Nog nooit was er een Nederlandse vrouw zo dicht bij kwalificatie voor het WK darts als Noa-Lynn van Leuven. Maar de transgender dartster krijgt met veel haat te maken, en mede-dartsters wilden niet spelen met een ‘biologische man’. Voor het eerst reageert Van Leuven.
Als kind al ging Noa-Lynn van Leuven met haar ouders mee naar de kroeg in hun woonplaats Heemskerk. Zij aan een colaatje, haar ouders met een biertje. Alle ogen gericht op het dartbord. Een jaar of 7 oud. Ze had zelfs nog een kruk nodig om de pijlen uit het bord te kunnen trekken. Een uitzonderlijk talent was ze niet, maar dat maakte niet uit. Ze werd er blij van.
Nu, op 27-jarige leeftijd, behoort Van Leuven tot de mondiale dartstop. Afgelopen maart won ze als eerste vrouw een mixedgendertoernooi. Begin deze maand speelde ze als eerste Nederlandse vrouw op het hoogste niveau. Verrassend, aangezien ze het darten na een jarenlange onderbreking pas drieënhalf jaar geleden weer oppakte. Tijdens die onderbreking begon voor Van Leuven een proces waar ze al langere tijd behoefte aan had: haar transitie van man naar vrouw.
In eerste instantie was haar transitie geen groot probleem voor mededartsters. Maar haar recente successen brachten daar verandering in. Een week na haar winst van het gemengde toernooi won ze ook op de vrouwentour. Dit kwam haar op veel kritiek en zelfs haat te staan. Anca Zijlstra en Aileen de Graaf – boegbeelden van het Nederlandse vrouwendarten – stapten uit het Nederlands team. Hoewel ze samen met Van Leuven medailles wonnen voor de Nederlandse selectie, verloren ze steeds vaker van haar op individuele toernooien. Van Leuven werd beter, tot ongenoegen van Zijlstra en De Graaf.
Plotseling werd Van Leuven geconfronteerd met het feit dat ze een transgender dartster is in een conservatieve sport. ‘Het moment wanneer je je schaamt om voor het Nederlands team uit te komen, omdat een biologische man meespeelt bij het vrouwenteam. Het is tijd om te gaan’, schreef Zijlstra op Facebook, tien minuten voordat ze op een ander toernooi moest spelen tegen Van Leuven. Van Leuven won met 4-0 van Zijlstra, maar viel in een diep gat. ‘Dat moment heeft een enorme impact op mij gehad. Ik heb echt heel veel shit over me heen gekregen. Van kotsemoji’s tot mensen die doodsbedreigingen sturen’, vertelt ze als we haar anderhalve maand later spreken in een koffiezaak in Zaandam.
De dag erna stond ze toch weer voor het dartbord. ‘Ik verloor mijn wedstrijd en de halve zaal begon te klappen, dat was vernederend’, zegt Van Leuven. ‘Ik voelde me heel klein. De afgelopen weken moest ik me echt even terugtrekken.’
Een week geleden ging het opnieuw mis. Op een vrouwentoernooi in Denemarken weigerde Deta Hedman – een van de succesvolste vrouwelijke dartsters ooit – tegen Van Leuven te spelen. Officieel meldde ze zich ziek, maar op X liet de 64-jarige Engelse zich anders uit. ‘Ik speel niet tegen een man op een vrouwenevenement’, schreef ze. Een bericht dat meer bijval kreeg dan tegenstand.
‘Dan zeggen sommigen dat ik me heb laten ombouwen zodat ik bij de vrouwen kan winnen’, vertelt Van Leuven, zichtbaar geïrriteerd. ‘Maar ik gun niemand de hel waar ik doorheen ben gegaan om te worden wie ik nu ben. Dat heb ik niet gedaan om nu wat meer prijzengeld te winnen.’ Hedman heeft ook andere kritiek. Zij vindt het niet eerlijk dat Van Leuven niet ongesteld wordt. Van Leuven, met een glimlach: ‘Toen ik voorstelde om maandelijks een week niet te darten ter compensatie, vond ze het ook niet goed.’
Er is in het darten een aparte vrouwencompetitie, maar geen aparte mannencompetitie; de grote toernooien staan open voor zowel mannen als vrouwen. Bewijs dat vrouwelijke darters een biologisch nadeel hebben ten opzichte van mannelijke darters bestaat niet. De Nederlandse Darts Bond en de Professional Darts Corporation (PDC) steunen Van Leuven. ‘De bagger die zij over zich heen krijgt, is onacceptabel’, liet PDC-baas Matthew Porter eerder weten.
Rond haar 17de belandde Van Leuven in een depressie, omdat ze niet was wie ze eigenlijk wilde zijn. ‘Een jaar lang heb ik bijna alleen maar op de bank gezeten’, zegt ze terwijl ze een slok neemt van haar koffie. ‘Ik heb er gelukkig voor gekozen om te blijven leven, maar ik ken genoeg mensen die het andere pad hebben genomen.’ Van Leuven, die naast het darten als kok werkt, wijst naar haar tatoeages, vrijwel alle in aapjesthema: ‘Er zijn drie dingen die mij uit dit diepe dal hebben getrokken: koken, motorrijden en darts.’ Het ene aapje houdt een dartpijl vast, de ander heeft een koksmuts op. ‘Alleen de motorrijder ontbreekt nog.’
Een man loopt de koffiezaak binnen en tikt Van Leuven aan. ‘Hé, je hebt laatst tegen een Poolse vriend van mij gespeeld. Toen je dat toernooi won’. Van Leuven kijkt verbaasd op. ‘Je hebt je succes helemaal zelf verdiend, klaar. Laat die anderen maar denken wat ze denken!’ Van Leuven lacht verbaasd. ‘Dit gebeurt bijna nooit’. Het is weer eens iets anders dan die duizenden hatelijke berichten op sociale media.
Steun krijgt ze ook van darter Vincent van der Voort. Hij is eigenaar van een dartshop en al ruim twintig jaar professioneel darter. Toen ze vorige week haar debuut maakte op het professionele circuit, stuurde ze Van der Voort een berichtje. ‘Ik vroeg hem of ik ergens nog op moest letten. En hoe er op mijn aanwezigheid gereageerd zou worden’, zegt Van Leuven. ‘Je moet vooral schijt aan iedereen hebben’, was zijn antwoord. ‘Dan kom je toch lekker bij mij en Michael van Gerwen zitten’, stelde hij haar gerust.
Ondertussen speelt Van Leuven haar beste seizoen ooit. Nog nooit was er een Nederlandse vrouw zo dicht bij kwalificatie voor het WK darts, ook een gemengd toernooi. Ze traint in de dartshop van Van der Voort, waar aan de muur een gloednieuw setje pijlen met háár gezicht en naam erop hangt. Want uiteindelijk telt maar één ding: wie de meeste pijlen in het kleine rode vakje van de triple 20 gooit.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant