"Ik denk dat het goed is als atleten niet verlegen zijn en laten zien wie ze in hun persoonlijke leven zijn", vertelt dubbelspecialist Demi Schuurs, die als tiener uit de kast kwam en trots deel uitmaakt van de lhbtiq+-gemeenschap. Dat laat ze ook op de tennisbaan zien, maar in Saoedi-Arabië is dit strafbaar.
Een worsteling, want de dertigjarige Limburgse wil meedoen aan de grootste tennistoernooien, die sinds kort ook plaatsvinden in de steenrijke oliestaat. Een ontwikkeling die door sommige tennissters wordt aangemoedigd, maar door anderen verafschuwd. Waar de Tunesische Ons Jabeur, de nummer negen van de wereld, trots is dat Saoedi-Arabië ook investeert in de tennissport, voelen andere tennissters zich niet veilig.
"Saoedi-Arabië is niet alleen een land waar vrouwen niet als gelijkwaardig worden gezien, het is een land waar vrouwen feitelijk het eigendom van mannen zijn", constateerde negenvoudig Wimbledonkampioene Martina Navrátilová.
Het land wordt al jarenlang beschuldigd van het schenden van de rechten van onder anderen vrouwen en lhbtiq+-ers. Ook Schuurs voelt het ongemak.
Toen Schuurs zich in 2023 voor de WTA Finals plaatste, werd ze benaderd door de organiserende Women Tennis Association (WTA). "Ze dachten toen al aan Saoedi-Arabië als standplaats. Ze weten hoe ik erin sta en vroegen naar mijn mening."
Een moeilijke vraag, geeft Schuurs toe. "Ideaal is het natuurlijk niet. Ik heb destijds gezegd dat het voor mij het belangrijkste is dat het land veilig is voor iedereen. Dat staat op één."
De tennisconen Navrátilová en Chris Evert deden in een open brief aan WTA-baas Steve Simon nog een dringende oproep het toernooi niet in Saoedi-Arabië te laten plaatsvinden. Dat leek te helpen. De Finals van 2023 werden niet toegewezen aan Saoedi-Arabië, maar aan de Mexicaanse stad Cancún.
Een paar maanden na de Finals in Mexico klopte de WTA wederom aan bij Schuurs. "Een paar andere speelsters en ik werden daar uitgenodigd voor een videocall met vrouwen uit Saoedi-Arabië."
Door een verplichte training kon Schuurs niet aanschuiven. "Ik heb wel van de andere speelsters vernomen dat het een goed gesprek was en dat die vrouwen ook graag willen dat wij daarheen komen om iets te veranderen. Ze gaven aan dat het allemaal wel meevalt."
Schuurs wil het verhaal van de Saoedische vrouwen graag geloven, maar weet ook dat het nog steeds slecht gesteld is met de mensenrechten. Een paar weken na het gesprek met de Saoedische vrouwen hakte de internationale tennisorganisatie de knoop door. De WTA zwichtte voor de oliedollars en maakte in april bekend dat de komende drie edities van de WTA Finals in Saoedi-Arabië plaatsvinden.
Ook gaat de WTA een meerjarige samenwerking aan met het staatsfonds PIF. "Een voorbeeld van sportwashing", noemt Amnesty-persvoorlichter Julia van den Muijsenberg de verhuizing van de WTA Finals naar Saoedi-Arabië.
Schuurs zal dit jaar dus toch naar Saoedische hoofdstad Riyad moeten reizen als ze zich voor het prestigieuze eindejaarstoernooi plaatst. "Als ik niet ga, dan gaat de volgende", zo formuleert ze haar dilemma. "Dat is het moeilijke aan deze kwestie. Wat heb ik dan nog te zeggen? Ik heb wel een keuze, maar eigenlijk ook niet. Ik wil de Finals niet mislopen."
Ook de Nederlandse tennisbond KNLTB worstelt met dit gegeven. "Het is een autonoom besluit van de WTA en wij kunnen daar als nationale bond niks aan doen", zegt Robert Jan Schumacher, directeur dienstverlening bij de tennisbond, tegen NU.nl. "Het enige wat wij kunnen doen is agenderen en informeren."
"We proberen via onze voorzitter, die in het bestuur van de internationale bond (ITF) zit, aandacht te vragen voor wat in onze ogen de misstanden zijn in Saoedi-Arabië., Daarnaast hebben we gesprekken gevoerd met Amnesty International en NOC*NSF."
De investering van Saoedi-Arabië in het vrouwentennis past volgens Amnesty in een trend. "Saoedi-Arabië is al jarenlang een bewuste pr-campagne aan het voeren en wil minder afhankelijk worden van olie", vertelt Van den Muijsenberg.
"De Saoedi's zijn bezig met economische vernieuwingen, waarvan sport een belangrijk onderdeel is. Door de investeringen in vrouwensport leiden ze de aandacht af van alle mensenrechtenschendingen die er zijn, in het bijzonder vrouwenrechten."
Er zijn meerdere hervormingen gaande in het land en sinds 2018 mogen vrouwen autorijden. "Maar het ironische is dat de vrouwen die voor betere rechten hebben gestreden, zijn opgepakt en nog altijd een uitreisverbod hebben", aldus Van den Muijsenberg. "Het zijn loze beloftes. De mensenrechtenbeweging is eigenlijk nog nooit zo hard onderdrukt."
Het geeft Schuurs en de KNLTB dan ook een dubbel gevoel dat de WTA uitgerekend Saoedi-Arabië als partner kiest. "Het gaat voor een groot deel om geld", erkent KNLTB-directeur Schumacher. "Helaas kunnen wij daar als nationale bond niks aan doen. We maken ons nog geen zorgen, maar het brengt wel een risico met zich mee."
Ook Amnesty ziet die dreiging. "Daarom zeggen wij tegen sporters en bonden dat ze zich bewust moeten zijn van de pr-campagne", zegt Van den Muijsenberg.
Schumacher: "Spelers kiezen er zelf voor om wel of niet in Saoedi-Arabië te spelen. Ik zie het als onze taak om ervoor te zorgen dat zij goed geïnformeerd zijn en dan de juiste afweging maken."
Ook Schuurs voelt die morele spagaat. "Ik heb gemengde gevoelens over de keuze voor Saoedi-Arabië, maar ik wil wel tennissen op het toernooi voor de beste spelers."
Navrátilová geeft in haar open brief aan de WTA een duidelijker statement af. "Wij hebben het vrouwentennis niet opgebouwd om het door Saoedi-Arabië te laten uitbuiten."
Maak binnen 1 minuut een gratis account aan en krijg toegang tot extra artikelen.
Gelieve een geldig e-mailadres in te geven.
Source: Nu.nl algemeen