Nederland pleit voor een strengere controle op het zogeheten geoblocken van winkeliers door fabrikanten binnen de Europese Unie. Door geoblocking is een product in de ene lidstaat duurder dan in de andere. Hoe kan deze oneerlijke concurrentie worden aangepakt?
Geoblocken? Wat is dat?
Geoblocken betekent simpel gezegd dat bedrijven op basis van de locatie van een consument de toegang tot hun producten en diensten beperken of weigeren. Volgens de Europese Raad is dat ‘een discriminerende praktijk die de interne Europese markt verstoort’.
In 2018 werd door de Europese Commissie de ‘verordening inzake geoblocking’ aangenomen die een einde moest maken aan discriminatie op basis van de nationaliteit en verblijfplaats van de consument. Diensten die te maken hebben met ‘auteursrechtelijk beschermde inhoud’, zoals het streamen van muziek, e-boeken en onlinegames, vallen niet onder de regelgeving. Ook maatschappelijke diensten, zoals vervoer en gezondheidszorg, vallen erbuiten.
Die verordening zou het einde van geoblocking moeten betekenen, maar de regelgeving bevat klaarblijkelijk nog wat gaten. ‘De huidige regelgeving omtrent geoblocking richt zich alleen op de handel tussen een bedrijf en consument. Dat is op zich goed geregeld. Maar de handel tussen twee bedrijven, daar wordt nog vaak gediscrimineerd op basis van de vestiging van een onderneming’, zegt een woordvoerder van het ministerie van Economische Zaken.
‘Discriminatie naar vestigingsplaats’, noemt demissionair minister van Economische Zaken Micky Adriaansens zulke praktijken. Zo verbrokkelt volgens haar de gezamenlijke Europese markt en zijn winkeliers en klanten de dupe. Zij betalen volgens eerder onderzoek van de Europese Commissie jaarlijks ruim 14 miljard euro te veel. Volgens andere onderzoekers gaat het om gemiddeld 10 procent van de prijs, bij 1 op de 25 producten.
Deze week kreeg Mondelez, het moederbedrijf van Milka en Toblerone, een miljoenenboete omdat het bedrijf de verkoop van producten naar andere EU-lidstaten beperkte. Dan wordt er toch gehandhaafd?
Klopt, het Amerikaanse bedrijf kreeg inderdaad een boete van meer dan 300 miljoen euro, in de hoop op een afschrikwekkende werking, aldus eurocommissaris Margrethe Vestager. Maar die boete is niet gebaseerd op wetgeving die geoblocking moet tegenhouden, terwijl Mondelez zich daar wel schuldig aan maakte. ‘Die boete volgde na een onderzoek van tien jaar en was gebaseerd op een oneerlijke machtspositie die Mondelez zou hebben’, zegt de woordvoerder van het ministerie. ‘Heel goed dat zo’n boete volgt, maar daar heb je niets aan voor de dagelijkse praktijk.’
Het ministerie wil als initiatiefnemer van het voorstel ‘discriminatie op basis van het vestigingsklimaat’ aan de voorkant verbieden, in plaats van achteraf eventuele overtredingen te moeten onderzoeken. Dat kost veel tijd en moeite.
Hoe breed is de steun en hoe gaat het nu verder?
Het ministerie is sinds het afgelopen najaar bezig om zo veel mogelijk Europese landen aan het initiatief te binden. Tot nu toe hebben België, Kroatië, Luxemburg, Slowakije, Tsjechië, Denemarken en Griekenland het voorstel ondertekend. Volgens de woordvoerder krijgt het belang van een eensgezinde Europese markt steeds meer prioriteit binnen de Commissie. ‘Er is een groter besef dat we als Europa een blok moeten vormen richting Azië en Amerika.’
Maar niet alle landen willen het wetsvoorstel steunen. Het ministerie is daarom tot een compromis gekomen. Het voorstel zou niet per se onder de verordening hoeven vallen, maar mag ook ‘bij een andere Europese wet terechtkomen’. Vrijdag wordt het onderwerp in Brussel besproken in de Raad van Concurrentievermogen. Het ministerie heeft de oproep voor strengere regelgeving op de agenda weten te krijgen en rekent op brede steun. ‘Het is een eerste stap om tot een juridisch stuk te komen dat na de Europese verkiezingen ingevoerd moet worden.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant