Minderjarigen kunnen onbeperkt en onbeschermd gokken bij illegale aanbieders van online kansspelen. Dit is mogelijk omdat zij zonder identificatiebewijs een account kunnen aanmaken, waarmee ze via een jongerenrekening bij een Nederlandse bank geld kunnen storten.
Deze conclusie trekt het Keurmerk Verantwoordelijke Affiliates (KVA), een keurmerkorganisatie waar gokaanbieders met een vergunning zich kunnen aansluiten, op basis van eigen onderzoek.
Sinds de legalisering van de online-gokmarkt in oktober 2021, monitort de instantie kansspelaanbieders en vergelijkingswebsites dagelijks waarbij het ook het illegale aanbod in de gaten houdt. Zodoende stuitte de KVA op een groot aantal illegale websites dat zonder leeftijdsidentificatie kansspelen op het internet aanbiedt. De betaling kan via een rekening van elke willekeurige Nederlandse bank of via (anonieme) cryptovaluta worden verricht.
Om aan te tonen hoe eenvoudig dit is, stortte KVA via een Rabo-jongerenrekening 20 euro op een account van een illegale aanbieder. ‘De storting was binnen drie minuten volbracht’, zegt Steven Vrolijk. De KVA-voorzitter noemt deze gang van zaken uitermate zorgelijk, omdat gokkers via de illegale aanbieders op geen enkele wijze worden beschermd. ‘Het is algemeen bekend dat jongeren extra risico lopen om verslaafd te raken’, zegt hij.
Het aanbieden van online kansspelen zonder vergunning is illegaal, het gokken op een dergelijke website niet. Volgens de regels die de Nederlandse overheid sinds de legalisering in 2021 hanteert, kunnen spelers vanaf 18 jaar bij legale aanbieders een account aanmaken. Deze partijen nemen vaak extra voorzorgsmaatregelen om spelers tot 24 jaar te beschermen, zoals stortingslimieten.
De illegale aanbieders hebben hier lak aan, blijkt uit de bevindingen van KVA. ‘Via hun accounts kunnen minderjarigen onbeperkt geld storten’, zegt Vrolijk. Ook bieden deze illegale aanbieders risicovolle en verslavingsverhogende opties die in legale casino’s zijn verboden wél aan, zoals de autoplay (waarbij een gokker maar één keer op de startknop hoeft te drukken) en zogeheten bonus buy slots (waarbij een speler ‘free spins’ koopt).
Brancheorganisaties VNLOK en NOGA noemen de bevindingen alarmerend en willen dat de Kansspelautoriteit (Ksa), die toezicht houdt op de gokmarkt, per direct maatregelen neemt tegen partijen die illegale goksites faciliteren, zoals internetproviders, advertentieplatformen en bedrijven die de betalingen regelen.
De toezichthouder legt nu al geregeld ‘zware boetes’ op aan illegale gokbedrijven, zegt een woordvoerder. Als er geen leeftijdsidentificatie wordt gehanteerd, dan geldt dit als ‘verzwarende factor’. In de praktijk blijkt het echter lastig om boetes te incasseren, omdat aanbieders die vaak weigeren te betalen. ‘Het gaat hier om ingewikkelde juridische procedures die door bezwaar- en beroepsprocedures jaren in beslag kunnen nemen’, aldus de Kansspelautoriteit.
Het is niet bekend op welke schaal minderjarigen gokken op websites van illegale aanbieders, simpelweg omdat dit niet wordt gemonitord. De Kansspelautoriteit meldt in haar laatste monitoringsrapportage dat in de laatste zes maanden van 2023 naar schatting 726 duizend spelers actief waren op websites van legale aanbieders. Een opvallend groot deel van die accounts, 22 procent, was in handen van jongvolwassenen (18 tot en met 23 jaar).
Om minderjarigen, jongvolwassenen en andere kwetsbare groepen te beschermen geldt sinds 1 juli 2023 een algeheel verbod op gokreclames op radio, televisie, in kranten, tijdschriften en in de buitenruimte. Ook sponsoring valt hieronder.
Volgens Steven Vrolijk van het KVA heeft deze goedbedoelde maatregel als ongewenst bijeffect dat spelers eerder terechtkomen bij illegale aanbieders, omdat het voor spelers daardoor lastig is om onderscheid te maken tussen legale en illegale partijen. ‘Je ziet sinds het reclameverbod een enorme stijging van het aantal zoekresultaten naar illegale partijen, omdat zij er meer budget tegenaan gooien om zichtbaar te zijn op Google’, zegt hij. Als voorbeeld haalt hij een actieve illegale goksite aan, waar in juli vorig jaar nog bijna vijfduizend keer op werd gezocht, en afgelopen maand ruim 34 duizend keer.
Vrolijk vreest dat nieuwe maatregelen om de legale gokmarkt verder aan banden te leggen – zoals het plan om overkoepelende spelerslimieten te hanteren – gokkers verder in de armen van de illegale markt drijft.
Voorbeelden uit het buitenland wijzen er inderdaad op dat aanscherping van de wet-en regelgeving ertoe kan leiden dat het aantal gokkers dat via legale aanbieders speelt afneemt, reageert de woordvoerder van de Kansspelautoriteit. ‘Dit is onwenselijk, omdat spelers op een legale markt beter worden beschermd.’ Het stijgende aantal zoekopdrachten naar illegale aanbieders wijst er volgens haar niet per definitie op dat de illegale markt groeit. ‘Zo kan het zijn dat spelers websites bezoeken, maar niet daadwerkelijk spelen, of kunnen spelen.’
De zogeheten ‘kanalisatiegraad’ (het aantal gokkers dat via legale aanbieders gokt) ligt volgens de woordvoerder op 90 procent, waarmee de doelstelling van de overheid - 80 procent binnen drie jaar na opening van de markt - ruimschoots is behaald. De toezichthouder hoopt dat het op de korte termijn meer bevoegdheden krijgt om illegale websites van aanbieders eigenhandig uit de lucht te halen, zonder dat hier tijdrovende procedures aan vooraf gaan.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant