Meer weten over de oorlog in Oekraïne? Lees hier al onze artikelen.
Polen gaat 10 miljard zloty (ruim 2,3 miljard euro) uitgeven om zijn oostelijke grens te versterken. Dat meldt premier Donald Tusk. Polen grenst in het oosten aan Litouwen, Belarus, Oekraïne en de Russische exclave Kaliningrad. Afgezien van het kleine stuk grens met Litouwen is de hele Poolse oostgrens tevens een buitengrens van de Europese Unie. Het project, dat ‘Oostelijk Schild’ heet, is volgens Tusk bedoeld om ‘de oorlog weg te houden van onze grenzen’.
Met de miljardeninvestering wil Polen de grensbeveiliging opschroeven en fortificaties aanleggen langs de 400 kilometer lange grens met Rusland en Belarus. Volgens Tusk zijn de werkzaamheden aan de grens al begonnen. Polen voelt zich niet alleen militair bedreigd: onlangs waarschuwde Tusk voor het gevaar van ‘hybride oorlogsvoering’ vanuit met name Belarus.
De Poolse premier vreest een herhaling van 2021, toen Belarus doelbewust duizenden migranten over de grens met Polen zette. Volgens vluchtelingenorganisaties maakten Polen en buurland Litouwen zich vervolgens schuldig aan illegale pushbacks, waarbij de vluchtelingen soms met geweld terug naar Belarus werden gedwongen.
Omdat Polen sinds het begin van de Russische invasie is uitgegroeid tot een belangrijke bondgenoot van Oekraïne, acht Tusk de kans aanwezig dat Rusland en Belarus opnieuw vluchtelingen zullen inzetten als drukmiddel.
Polen speelt een cruciale rol bij het vervoer van westerse wapensteun naar Oekraïne. Ook behoort Polen tot de Navo-lidstaten die het meeste geld uitgeven aan defensie, rond de 4 procent van het bruto binnenlands product. De Navo hanteert een norm van ten minste 2 procent van het bbp, die echter door veel landen, waaronder Nederland, niet wordt gehaald.
Daan de Vries
Enkele weken na de hervatting van de Amerikaanse wapensteun aan Oekraïne zijn de munitietekorten nog niet opgelost. Dat vertellen twee Oekraïense soldaten een reportage van persbureau Reuters, dat begin deze maand het front in Oost-Oekraïne bezocht. De VS proberen hun wapens zo snel mogelijk aan het front te krijgen, maar die logistieke operatie kost tijd. Ondertussen staat Oekraïne op verschillende plaatsen zwaar onder druk door aanhoudende Russische aanvallen.
De eenheid van de Oekraïense artillerist Oleksandr Kozatsjenko schiet onder normale omstandigheden dagelijks honderd granaten af, vertelt hij Reuters. Nu zijn het er op sommige dagen minder dan tien. ‘Het is een luxe als we op een dag dertig artilleriegranaten kunnen afschieten’, zegt Kozatsjenko.
‘Er komt zonder twijfel een moeilijke periode aan’, verwacht de Oekraïense kolonel Pavlo Palisa. Zijn brigade is betrokken bij de verdediging van de stad Tsjasiv Jar, een stad in de Oost-Oekraïense provincie Donetsk, waar de laatste weken zware gevechten plaatsvinden. ‘Op het gebied van mankracht en materieel zijn de middelen van de Russen niet met de onze te vergelijken’, zegt Palisa.
Sinds het begin van dit jaar heeft Rusland meer dan 650 vierkante kilometer Oekraïens grondgebied veroverd. Dat is aanzienlijk meer dan de 400 vierkante kilometer die Oekraïne wist te bevrijden tijdens het zomeroffensief van afgelopen jaar. De Russische opmars heeft ertoe geleid dat sommige achterblijvers in steden nabij het front nu toch vluchten.
‘Zodra de frontlinie nadert, proberen mensen zo snel mogelijk te vertrekken’, citeert Reuters vrijwilliger Oleksandr Stasenko. Stasenko helpt bij de evacuatie van burgers uit onder meer Kostjantynivka. Door het Russische offensief ligt die stad nu binnen bereik van de Russische artillerie. Oekraïne vreest dat Rusland de komende weken zal proberen om verder op te rukken in het oosten, in een poging de provincie Donetsk volledig in handen te krijgen.
Daan de Vries
De nieuwe Oekraïense mobilisatiewet is vandaag in werking getreden. De wet verlaagt de mobilisatieleeftijd van 27 naar 25 jaar. Oekraïne hoopt met de wet het tekort aan soldaten aan het front te verkleinen. President Volodymyr Zelensky zei eerder deze week dat die verlaging 100 duizend nieuwe rekruten moet opleveren.
De uitbreiding van de mobilisatie leidde in Oekraïne tot veel maatschappelijke onrust en felle politieke discussie. Het parlement keurde de wet meermaals af voordat hij vorige maand uiteindelijk werd aangenomen. In de definitieve versie ontbreekt een voorstel dat dienstplichtigen na 36 maanden aan het front de mogelijkheid gaf het leger te verlaten. De Oekraïense regering zegt dat later in een losstaand wetsvoorstel te willen regelen.
Behalve de verlaging van de mobilisatieleeftijd kent de wet nog een reeks hervormingen. Zo zijn onder anderen alleenstaande vaders, familieleden van gesneuvelde soldaten, voltijdstudenten, leraren en mannen met meerdere kinderen (afhankelijk van hun leeftijd) uitgezonderd van mobilisatie. Mannen die eerder op medische grond waren afgekeurd voor de mobilisatie, worden opnieuw gekeurd.
Daarnaast moeten alle mannen tussen de 18 en 60 jaar binnen zestig dagen hun zogeheten militaire registratie bijwerken met hun actuele telefoonnummer en huisadres. Dat geldt ook voor Oekraïners die in het buitenland verblijven. Als zij hun registratie niet bijwerken, verliezen zij toegang tot consulaire hulp en kunnen zij bijvoorbeeld geen nieuw paspoort aanvragen. Binnen Oekraïne geldt dat mannen hun militaire registratie te allen tijde bij zich moeten hebben, op papier of via een mobiele app.
Daan de Vries
De Oekraïense president Volodymyr Zelensky heeft vrijdag gezegd dat het Oekraïense leger meer manschappen nodig heeft om het moreel van de strijdkrachten op te krikken. 'We moeten de reserves aanvullen, een groot deel van de brigades is leeg. We moeten dit doen zodat de jongens een normale rotatie hebben. Dan verbetert hun moreel ook', zei Zelensky in een interview met persbureau AFP.
Ook zei hij dat Oekraïne momenteel de beschikking heeft over slechts een kwart van de benodigde luchtverdediging. 'Wat vliegtuigen betreft, heeft onze vloot zo'n 120 tot 130 moderne vliegtuigen nodig, zodat Rusland geen overwicht in de lucht heeft', aldus Zelensky.
Volgens de president is de Russische aanval in de regio Charkiv de voorbode van een nieuw offensief dat zou kunnen bestaan uit 'verschillende' aanvalsgolven. Overigens denkt hij niet dat Rusland momenteel in staat is om de buitenwijken van Kyiv te bereiken. 'Ze hebben niet de benodigde troepen voor een grootscheeps offensief tegen de hoofdstad zoals ze die hadden aan het begin van de invasie.' (ANP)
Dit was het belangrijkste nieuws over de oorlog in Oekraïne:
• De Oekraïense president Zelensky heeft een wetsvoorstel ondertekend waardoor het voor sommige veroordeelde criminelen mogelijk is om in ruil voor strafvermindering voor het Oekraïense leger te dienen.
• Oekraïne heeft vannacht een grootschalige droneaanval uitgevoerd op verschillende Russische doelwitten, zowel op Russisch grondgebied als op de door Rusland bezette Krim.
Lees hier het volledige liveblog van vrijdag terug.
Lees hier het liveblog over de oorlog in Oekraïne van vrijdag 17 mei terug:
Duitse aanklagers onderzoeken AfD’er om omkoping vanuit Rusland
Hoe verloopt de strijd in Oekraïne? Een actueel overzicht met kaarten en grafieken
Source: Volkskrant