Het is nog altijd onduidelijk of Joost Klein mag meedoen aan de finale van het Eurovisie Songfestival vanavond. Hij werd vrijdag tijdens de repetitie op het laatste moment overgeslagen, waarna organisator EBU en de Zweedse politie lieten weten dat ‘een incident’ rond Klein wordt onderzocht.
Klein zou vrijdagmiddag als vijfde zijn act repeteren. Technici stonden op het punt de props voor zijn optreden op het podium te leggen toen hij alsnog werd overgeslagen. ‘Klein zal voorlopig niet repeteren,’ aldus de EBU, die verder geen commentaar gaf. Het is niet duidelijk om wat voor incident het gaat. In afwachting van het onderzoek mag Klein voorlopig niet repeteren. Hij is voorlopig nog niet gediskwalificeerd.
Ook de politie van Malmö is betrokken bij het onderzoek naar het vermeende incident. Dat bevestigt de politie aan de Zweedse omroep SVT. Agenten zijn bij de Malmö Arena, waar het Songfestival plaatsvindt, en onderzoeken wat er is gebeurd. De omroep meldde eerder dat het gaat om een fysieke confrontatie tussen de Nederlandse songfestivaldeelnemer en een fotograaf.
Bij de generale repetitie op vrijdagavond gaven de internationale vakjury’s al hun punten voor de finale. Deze punten bepalen voor de helft van het totale puntenaantal van de kandidaten, de stemmen vanuit het publiek bepalen de andere helft. Omdat Klein hier niet mocht optreden heeft de jury een video-opname van zijn optreden in de halve finale van donderdag beoordeeld.
Over de auteur
Els de Grefte is popredacteur van de Volkskrant.
Het publiek voor de generale repetitie was al aanwezig in de Malmö Arena toen bekend werd gemaakt dat Joost Klein daar niet op zal treden. Op verschillende beelden op sociale media is te horen dat het publiek ontevreden reageert.
De finale van het Eurovisie Songfestival in Malmö zaterdagavond heeft de afgelopen dagen een uitgesproken politieke lading gekregen. Zowel op het podium als in de stembussen is de spanning rond Israëls deelname voelbaar.
Na grootschalige pro-Palestijnse protesten buiten de Malmö Arena donderdag en voorzichtige protesten van deelnemers op het Eurovisiepodium zelf, wijzen Italiaanse stemresultaten op een winst van Israël, het land dat volgens actievoerders en sommige artiesten had moeten worden geweerd.
Waar tegenstanders van Israëls deelname aan het Songfestival het evenement boycotten, lijkt het erop dat voorstanders juist de kans aangrijpen om Israël aan de winst te helpen. Dat blijkt uit de stemuitslagen die de Italiaanse omroep RAI donderdagavond per abuis liet zien.
Volgens de European Broadcasting Union (EBU) werden de resultaten per ongeluk en onvolledig gedeeld en was de uitslag onvolledig. Die was desalniettemin opvallend: van de Italiaanse stemmers kreeg Israël met ruim 39 procent de meeste stemmen, Nederland volgde op de tweede plek met ruim 7 procent.
Als Israël het Songfestival wint om niet-muzikale redenen, zou de winnaar voor de tweede keer in drie jaar niet alleen voortkomen uit waardering voor diens muziek. In 2022 won Oekraïne het Songfestival, dat kort na de Russische inval in het land werd gehouden. Hoewel festivalorganisator EBU volhoudt dat het Songfestival een apolitiek evenement is, blijkt dat in de praktijk steeds minder zo te zijn.
De Italiaanse stemresultaten zeggen in principe niets over het stemgedrag in de andere deelnemende landen. Daarvan zijn de uitslagen niet uitgelekt. Toch is er geen reden om aan te nemen dat Italië een uitzondering is. Bij de wedkantoren steeg de winkans van Israël na de uitzending op donderdag van 2 naar naar ruim 20 procent.
In de finale tellen de stemresultaten van het publiek in een deelnemend land even zwaar als de punten van de professionele jury van dat land. De publieksstemmen zijn dus niet allesbepalend, maar als er in de andere landen net zo wordt gestemd als in Italië, is de kans dat Israël wint erg groot.
In Malmö protesteerden donderdag tienduizenden demonstranten tegen de deelname van Israël. Volgens hen meet festivalorganisator EBU met twee maten door Rusland in 2022 uit te sluiten van deelname, maar Israël in 2024 niet. Ook voor zaterdag is een protest aangekondigd.
Tijdens het optreden van de Israëlische kandidaat Eden Golan in de halve finale werd er gejuicht, maar klonk er ook boegeroep: in de televisie-uitzending was door technische trucjes bijna alleen het gejuich te horen.
Hoewel politieke statements op het Songfestival streng verboden zijn, wisten een paar artiesten toch voorzichtig tegen de deelname van Israël te protesteren. Oud-deelnemer Eric Saade trad op met een keffiyeh om zijn pols, didgeridoo-speler Fred Leone had voorafgaand aan zijn optreden voor Australië een afbeelding van een watermeloen op zijn borst geschilderd. Beide zijn pro-Palestijnse symbolen. De Belgische zanger Mustii schreef ‘peace’ op zijn arm en de Finse oud-kandidaat Käärijä riep na zijn gastoptreden ‘No war!’
De Vlaamse omroep VRT onderbrak de uitzending van de halve finale donderdag voor een protest door de vakbond van de omroep. Even verscheen een niet mis te verstane boodschap in beeld: ‘Dit is een vakbondsactie. Wij veroordelen de schendingen van de mensenrechten door de staat Israël. Bovendien draait de staat Israël de persvrijheid de nek om. Daarom onderbreken we even het beeld. #CeaseFireNow StopGenocideNow’.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant