De heren van Vandaag Inside beweren regelmatig dat ik hun kijkers ‘dom’ heb genoemd en dat ik daarom niet meer mag komen. Onzin natuurlijk: hoe kan ik nu zo’n stellige bewering doen over de intelligentie van meer dan een miljoen individuen, die ik helemaal niet ken? Wél heb ik een deel van de achterban van dat programma ‘domrechts’ genoemd. Dat is heel wat anders, al snap ik dat dat uitleg behoeft.
Domrechts, al jaren geleden gemunt door Peter Breedveld, betreft een politieke stroming die zich kenmerkt door het gebruiken van opzettelijke of nalatige onwetendheid als wapen. Met domheid wordt het debat gesaboteerd, in de vorm van jij-bakken of schijnheilig gezeur over de toon, en worden feiten ontkend, met name over immigratie en klimaat. Domheid wordt gebruikt om een misplaatst slachtofferschap voor de eigen groep op te tuigen en kennis en expertise verdacht te maken als ‘elitair’. Domrechts houdt zich van de domme, dáárom heet het domrechts.
Over de auteur
Sander Schimmelpenninck is journalist, ondernemer en columnist van de Volkskrant. Eerder was hij hoofdredacteur van Quote. Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier de richtlijnen van de Volkskrant.
Dat heeft allemaal weinig van doen met intelligentie of cognitieve vermogens. Sterker nog, de protagonisten van domrechts zijn allemaal behoorlijk intelligent, en dat maakt hun domheid nu net zo verwerpelijk. En verraderlijk, want zij slagen er – zelfs bij progressieve onnozelaars – uitstekend in om het beeld te schetsen dat zij als vertolkers van domheid de arbeidersklasse vertegenwoordigen.
Soms valt de opzettelijke dommerik even uit zijn rol, waardoor zijn ware aard zichtbaar wordt. Zo schoot Telegraaf-hitser Wierd Duk afgelopen week uit zijn slof tegen een student die het waagde hem (mild) te bekritiseren. ‘Ik had op mijn 22ste in elk geval niet zo’n grote bek tegen een senior journalist met een erkende staat van dienst’, aldus de grootste schandvlek van de Nederlandse journalistiek. ‘Maar in deze hypernarcistische tijd denkt elke kleuter met een havodiploma dat hij het beter weet’. Klassiek domrechts: de ander wordt met toxic seniority (ik ben oud, dus heb gelijk) beticht van het eigen narcisme. En dan dat lelijke dedain voor de havo: was dat niet iets waarvan men ‘links’ altijd betichtte?
Dat ‘havodiploma’ is geen slip of the tongue, maar typisch voor wat in Amerika de ‘aspirational class’ wordt genoemd. Dat zijn goed opgeleide en goed verdienende sociale stijgers, die massaal extreem-rechts zijn gaan stemmen. Ze zijn bepaald niet arm en ook niet dom, maar omdat ze de hele dag op sociale media bestookt worden met domheid, voelen ze zich enorm ontevreden en tekortgedaan. Duk is de belichaming van die klasse: de Nespresso-drinker die heimelijk neerkijkt op Senseo-drinkers. De Vinex-bewoner met vier vakantiereizen per jaar, die ervan overtuigd is dat hij gewoon is, omdat er mensen zijn die acht keer gaan.
Met de werkelijke arbeidersklasse heeft domrechts helemaal niks, al is het maar omdat die in toenemende mate een kleurtje heeft. Men jammert gratuit over de deugende grachtengordel, maar o wee de leraar die het waagt de bloedjes van kinderen vmbo te adviseren. De overheid is de roverheid en klimaatbeleid is voor woke losers, maar als je die Tesla-subsidie niet pakt, ben je een dief van je eigen portemonnee.
Dit alles zou ertoe kunnen leiden de heer Duk en de gehele domrechtse cult als hypocriet te bestempelen, ware het niet dat het hypocrisieverwijt toch meer een argument voor domrechts is. Sterker nog, het is hun enige argument; dat moet je dus niet willen. Maar toch, de progressieve krachten in het land mogen best eens de handschoenen uittrekken (overdrachtelijk, Geert!) en de tegenstander eens leren bestrijden met de eigen wapens. Op intelligentie kun je mensen moeilijk aanspreken, maar op domheid wél.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant