De brute aanval op de sociaal-democratische politicus Matthias Ecke, vrijdagavond in Dresden, heeft in Duitsland geleid tot huiver en diepe verontwaardiging. Volgens politici en media teisteren extreem-rechtse knokploegen Duitsland, en is de democratie zelf in groot gevaar.
De aanval is meteen algemeen veroordeeld. Het brute geweld tegen Ecke heeft de aandacht gevestigd op een probleem dat veel breder is dan dit ene incident. Duitsland dreigt, volgens de vrijwel unanieme reacties, een land te worden waar extreem-rechts niet alleen groeit, maar ook steeds driester wordt in zijn optreden. Een 17-jarige jongen zou zich zondag zelf bij de politie hebben gemeld, en hebben bekend dat hij Ecke heeft neergeslagen.
Het gezaghebbende blad Der Spiegel vraagt zich af of er ‘knokploegen door de stad gaan die het op leden van bepaalde partijen hebben voorzien’ en of die partijen zich dan nog wel vrij kunnen bewegen. Albrecht Pallas, voorzitter van de SPD in Dresden, zei zaterdag na een bezoek aan het slachtoffer in het ziekenhuis: ‘Vijanden van de democratie hebben intussen kennelijk het gevoel dat ze zoiets zomaar kunnen doen.’
Over de auteur
Michel Maas is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Eerder was hij correspondent in Oost-Europa en Zuid-Oost Azië.
Dresden ligt in de deelstaat Saksen, waar de afgelopen maanden al 112 gevallen van politiek gemotiveerd geweld zijn gemeld. De minister van Binnenlandse Zaken van de deelstaat Armin Schuster noemt deze cijfers zaterdag ‘absoluut verontrustend’: ‘Dit zijn aanvallen op de kern van de democratie.’
De Saksische minister van Economische Zaken Martin Dulig gebruikt zelfs het woord Sturmtrupps, stormtroepen, in een citaat waarin hij een regelrechte vergelijking lijkt te maken met de tijden voor de Tweede Wereldoorlog: ‘Als er weer Sturmtrupps door Saksen trekken en mensen intimideren, en angst en haat zaaien, dan moet dat heel snel een halt worden toegeroepen.’
De duovoorzitters van de SPD in Saksen, Henning Homann en Kathrin Michel, noemen de knokploeg ‘het (machts)middel van fascisten’. Ze wijzen met een beschuldigende vinger naar de grootste extreem-rechtse partij, de AfD: ‘Het zaad dat de AfD en andere extreem-rechtsen hebben gezaaid, ontkiemt nu.’
Ecke (41) is de nummer tien op de landelijke Europese lijst van de SPD, en daarmee de hoogst geplaatste kandidaat uit de deelstaat Saksen. Hij maakt sinds 2022 deel uit van de sociaal-democratische fractie in het Europees Parlement. In zijn campagne richt hij niet zelden zijn pijlen op de extreem-rechtse AfD. Die partij doet het vooral goed in het armere oostelijk deel van het land, waarvan ook Saksen en Dresden deel uitmaken.
Op Instagram haalt Ecke regelmatig fel uit naar de AfD. De lijsttrekker van de AfD voor de Europese verkiezingen, Maximilian Krah, moet volgens Ecke terugtreden, nadat onlangs een ex-medewerker werd gearresteerd wegens spionage voor China. Ecke beschuldigt de AfD van spionage, corruptie en landverraad.
Vrijdagavond wilde de SPD’er affiches voor de Europese verkiezingen plakken in de Schandauer Strasse, in het Dresdense stadsdeel Striesen. Om ongeveer half elf doken vier in het zwart geklede mannen op uit het donker en begonnen hem te slaan en te schoppen. Volgens de politie waren ze vermomd, maar waren het waarschijnlijk jonge mannen in de leeftijd van 17 tot 20 jaar, en afkomstig ‘uit het rechtse spectrum’, meldde Der Spiegel.
Ze sloegen en schopten Ecke letterlijk het ziekenhuis in: ‘krankenhausreif’, aldus Der Spiegel. Daar bleek dat hij zo erg was toegetakeld dat er volgens zijn partij een ‘noodoperatie’ nodig was. Wat precies de aard van zijn verwondingen was, melden de berichten niet.
Ecke was vrijdagavond niet de enige die door het viertal werd besprongen. Enkele minuten eerder, in dezelfde straat, was een campagnemedewerker van de Groenen, die eveneens verkiezingsaffiches wilde plakken, geschopt en in elkaar geslagen. Ook in dit geval gingen de mannen die hem aanvielen als woestelingen tekeer. Klemens Schneider, de lokale voorzitter van de Groenen: ‘De aangevallene werd in zijn buik getrapt toen hij al op de grond lag.’
De autoriteiten gaan ervan uit dat het in allebei de gevallen om hetzelfde groepje mannen gaat. De 17-jarige die zich zondag bij de politie meldde, werd volgens Bild Zeitung door zijn moeder gebracht. De nieuwszender NTV meldt dat de jongen volgens de politie niet zou worden vastgehouden en na verhoor naar huis mocht, omdat er geen gevaar zou bestaan dat hij zou onderduiken. Over de drie andere verdachten kon de politie zondag nog niets zeggen. Het onderzoek naar hen gaat nog door.
Politici en media in Duitsland vragen zich af wat voor effect de intimiderende knokploegen zullen hebben op de democratie. Durven politici straks nog op campagne te gaan? Partijen verklaren zich haastig solidair, in naam van de democratie. De liberale FDP, de christelijke CDU, de sociaaldemocratische SPD en de Groenen maken één front tegen de aanslagen. Zaterdagavond werd er in diverse Duitse steden opgeroepen tot solidariteitsdemonstraties.
Ecke en de SPD tonen zich strijdbaar. De Dresdense voorzitter van de SPD Albrecht Pallas: ‘We zijn niet geschokt, we zijn woedend en des te vastberadener.’ Maar ze zijn ook voorzichtig, blijkt uit Der Spiegel. Volgens Pallas krijgen campagnemedewerkers voortaan het dringende advies: ‘Affiches plakken alleen overdag, en met minimaal vier mensen.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant