De eindexamens in het voortgezet onderwijs zijn van start. De Volkskrant doet de komende weken verslag. Zangeres Zoë Livay (23) buigt zich over het vmbo-eindexamen Nederlands.
‘Hóé heb ik dit gedaan tijdens mijn eigen eindexamens?’, vroeg zangeres Zoë Livay zich af tijdens het maken van het eindexamen Nederlands. Vooral de opdrachten over verbanden tussen zinnen vond ze lastig. ‘Of deze zin naar een doel verwijst of een reden − het blijft voor mij een beetje abstract.’
In de muziek van Livay staat de Nederlandse taal centraal. ‘Mijn moeder luisterde altijd naar Nederlandstalige muziek. Jan Smit en André Hazes bijvoorbeeld. En mijn tante was docent Nederlands, van haar leerde ik veel.’
Met haar muziek wil ze een nieuwe draai geven aan het Nederlandse levenslied. ‘Ik vind het een prachtige taal. Veelzijdig, en de metaforen zijn heel krachtig. Bijvoorbeeld in het lied ‘Door de Wind’ van Stef Bos: hij vertelt op zo'n mooie indirecte manier dat hij voor iemand klaar staat.’
Al had ze tijdens haar eigen examen Nederlands nooit bedacht dat ze later zoveel met de taal bezig zou zijn. ‘Het was niet mijn favoriete vak, mede door dit soort toetsen.’ Ook nu wakkert het examen haar liefde voor de Nederlandse taal niet aan. ‘Het analyseren van teksten zegt denk ik weinig over wat je met taal kan. Ik had ook geen 9 gehaald voor deze toets.’
Ze denkt dat scholieren het vak leuker zouden vinden met creatieve opdrachten op het examen. ‘Laat leerlingen een gedicht schrijven, of een zelfverzonnen verhaal. Die kun je ook beoordelen op grammatica.’
Over de onderwerpen van de teksten is ze wel te spreken. ‘Ik denk dat er voor iedereen wat in zit: van social media tot klimaatverandering en goed kauwen op je eten. Ik vond het vermakelijk.’ Vooral de tekst over je geld nalaten aan de muziek- en cultuursector zette haar aan het denken. ‘Ik wist niet dat het kon. Dat ga ik later ook doen, denk ik!’
TIP: LAAT DIE MARKEERSTIFT LIGGEN
Onderwijspsycholoog Gino Camp ziet dat veel leerlingen verkeerde leerstrategieën gebruiken. De stof nog snel doorlezen voor het examen, zinnen onderstrepen met een markeerstift of samenvatten door zinnen letterlijk over te nemen: uit onderzoek is gebleken dat met deze tactieken weinig blijft hangen en dat leerlingen de stof zo minder makkelijk reproduceren. Volgens Camp is het beter om een actieve leermethode te gebruiken, zoals jezelf toetsen. ‘Maak de opdrachten van voorgaande jaren’, adviseert hij. ‘Daar leer je van en je weet gelijk hoe je ervoor staat.’
EINDEXAMENVLOGGERS
Op de social media van Scholieren.com delen ‘eindexamenvloggers’ hun ervaringen tijdens de examenperiode. Ze vertellen wat ze van een examen vonden en bespreken grappige vragen. ‘Het is fijn om gelijk na het examen te evalueren’, zegt vlogger Danee Lucas (16). Ze vindt het leuk om in de reacties te zien dat andere leerlingen tegen dezelfde vragen aanlopen als zij. Celine Noppers (16) maakte vandaag voor het eerst een vlog, over het examen Nederlands. Met haar vlogs wil ze vooral de eindexamens beoordelen, en niet de volgers meenemen in de voorbereidingen. ‘Dan raak ik te veel afgeleid door mijn telefoon, denk ik.’
Source: Volkskrant