers van wapensteun aan Oekraïne. Sinds februari 2022 heeft Duitsland voor bijna 30 miljard euro aan militaire steun geleverd.
Oekraïne kan met name de munitie voor het Duitse luchtverdedigingssysteem Iris-T goed gebruiken. De Oekraïners kampen al maanden met grote tekorten aan luchtverdediging, om zich te wapenen tegen de voortdurende Russische raket- en droneaanvallen. Vorige maand zegde Duitsland al een extra Patriot-luchtverdedigingssysteem toe.
Daan de Vries
De regering van Sri Lanka wil voorkomen dat Sri Lankaanse mannen zich aansluiten bij het Russische leger. Sinds het begin van de invasie van Oekraïne zijn vanuit Rusland honderden Sri Lankanen geronseld, vaak met valse beloftes over hoge salarissen. Sri Lanka gaat het moeilijker maken om een toeristenvisum aan te vragen voor Rusland en de regering stuurt een delegatie naar Moskou die zal proberen om tientallen Sri Lankanen terug te halen.
In online campagnes, vaak op berichtendienst WhatsApp, wordt mannen gouden bergen beloofd als zij zich bij het Russische leger melden. De campagnes richten zich vooral op ex-militairen, die hebben gevochten in de decennialange burgeroorlog die in 2009 ten einde kwam. Door de slechte economische situatie zijn veel Sri Lankanen vatbaar voor de beloofde salarissen en verblijfsvergunningen.
Sri Lanka is niet het enige Zuid-Aziatische land waar het Russische leger soldaten ronselt: ook India en Nepal hebben ermee te maken. Om te voorkomen dat burgers naar Rusland afreizen, geeft de Nepalese regering sinds begin dit jaar geen vergunningen meer uit. De Sri Lankaanse regering heeft sinds het begin van de invasie 455 klachten ontvangen van families van geronselde mannen. Ook zijn zeker zestien Sri Lankanen in Oekraïne vermist geraakt en hebben 37 mannen verwondingen opgelopen aan het front.
Daan de Vries
Rusland is bezig met het verzamelen van troepen in de buurt van het noorden van de regio Charkiv. Dat schrijft de Oekraïense legerleider Oleksandr Syrsky op berichtendienst Telegram. De aantallen zijn volgens de generaal echter niet groot genoeg om een grootschalig offensief te laten slagen.
De meeste gevechten spelen zich nog altijd af in het oostelijke deel van Oekraïne, waar de Russen deze maand een offensief begonnen. Het Oekraïense leger kampt nog altijd met een tekort aan manschappen, wat de Russen in staat heeft gesteld de afgelopen weken enkele kilometers op te rukken. Ook doet Rusland er alles aan om het dagelijks leven in de stad Charkiv te ontwrichten: zo bombardeerde het afgelopen zondag een volle bouwmarkt, waarbij zeker veertien doden vielen.
Oekraïne zegt de situatie aan het front te hebben gestabiliseerd, meldt persbureau Reuters. Generaal Syrsky zegt dat de aangevulde munitievoorraad ervoor gezorgd heeft dat het leger zich beter kan verdedigen tegen Russische aanvallen. Hoewel hij de VS niet expliciet noemde, lijkt het vorige maand toegezegde steunpakket vanuit Amerika zijn vruchten af te werpen.
Jasper Daams
Frankrijk stuurt binnenkort mogelijk militaire trainers naar Oekraïne. Dat zeggen diplomatieke bronnen tegen persbureau Reuters. Het nieuws zou volgende week bekend worden gemaakt, wanneer de Oekraïense president Zelensky afreist naar Parijs voor een bezoek aan de Franse president Macron.
Veel landen zijn terughoudend over deze nieuwe stap, omdat zij bang zijn dat het de Russen zou provoceren. Ze trekken een lijn bij het sturen van mankracht naar Oekraïne, ook als zij zelf niet de wapens zouden oppakken.
Het Oekraïense leger kampt momenteel met een gebrek aan goed getrainde militairen. Vorige week riepen onderzoekers van denktank Clingendael de Europese Unie op om te onderzoeken of het haar huidige trainingsmissie van Oekraïense militairen voor een deel naar Oekraïne kan verplaatsen.
De Fransen hopen volgens de bronnen een trainingscoalitie te leiden, waarin ook andere landen zitten die momenteel al Oekraïense soldaten trainen. De training zou zich onder andere richten op ontmijning, onderhoud van apparatuur en technische expertise voor door het Westen geleverde gevechtsvliegtuigen.
Jasper Daams
Italië stuurt onder geen beding grondtroepen naar Oekraïne. Dat zei de Italiaanse minister Antonio Tajani van Buitenlandse Zaken in een interview met de Italiaanse publieke omroep RAI. Tajani herhaalde ook nog maar eens de boodschap dat de wapens die Italië naar Oekraïne stuurde, niet op Russisch grondgebied gebruikt mogen worden.
De afgelopen week heeft Navo-chef Jens Stoltenberg de druk bij lidstaten opgevoerd om Oekraïne toe te staan door het Westen geleverde wapens in te zetten tegen militaire doelen in Rusland. Van steeds meer landen mag Oekraïne dit doen, maar onder meer Italië en Duitsland peinzen er niet over. Nederland hanteert die restricties niet.
Onder premier Giorgia Meloni is Italië een belangrijke bondgenoot van Kyiv, maar Rome wil niet meer doen dan het leveren van militaire steun. Sinds het begin van de oorlog heeft Italië daar ongeveer een miljard euro aan uitgegeven.
Jasper Daams
De Oekraïense luchtverdediging heeft vannacht zeven Russische raketten en 32 drones vernietigd. Dat zegt de commandant van de luchtmacht op Telegram. In totaal zou Rusland 51 raketten en drones hebben afgevuurd op ‘militaire faciliteiten en kritieke infrastructuur’.
Bij die aanvallen zou onder meer Charkiv doelwit zijn geweest. In een afzonderlijke verklaring zegt de burgemeester van de Oost-Oekraïense stad, Ihor Terechov, dat Rusland gisteravond kritieke infrastructuur in de stad heeft beschoten. Daarbij zouden vier mensen gewond zijn geraakt.
Vrijwel dagelijks bestoken de Russen Oekraïne met drones en raketten. Het Oekraïense leger kampt al tijden met een tekort aan luchtafweer. Zweden heeft gisteren als eerste land toegezegd Kyiv radarvliegtuigen, waarmee het luchtruim op grotere afstand bewaakt kan worden. Ook verwacht Oekraïne binnenkort de door het Westen geleverde F-16’s in gebruik te kunnen nemen.
Jasper Daams
De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Antony Blinken heeft woensdag laten weten dat de Verenigde Staten overwegen Oekraïne toe te staan Russisch grondgebied aan te vallen met door de VS geleverde wapens. Dat meldt de Amerikaanse zakenkrant The Wall Street Journal (WSJ).
Blinken, die op bezoek is in Moldavië, zei dat dit idee levensvatbaar is geworden door de situatie op het slagveld in Oekraïne. Daar is Rusland al maanden aan de winnende hand.
Het was de eerste keer dat een topfunctionaris van de Amerikaanse regering publiekelijk heeft aangegeven dat de VS een dergelijke beleidswijziging overwegen. Tot op heden hebben de VS steeds gezegd dat Oekraïne geen doelen op Russisch grondgebied mag aanvallen met Atacms-raketten of andere Amerikaanse wapens, aldus de WSJ.
Sommige Europese Navo-bondgenoten, waaronder Frankrijk, dringen erop aan dat de aan Oekraïne opgelegde beperkingen worden opgeheven.
Dit is het liveblog van donderdag 30 mei over de oorlog in Oekraïne. Het belangrijkste nieuws van gisteren:
• De steun die Amerika recent heeft toegezegd aan Oekraïne werpt volgens de VS de eerste vruchten af. Volgens buitenlandminister Blinken zorgt de steun mede voor stabilisering van het front.
• President Poetin heeft zijn voormalige lijfwacht Aleksej Djoemin tot hoofd van een van de belangrijkste adviescommissies van het land benoemd. Analisten zien dat als teken dat Poetin Djoemin als mogelijke opvolger als president op het oog heeft.
• Zweden is het eerste land dat Oekraïne radarvliegtuigen gaat leveren. Die vliegtuigen kunnen straks onder meer gebruikt worden om F-16’s ondersteuning te bieden.
Lees hier het volledige liveblog van woensdag 29 mei terug.
Source: Volkskrant