N.B. Het kan zijn dat elementen ontbreken aan deze printversie.
De NRC Stemhulp levert geen stemadviezen op, maar biedt snel inzicht in de plannen van partijen. Lees hier de verantwoording.
Wie nemen straks namens de Nederlandse kiezers zitting in het Europees Parlement? Van de 720 zetels krijgt Nederland er 31. Hoe die plekken precies worden verdeeld, hangt af van de verkiezingsuitslag op donderdag 6 juni. Dat resultaat wordt overigens pas op zondag 9 juni bekendgemaakt, wanneer ook in alle andere lidstaten is gestemd.
De Europese verkiezingen komen voor Nederland op een bijzonder moment. Bijna een jaar geleden viel het kabinet-Rutte IV over migratie, waarna op 22 november verkiezingen voor de Tweede Kamer werden gehouden. Sindsdien proberen vier partijen (PVV, VVD, NSC en BBB) een nieuw kabinet te formeren. Tot die tijd blijft het demissionaire kabinet (VVD, D66, CDA en CU) regeren, terwijl in de Tweede Kamer tientallen nieuwe politici hun weg proberen te vinden.
Intussen moesten ook programma’s worden geschreven voor de Europese verkiezingen. Zo een Europees programma is meestal beknopter dan de nationale variant, al is het maar omdat onderwerpen als ouderenzorg of kinderopvang als binnenlandse aangelegenheden gelden. Tegelijkertijd worden sommige thema’s op nationaal niveau veel besproken, terwijl de kaders daarvoor op Europees niveau worden bepaald. Bijvoorbeeld klimaat of migratie. Sinds de inval door Rusland in Oekraïne en de toegenomen oorlogsdreiging voor Europa, is ook defensie weer een belangrijk thema geworden.
De redactie destilleerde de vier belangrijkste Europese thema’s uit de programma’s van twaalf partijen en koos binnen de thema’s de belangrijkste punten. De thema’s: klimaat en landbouw, klimaat en energie, migratie en defensie.
In de beschrijvingen is zoveel mogelijk vastgehouden aan het woordgebruik uit de programma’s. Over de haalbaarheid of het waarheidsgehalte van de plannen laat de NRC Stemhulp zich niet uit. De geselecteerde partijen worden al vertegenwoordigd in het Europees Parlement of maken kans op ten minste één zetel, op basis van de peilingen van Ipsos I&O. Op- en aanmerkingen kunnen worden gemaild naar stemhulp@nrc.nl
Deze productie is gemaakt door: Wafa Al Ali, Marcella Breedeveld, Steven Derix, Eppo König en Rosa Uijtewaal
Eindredactie: David Garvelink
Illustraties: Pepijn Barnard
Vorm en techniek: Joep Boekhold, Janko Bosch, Michael Erkelens, Tim Hoogendijk, Ruud Puylaert, Miriam Vieveen
Arbeidsmigratie
Freelancers moeten dezelfde bescherming krijgen als werknemers met een vast contract, vindt Volt. En gezinnen van werknemers moeten zich binnen drie maanden bij hen kunnen voegen. Er moet ook een Europese migratiecode komen die het makkelijker maakt internationaal talent op alle loon- en vaardigheidsniveaus aan te trekken.
Studiemigratie
Europese uitwisselingsprogramma’s moeten toegankelijker en inclusiever worden voor alle scholieren, docenten en studenten.
Regels voor duurzame landbouw moeten niet worden belemmerd, wel krijgen boeren en lidstaten ruimte om zelf te bepalen hoe deze regels na te leven. Dieren hebben recht op een respectvolle behandeling en moeten in de veehouderij zoveel mogelijk hun natuurlijke gedrag kunnen vertonen. De CU is terughoudend als het gaat om genetische modificatie van gewassen.
Europese landen moeten samen optrekken voor een visserijbeleid. Mariene gebieden moeten worden beschermd ten behoeve van de duurzame visserij. Er komt een Europees viskenmerk om de consumptie van duurzame vis uit de eigen regio te stimuleren.
Duurzame doelen moeten haalbaar en betaalbaar blijven. De Europese Commissie mag geen algemene mestregels afdwingen. Meer ruimte voor het gebruik van (verwerkte) dierlijke mest is vereist. Het strenge Nederlandse stikstof- en Natura 2000-beleid vragen om herziening. De Europese Habitatrichtlijn om leefgebieden en (dier)soorten te beschermen, zet Nederland onnodig op slot, dat vergt aanpassing. Boeren verdienen meer ruimte om zelf te bepalen hoe ze milieuregels naleven. Nieuwe, alternatieve gewasbeschermingsmiddelen vragen om versnelde toelating.
De SGP wil een speciale Eurocommissaris voor visserij. De pulsvisserij met sleepnetten moet weer worden toegestaan. De vangstquota voor lidstaten worden niet vervangen door een verdeling op basis van duurzaamheidscriteria.
De partij ziet een rol voor de EU als het gaat om het versterken van de defensie-industrie en de stadarisering van wapensystemen van Europese NAVO-landen en het opzetten van gemeenschappelijke inkoopprogramma’s. Een Europees Defensiefonds onder verantwoordelijkheid van een Europese Commissaris voor Defensie-industrie zou daar aan kunnen bijdragen. Dit zou op termijn kunnen leiden tot een sterke Europese peiler binnen de NAVO, waarin de EU en het translatisch bondgenootschap nauw samenwerken.
Als een Europees leger betekent dat de EU per meerderheid een besluit kunnen nemen over de inzet van Nederlandse militairen, is de de ChristenUnie tegen. Wel is het versterken van een EU-commandostructuur noodzakelijk, om het voor Europa mogelijk te maken zelfstandig militaire operaties uit te voeren. Deze moet wel voledig aansluiten bij de NAVO.
Verder wilde partij meer gas winnen op de Noordzee, Europese gasvoorraden aanleggen en meer kernenergie. Ook moet Europa het voortouw nemen in het versterken van het Europese elektriciteitsnetwerk.
Verduurzamen moet volgens BBB vooral aan de hand van innovatie, zoals grootschalige batterijen en warmtebronnen. Ook heeft de partij geen „principiële bezwaren” tegen CO2 afvangen, zolang de kosten niet te hoog uitvallen. Anders moeten klimaatdoelen worden „bijgesteld”. BBB is tegen een emissiehandelssysteem voor verkeer en gebouwen, tegen een generiek verbod op brandstofauto’s vanaf 2035. Wel is een Europese „laadinfrastructuur” voor elektrische auto’s nodig. BBB ziet voor de landbouw een rol weggelegd in de energieproductie, zoals groen gas uit mest.
Afgewezen asielzoekers krijgen een terugkeerbesluit dat voor de hele EU geldt. Dit betekent dat niet kan worden doorgereisd naar andere lidstaten. Ook is het volgens de VVD tijd voor een nieuw Dublincriterium: in het geval van onduidelijkheid over het eerste EU-land van aankomst, moet een Europees doorreisland verantwoordelijk worden voor de asielaanvraag.
Grenswacht Frontex moet een ruimer mandaat krijgen, met meer toegang tot informatie van Europese politie- en opsporingsdiensten. Ook moet de grenswacht dagelijks terugkeervluchten kunnen organiseren. Smokkelaars en ngo’s die mensensmokkel faciliteren, worden harder aangepakt.
Op het moment dat irreguliere migratie substantieel daalt, kan hervestiging van door de VN erkende vluchtelingen worden verhoogd. Met speciale aandacht voor kwetsbare vluchtelingen en groepen met een hoge kans op participatie en integratie in de Nederlandse samenleving.
Arbeidsmigratie
De VVD wil kijken naar sectoren met tekorten en scherpere eisen stellen aan arbeidsmigranten. Zo moet eerst toegevoegde waarde worden aangetoond. Gerichte werving naar daadwerkelijke behoefte, is waar de partij naar streeft. Werkgevers dragen verantwoordelijkheid voor goede huisvesting.
Het is tijd om een einde te maken aan schijnconstructies, waarbij arbeidsmigranten van buiten de EU via Oost-Europa goedkoop naar Nederland worden gehaald. De EU moet hier strenger op controleren. Arbeidsmigranten moet beter worden geregistreerd om uitbuiting en andere misstanden te voorkomen.
Studiemigratie
De VVD is tegen afspraken die de komst van studenten vergemakkelijken of vergroten. De focus blijft liggen op uitwisseling van Nederlandse studenten binnen het Erasmus+-programma.
Internationale studenten moeten aan strengere eisen voldoen om aanspraak te kunnen maken op studiefinanciering. Dubbele studiefinanciering moet worden voorkomen.
BBB is tegen een Europees leger. Wel wil ze de Europese militaire samenwerking versterken, om te komen tot een Europese pijler binnen de NAVO. Als het gaat om de EU, is BBB voorstander van „beperkte operationele samenwerking”, bijvoorbeeld voor missies „aan de randen van Europa”.
De Europese defensie-industrie moet worden versterkt, maar de nationale belangen moeten scherp in de gaten worden gehouden, om te voorkomen „dat de Nederlandse defensie-industrie wordt overschaduwd door de grote Franse defensie-industrie”. De partij pleit daarom voor een „Hanzepakt” tussen landen rond de Oost- en Noordzee, zodat kleinere lidstaten tegenwicht kunnen bieden aan grotere landen.
BBB staat „als een huis achter Oekraïne” in de verdediging van zijn soevereiniteit tegen de Russische invasie. Het is niet aan de EU, maar aan Oekraïne zelf om de voorwaarden voor eventuele vredesbesprekingen en -onderhandelingen te bepalen. De partij steunt onderhandelingen, maar niet tegen elke prijs.
Zolang Oekraïne oorlog voert, kan het land niet toetreden tot de NAVO of de Europese Unie. Veiligheidsgaranties als onderdeel van een vredesverdrag, acht BBB bespreekbaar.
Als het aan BBB ligt krijgt Frontex (het Europese agentschap dat de buitengrenzen bewaakt) meer bevoegdheden, een vertienvoudigd aantal manschappen en investeringen in materieel en technologie.
Alle asielprocedures (beoordeling en opvang) moeten wat BBB betreft worden uitgevoerd in een ‘veilig derde land’, buiten de Europese Unie. Daarbij denkt de partij aan landen als Moldavië, Georgië en Rwanda. Terwijl wordt gewerkt aan het extern organiseren van de asielprocedure, moet het voorstel voor een Europees asiel- en migratiepact worden aangescherpt.
Arbeidsmigratie
Het recht op vrij verkeer van personen belemmert de mogelijkheden van EU-lidstaten om arbeidsmigratie te reguleren. BBB pleit voor meer mogelijkheden voor nationale sturing van deze migratie. De partij staat achter de Europese regeling die het eenvoudiger maakt om theoretisch geschoold personeel van buiten de EU aan te trekken. Voor praktisch geschoold personeel geeft BBB de voorkeur aan immigratie binnen de EU, om de sociale druk van immigratie niet verder te vergroten.
De Europese wetgeving voor bescherming van leefgebieden en diersoorten en voor waterkwaliteit vereist herziening. Er moet geen wettelijke verplichting of beleidsmatige voorkeur voor biologische landbouw komen. BBB wil een internationaal gelijk speelveld voor boeren, met gelijkwaardige productie- en milieueisen.
De Nederlandse standaard voor dierenwelzijn moet ook in andere EU-landen gelden, anders moet Nederland deze regels terugdraaien. Dierenwelzijn dient te worden afgewogen tegen efficiëntie in de productieketen en de kosten voor de consument. BBB wil de beschermde status van de wolf verlagen en ‘wolfvrije’ zones inrichten in gebieden met veel graasdieren.
De visserijsector wordt beter ondersteund: BBB wil langjarige visquota binnen ecologische grenzen.
Samenwerking „tussen nationale legers” vinden de socialisten wel prima, maar de strijdkrachten moeten altijd onder nationale democratische controle blijven staan. Over het ontwikkelen van een Europese defensie-industrie is de SP dan ook zeer negatief: „Een Europees militair-industrieel complex is wel het laatste waar Nederland of Europa behoefte aan heeft.” Hoewel de socialisten de Russische inval in Oekraïne veroordelen, spreken ze zich in hun verkiezingsprogramma niet uit over militaire steun aan de Oekraïners.
Het Europese Defensiefonds (waar nu 8 miljard voor beschikbaar is) wil NSC uitbreiden met overgebleven gelden uit het coronaherstelfonds. Hiermee kunnen investeringen in de wapenindustrie worden aangejaagd. Ook moeten privaat-publieke investeringen in defensieprojecten (bijvoorbeeld van ondernemingen die munitie vervaardigen) makkelijker worden. Nederland moet streven naar een leidende positie op maritiem gebied.
De PvdD is geen voorstander van de militaire productie opschroeven en staat afkeurend tegenover Europese krijgsmachten inzetten in het buitenland: „[Dat] maakt de wereld niet veiliger.” Beter is het als Europa helpt om de economische, sociale en ecologische problemen in andere delen van de wereld op te lossen. Verder streeft PvdD naar een verbod op zogeheten autonome wapens, die zonder menselijke tussenkomst kunnen aanvallen (bijvoorbeeld drones of andere geautomatiseerde systemen). Ook wil de partij alle resterende kernwapens „op korte termijn verwijderen” uit de EU.
Volt pleit daarom voor vérgaande Europese samenwerking, ook op het gebied van defensie. Zo wil de partij een Europees leger dat onder controle staat van het Europese Parlement. Ook de aanschaf van wapens moet onder controle komen van de EU.
Europa gaat verder nauwer samenwerken bij het produceren van defensiematerieel, het trainen en inzetten van eenheden en wat betreft „taakverdeling van militaire capaciteit” (een soort taakspecialisatie). De coördinatie hiervan zou in handen moeten komen van een EU-commissaris voor Defensie. De Europese landen moeten minimaal voldoen aan de NAVO-norm van 2 procent bbp, maar ook streven om de defensie-uitgaven verder te verhogen. Ondanks alle plannen over Europese integratie blijft de „transatlatische samenwerking” met de VS „van cruciaal belang” en blijft de zeggenschap over de Nederlandse krijgsmacht een nationale aangelegenheid.
De ontwikkeling van deze unie wordt de verantwoordelijkheid van een nieuwe EU-commissaris voor Veiligheid en Defensie. Binnen de nieuwe unie wordt de NAVO-norm van 2 procent bbp voor de krijgsmacht een bindende norm. Het Europese Defensiefonds (budget: 8 miljard euro over de afgelopen vier jaar) moet worden verhoogd. Volgens D66 moet er een Europees wapenexportbeleid komen.
Om de efficiëntie van de Europese strijdkrachten te verhogen, pleit D66 daarnaast voor ‘taakspecialisatie’ (waarbij Nederland bijvoorbeeld het accent zou kunnen leggen op de marine en luchtmacht). Ook moet Europa snel investeren in een „autonome strategische capaciteit” (luchttransport, spionagesatellieten, communicatiesystemen), zodat Europa slagvaardiger wordt bij internationale crises, zoals bij de evacuatie van Kabul in 2021.
De liberalen zien ook een rol weggelegd voor de EU in het ontwikkelen van wapentechnologie, zoals hypersone wapens (die met zeer hoge snelheden vliegen, bijvoorbeeld raketten). De VVD wil daarom dat het Europese Defensiefonds (met een budget van 8 miljard euro over de afgelopen vier jaar) fors wordt verhoogd. Met subsidies uit dit fonds kan de Europese defensie-industrie worden gestimuleerd en kan Oekraïne op lange termijn worden verzekerd van militaire steun. Ook moet Nederland zich aansluiten bij een akkoord tussen Duitsland, Frankrijk en Spanje voor wederzijdse erkenning van wapenexportvergunningen.
Met de hogere defensie-uitgaven kan een aantal NAVO-wensen (zoals Nederlandse tanks) worden vervuld. Daarbij gelden verdere „coördinatie en integratie” van de Europese krijgsmachten als noodzakelijk en moet de EU het voortouw nemen in het coördineren van de defensie-investeringen en het opbouwen van de Europese defensie-industrie. Eventuele overwinsten van de wapenindustrie moeten worden afgeroomd en strenger toezicht op het Europese wapenexportbeleid is nodig. GroenLinks-PvdA streeft naar een kernwapenvrije wereld en ziet een belangrijke rol weggelegd voor internationale vredesmissies en diplomatie.
Verder is de PVV voorstander van Europese militaire samenwerking, maar alléén in NAVO-verband. Dus niet onder de vlag van de EU: „geen Europese defensie, geen Europees leger en geen eurocommissaris van Defensie”.
Er moet een kerosinebelasting komen en de belastingvrijstelling voor de luchtvaart moet worden afgeschaft. Daarnaast wil de VVD dat de luchtvaart een hogere Europese verplichting krijgt voor het gebruik van duurzame brandstoffen. Verder zou de trein moeten kunnen concurreren met vluchten tot achthonderd kilometer en moet Europa een ‘laadinfrastructuur’ krijgen, zodat auto’s en vrachtwagens overal kunnen worden opgeladen met elektriciteit of waterstof.
Datacentra worden verplicht zuinig om te gaan met stroom, grondstoffen, ruimte en water. Verder krijgt Europa meer macht om het internationale stroomnet te beheren en de verduurzaming van de industrie te sturen. GroenLinks-PvdA zet in op besparing en een circulaire samenleving in 2050. Het gebruik van PFAS wordt verboden. Er gaat meer geld naar het Sociaal Klimaatfonds, dat de laagste inkomens helpt met verduurzamen.
Klimaat verandert altijd, stelt de PVV, dus Nederland zou zich niet langer bang moet laten maken door „klimaathysterie”. Onder „klimaatrealisme” verstaat de PVV het verhogen van dijken en rivieren de ruimte geven.
De lucht- en scheepvaart krijgen prijsheffingen op kerosine en stookolie. Ook moet een tarief worden ingesteld dat mensen zwaarder belast die „heel veel vliegen”. Met die opbrengsten kan een Europees netwerk van hogesnelheidstreinen worden betaald. Ook moet het kappen van oerbossen voor biomassa stoppen.
De democraten willen ook dat het Europese emissiehandelssysteem gaat gelden voor de landbouw en dat nationale CO2-heffingen op termijn worden vervangen door een Europees systeem. CO2-opslag moet alleen gebruikt worden om onvermijdelijke uitstoot op te vangen.
Er komt een verplicht Europees recyclingprogramma en een verbod op het vernietigen van onverkochte producten, zoals kleding. In 2040 moeten alle producten kunnen worden gerecycled, zodat Europa in 2050 volledig circulair is. Europese ontwikkelingshulp moet gaan naar landen die te maken hebben met de negatieve gevolgen van de klimaatcrisis. Ook wil D66 meer geld besteden aan een Europees treinnetwerk, waarbij een Europese spoorautoriteit zorgt voor de dienstregeling.
NSC is voorstander van het afbouwen van fossiele subsidies in Europees verband en een CO2-heffing op niet-Europese producten en tegen bomenkap voor biomassa. NSC wil klimaatmaatregelen „toetsen” op de gevolgen voor „gewone burgers, bedrijven, midden- en kleinbedrijf en agrarische ondernemingen”.
Er komen bindende doelstellingen voor energiebesparing, onder andere voor de industrie. De PvdD is tegen biomassa, CO2-opslag en kernenergie. PvdD wil de btw op internationale treintickets afschaffen en subsidie voor een Europees treinnetwerk. In 2030 rijden alle nieuwe vrachtauto’s en bussen elektrisch, een klein deel rijdt op waterstof. Ook worden korte vluchten tot 750 kilometer verboden. En mensen die vaak vliegen, betalen een hogere vliegbelasting.
Verder moet een Europese „routekaart” de EU verzekeren van energie, daarin wordt ook de afbouw van fossiele energie duidelijk. Ook willen de christen-democraten kleine kerncentrales bouwen en onderzoeken of de CO2-belasting op producten van buiten de EU moet gaan gelden voor meer sectoren.
De Europese veestapel moet van de PvdD minstens 75 procent krimpen. Het Europees Parlement krijgt een commissie voor dierenwelzijn die EU-regels gaat bepalen. Megastallen verdwijnen, kooien voor vee worden verboden. Er komt een eind aan lange diertransporten, voortaan is twee uur het maximum.
De landbouw is gifvrij in 2035 en kunstmest en genetische manipulatie mogen niet meer worden gebruikt. In 2030 is minstens een derde van de landbouwgrond biologisch bewerkt. EU-lidstaten die dit doel niet halen, worden beboet. Europese subsidies gaan alleen naar projecten die bijdragen aan duurzaamheid en biodiversiteit. Stikstof en klimaat moeten gezamenlijk worden aangepakt.
De PvdD wil verder de visserij afbouwen en direct stoppen met overbevissing in Europese zeeën. Sleepnetten, diepzeevisserij en boten die vissen onder stroom zetten, worden verboden.
Land- en tuinbouwgrond worden ingezet voor menselijk voedsel, weidegrond wordt zo veel mogelijk beperkt tot gebied dat niet geschikt is voor gewassen. Restproducten uit de voedingsindustrie, gewasresten en insecten kunnen vaker dienstdoen als voedsel voor dieren. D66 wil organische mest in plaats van kunstmest en zo min mogelijk chemische bestrijdingsmiddelen.
Van Brussel wil D66 een compleet pakket voor dierenwelzijn: onder meer het geleidelijk uitbannen van kooien voor vee. Dierentransporten in Europa mogen maximaal drie uur duren, de wagens mogen niet te heet worden. D66 zet zich in voor een nieuwe, Europese Eiwitstrategie en wil kweekvleesproductie stimuleren. De visserij moet verduurzamen, met verantwoorde vangstquota en weinig dierenleed en bodemverstoring.
Het gebruik van antibiotica, landbouwgif en kunstmest in de veeteelt wordt sterk teruggedrongen. Megastallen en andere vormen van intensieve veehouderij moeten op termijn verdwijnen. De SP is een voorstander van kleinschalige, ecologische veehouderij, waarin dieren met respect worden behandeld. Dieren in stallen krijgen meer ruimte en vrije uitloop. Ze moeten hun natuurlijke gedrag kunnen vertonen.
Van de visserij moeten bedreigde soorten de kans krijgen om zich te herstellen. Er worden geen verdragen meer gesloten met niet-EU-landen waarbij Europese trawlers hun wateren leegvissen voor „een habbekrats”.
Het CDA wil schonere landbouwmethoden, zoals kunstmestvervangers, nieuwe veredelingstechnieken, duurzame gewasbeschermingsmiddelen en bewerkte dierlijke mest. In verband met stikstof willen de christen-democraten het aantal kwetsbare Natura 2000-gebieden heroverwegen, zo niet verminderen: die gebieden juridiseren te veel. Nederland moet gehele leefgebieden beschermen en zich niet vastleggen op individuele dier- en plantsoorten. Landbouwgrond wordt beschermd; lidstaten kunnen niet verplicht worden hoogwaardige landbouwgrond in te zetten voor natuur. De EU investeert met name in innovatie en verduurzaming van de visserij.
Verder wil de SGP niet dat het Europese emissiehandelssysteem ook gaat gelden voor gebouwen: de partij vindt dat de eigen verantwoordelijkheid van de lidstaten. Verder twijfelt de SGP of een CO2-belasting voor niet-Europese producten wel werkt (als Europa zich daarmee „uit de markt prijst”) en bepleit de partij energiebesparing.
De CU wil innovatie voor duurzame energieopslag stimuleren en vindt CO2-opslag in bijvoorbeeld lege gasvelden een tijdelijke oplossing om de klimaatdoelen te halen. Ook ziet de partij kleinschalige kernreactoren als een uitkomst voor het genereren van voldoende duurzame energie. Verder wil de CU dat de EU investeert in een internationaal treinnetwerk en geen verbod op korte vluchten. Wel acht de CU een vliegbelasting nodig, evenals eentje op kerosine. Privévluchten moeten worden gereguleerd door deze te laten vallen onder ETS.
De EU moet zich richten op essentiële producten als koolhydraten, suikers, eiwitten en plantaardige oliën. Bestaande afspraken over kwaliteit van water, bodem en natuur (denk aan stikstofafspraken) worden gerespecteerd en nageleefd, maar met oog en ruimte voor verschillen tussen de lidstaten.
De liberalen beogen een gelijk speelveld in Europa voor verduurzaming en dierenwelzijn. Onder meer het verdienvermogen van boeren weegt mee. Er komt een verbod op kooihuisvesting van vee. De VVD wil het transport van levend vee voor fok of slacht van en naar buiten de EU verbieden.
Ook de visserij moet duurzamer. De VVD wil af van regels die de sector „onder druk zetten”, zoals het cameratoezicht, dat naleving van visserijvoorschriften en -regelgeving dient te bevorderen.
De kunstmestvervanger renure, gemaakt van dierlijke mest, moet met spoed worden toegelaten tot de Europese markt. Ook wil NSC versnelde beoordeling van biologische bestrijdingsmiddelen. Subsidie voor ‘grondgebonden landbouw’ (met balans tussen natuur, bodem en vee) wil de partij maximeren op aantal hectares (bijvoorbeeld tweehonderd hectare). Zo profiteren kleinere boeren en niet de grootgrondbezitters, zegt NSC.
Nederland moet op EU-niveau streven naar scherpere eisen voor dierenwelzijn, veilige stallen en transport van dieren. NSC wil meer natuurlijke gewasbeschermingsmiddelen en minder antibioticagebruik. Ook wil de partij de vissersvloot beschermen en innoveren. NSC ziet de (verboden) pulsvisserij als een verbetering voor ecologie en dierenwelzijn.
Daarnaast wil Volt bindende Europese en nationale doelen voor behoud van biodiversiteit. In navolging van dat streven ondersteunt de partij natuurherstelprojecten voor land en water en wil het inheemse en bestuivende insecten beschermen.
De uitvoering van het nieuwe Asiel- en Migratiepact moet veilige migratieroutes creëren en snelle besluitvorming bevorderen. Europa moet menswaardige opvang van vluchtelingen in de eigen regio financieel en op andere manieren ondersteunen. Tegelijkertijd moet volgens de CU niet alle verantwoordelijkheid voor de opvang worden afgeschoven op landen buiten Europa.
De CU is voorstander van zogeheten ‘vooruitgeschoven aanmeldcentra’ in landen vanwaaruit veel asielzoekers oversteken naar Europa. Zo is een gevaarlijke oversteek niet nodig en kan het verdienmodel van mensensmokkelaars worden doorbroken. Ook is de partij voorstander van dit soort centra aan de buitengrenzen van de EU, mits rechtsbescherming daar als uitgangspunt geldt. Er mag geen sprake zijn van detentieomstandigheden.
Frontex, de Europese grenswacht, moet zich meer bezighouden met de fundamentele rechten van asielzoekers en vluchtelingen beschermen en mag geen geweldsmandaat krijgen. Het Europees Parlement en de Raad (van regeringsleiders) moet streng toezicht houden op deze grenswacht. Ngo’s en particulieren die asielzoekers in nood helpen, mogen niet worden gecriminaliseerd.
Arbeidsmigratie
Beleid rondom arbeidsmigratie is niet louter een kwestie van vraag en aanbod. Landen moeten onderling afspraken maken over het aantal arbeidsmigranten en de duur van hun arbeidsperiode. Ook moeten werk- en leefomstandigheden van deze migranten worden verbeterd. Lidstaten mogen onderling niet concurreren om kennismigranten.
D66 wil vluchtelingen eerlijk verdelen over de EU: lidstaten mogen hun verantwoordelijkheden niet afkopen. Verdeling van kansrijke asielzoekers gebeurt op basis van het bnp, de bevolkingsdichtheid en werkgelegenheid. Landen die niet willen opvangen, worden gekort op fondsen en subsidies.
Migratiedeals worden alleen gesloten met landen die het VN-Vluchtelingenverdrag hebben ondertekend. Landen die opvang in de regio bieden, krijgen geld voor voorzieningen als onderdak, voedsel, zorg en onderwijs.
Arbeidsmigratie
Eerlijke arbeidsvoorwaarden voor álle werknemers, met recht op een sociaal vangnet, dat wil D66. Voor misstanden met arbeidsmigranten komt een Europees meldpunt. De al bestaande Europese arbeidsmarktautoriteit krijgt volledige bevoegdheid om te onderzoeken en in te grijpen in het geval van uitbuiting van migranten en grenswerkers (die regelmatig de grens oversteken tussen hun woon- en werkland).
Er moet een visie komen op gerichte arbeidsmigratie: waar is deze wenselijk? Er moeten afspraken worden gemaakt over minimale eisen aan huisvesting, behoud van (opgebouwde sociale zekerheids)rechten bij terugkeer en beloning.
Mensen van buiten de EU die hier willen werken, hoeven niet per se hoogopgeleid te zijn. Ook mensen met lagere opleidingsniveaus, geschikt voor tekortsectoren als de zorg en techniek, moeten kunnen komen. Tijdelijke arbeidsmigratie van buiten de EU moet worden gekoppeld aan migratiedeals met landen van herkomst, met voorwaarden als het terugnemen van afgewezen asielzoekers en investeringen in bijvoorbeeld het onderwijs en mensenrechten.
Migranten die op zee worden gered, moeten van het CDA naar externe afmeerplatforms buiten de EU worden gebracht. Daar worden hun asielaanvragen beoordeeld door Europese ambtenaren. De christen-democraten willen ‘terugnameakkoorden’ met herkomstlanden. Als tegenprestatie worden legale routes voor arbeidsmigratie geopend.
Arbeidsmigratie
Gelijke arbeidsvoorwaarden voor migranten en Nederlandse werknemers. Lidstaten moeten kunnen bepalen welk type arbeidsmigranten ze willen verwelkomen en in welke sectoren.
Migranten die in essentiële sectoren werken, moeten van het CDA voorrang krijgen. Ook is het zaak een verplichte Europese registratie en certificering voor uitzendbureaus in te stellen, met strenge regels. Daarnaast moet meer worden geïnvesteerd in de Europese Arbeidsautoriteit, die ook een sterker mandaat moet krijgen om misstanden sneller op te kunnen sporen en harder aan te pakken.
Migratiedeals met landen van herkomst moeten voldoen aan mensenrechtelijke waarborgen, in lijn met internationale verdragen. Lidstaten die zich schuldig maken aan schendingen, krijgen geen EU-financiering meer of ondersteuning van Frontex. Deze grenswacht moet overigens juridisch aansprakelijk worden gesteld als hij medeplichtig is aan schendingen.
Mensen zonder papieren hebben recht op humane opvang en toegang tot basisvoorzieningen, zoals onderdak, zorg, leerplichtonderwijs en rechtsbijstand. Asielzoekers die definitief niet kunnen terugkeren, krijgen verblijfsrecht.
Arbeidsmigratie
GroenLinks-PvdA vindt dat de inzet van arbeidsmigranten regulering vereist. Dat bewerkstelligt gerichte afname van deze migratie en voorkomt uitbuiting en andere oneerlijke praktijken. Afhankelijkheid van arbeidsmigranten van hun werkgevers wordt tegengegaan met betere arbeidsvoorwaarden. Ook moet de capaciteit van de nationale arbeidsinspecties worden vergroot. Bedrijven die arbeidswetgeving schenden of ontwijken, komen op een Europese zwarte lijst te staan.
Schimmige uitzend- en arbeidsconstructies om mensen van buiten de EU hier aan het werk te zetten, worden aangepakt. Tegelijkertijd wordt voor essentiële sectoren (zorg, bouw en energietransitie) ingezet op gerichte arbeidsmigratie van buiten de EU.
Asielprocedures worden het liefst buiten de EU doorlopen, in landen van doorreis, maar ook in niet-Europese partnerlanden als Albanië. Kansrijke asielzoekers hebben geen recht op het doorgeven van een voorkeursland. Asielzoekers die in de EU een strafblad oplopen, verliezen hun recht om asiel aan te vragen en te krijgen.
Europa moet voorkomen dat mensen van buiten de EU via detachering doorreizen binnen de EU. Deze mensen mogen ook niet makkelijk ‘naturaliseren’, waarna ze alsnog doorreizen naar Nederland. De termijn om aanspraak te kunnen maken op een verblijfsvisum met vrij reizen moet daarom worden verlengd van vijf naar tien jaar.
Studentenmigratie
Uitwisseling van studenten op alle niveaus wordt via het Erasmus+-programma bevorderd. Het aantal EU-studenten dat fulltime aan Nederlandse universiteiten studeert, wordt beperkt: deze studenten krijgen minder snel recht op Nederlandse studiefinanciering. En opleidingen worden weer grotendeels in de Nederlandse taal aangeboden.
Veilige en legale vluchtwegen worden gefaciliteerd voor slachtoffers van oorlog en geweld, onderdrukking, vervolging, honger, klimaatveranderingen en natuurrampen. In Europa worden vluchtelingen eerlijk en naar draagkracht van lidstaten verdeeld. Solidariteit afkopen is niet mogelijk. Vluchtelingen mogen hun gezelschapsdieren meenemen.
Lidstaten die grensbewaking inzetten om migratie tegen te gaan en daarbij geweld gebruiken, worden bestraft als het aan de Partij voor de Dieren ligt. Grenswacht Frontex wordt vervangen door humanitaire missies, gericht op het helpen van mensen in nood.
De richtlijn tijdelijke bescherming, die nu voor Oekraïners geldt, wordt uitgebreid met nationaliteiten waarvan het inwilligingspercentage hoog ligt, zoals Syrië, Eritrea en Jemen.
Arbeidsmigratie
Arbeidsmigranten moeten beter worden beschermd tegen uitbuiting, vindt Partij voor de Dieren.
Communicatiecampagnes in vooral Afrikaanse landen, waarbij mensen gouden bergen worden beloofd, moeten worden tegengegaan. Tegelijkertijd moet de EU met informatiecampagnes migratie ontmoedigen, naar voorbeeld van Zweden en Denemarken.
Lidstaten blijven wat de SGP betreft primair verantwoordelijk voor hun grensbewaking. Wel moet de EU de grensinfrastructuur aan de buitengrenzen, zoals hekken, meefinancieren. Landen aan de buitengrenzen krijgen van andere lidstaten asielambtenaren en geld voor de grensprocedure.
Asielprocedures in lidstaten moeten beter op elkaar worden afgestemd. Alle Schengenlanden moeten dezelfde lijst van ‘veilige landen’ hanteren. Onder het nieuwe Asiel- en Migratiepact wordt alléén herverdeeld bij crisissituaties. Terugkeer moet ook mogelijk worden naar een ander land dan het herkomstland, meer specifiek naar niet-Europese landen van doorreis.
Arbeidsmigratie
De SGP wil liever geen arbeidsmigratie van buiten de EU – behalve in het geval van een tekort aan vakspecialisten. Er moet een jaarlijkse bovengrens worden vastgesteld.
Lidstaten mogen een werkvergunningseis invoeren voor arbeiders uit andere EU-lidstaten, vanwege problemen met huisvesting. Een uitzondering is mogelijk voor seizoensarbeid in bijvoorbeeld de land- en tuinbouw.
Verder is de SP niet principieel tegen afspraken met derde landen, op voorwaarde dat de opvang aldaar menswaardig verloopt. Ook is de partij niet tegen migratiedeals gericht op terugkeer, mits die alleen worden gesloten met landen van herkomst. Wanneer die weigeren mee te werken, krijgen de herkomstlanden economische sancties te verduren, specifiek gericht op hun economische elites.
Naast opvang in de regio vangt de EU een deel van de vluchtelingen in Europa op. Verdeling vindt vervolgens plaats naar rato van ruimte en financiële draagkracht. De Nederlandse asielprocedure moet sneller, daartoe moet de IND voldoende capaciteit krijgen.
Arbeidsmigratie
Dwangcontracten die arbeid, huisvesting en zorgverzekering bundelen, worden verboden als het aan de SP ligt. Arbeidsmigranten van buiten de EU moeten een werkvergunning krijgen, met een jaarlijks aanpasbaar maximum.
Sociale verzekeringspremies mogen niet in het herkomstland worden afgedragen, alleen in het land waar migranten werken. Er wordt een taaleis (Nederlands en/of Engels) ingesteld in alle sectoren waar strikte veiligheidseisen gelden, bijvoorbeeld de luchtvaart.
Werkvergunningen voor arbeidsmigranten van buiten de EU moeten strenger worden gereguleerd, teneinde uitbuiting te bestrijden. Tot slot worden de grondoorzaken van migratie beter aangepakt, onder meer door te ijveren voor vrede en veiligheid. Maar ook door een einde te maken aan het leegvissen van Afrikaanse wateren.
Er komt een einde aan de bio-industrie en de veestapel moet krimpen. De partij wil investeren in plantaardige alternatieven voor vlees. De EU legt dierenrechten vast in een bindend handvest, dierenwelzijnsregels gaan ook gelden voor kweekvissen. Diertransporten worden teruggedrongen, het toezicht verbeterd.
GL-PvdA wil natuurgebieden verbinden en vergroten om de biodiversiteit van insecten, vogels en bodemleven op peil te brengen. In 2030 beslaan beschermde natuurgebieden 30 procent van het land- en zeeoppervlak.
Vissen met sleepnetten en bodemverstorende visserij in zeereservaten moet stoppen. Er komen weer experimenten met pulsvisserij (nu verboden).
U kunt ons via dit formulier informeren over taalfouten of feitelijke onjuistheden, dat stellen wij zeer op prijs. Berichten over andere zaken worden niet gelezen.
Source: NRC