Meer weten over de oorlog in Oekraïne? Lees hier al onze artikelen.
Bijna de helft van de Russen die het land verlieten na de Russische invasie van Oekraïne is inmiddels weer teruggekeerd naar Rusland. Dat meldt nieuwsagentschap Bloomberg. Op basis van klantgegevens van een Russisch verhuisbedrijf stelt Bloomberg dat het gaat om tussen de 40 en 45 procent van degenen die in 2022 vertrokken zijn.
Uit ongenoegen over de oorlog en angst voor mobilisatie, vluchtten honderdduizenden Russen vlak na de Russische invasie in Oekraïne naar het buitenland. Toen Poetin in 2022 een bevel gaf om 300 duizend reservisten op te roepen, volgden nog veel meer Russen. Die uitstroom is nu vertraagd, zo niet gekeerd, blijkt uit het onderzoek van Bloomberg.
Bloomberg schrijft de verschuiving toe aan een groeiend aantal Russen dat geconfronteerd wordt met afwijzingen bij het aanvragen van verblijfsvergunningen, moeilijkheden ondervindt bij het overmaken van geld en een minder opties heeft voor welk land hen verwelkomt. Daarom zouden steeds meer Russen ervoor kiezen om hun zelfopgelegde ballingschap te beëindigen.
Volgens schattingen van Bloomberg heeft de omgekeerde migratie waarschijnlijk een vijfde tot een derde bijgedragen aan de economische groei over 2023 van 3,6 procent. Duizenden terugkerende expats helpen Rusland om de sancties uit de oorlogstijd te doorstaan en de oorlogseconomie van Poetin een boost te geven. Zo spenderen zij hun inkomen in Rusland zelf, in plaats van in het buitenland.
Ondanks de opgelegde westerse sancties is de economie van Rusland de afgelopen jaren gegroeid. Ook de welvaart van veel Russen is aanzienlijk gestegen. Het Kremlin probeert schaarse arbeidskrachten te overtuigen om carrière te maken als soldaat of tankmonteur door middel van hoge salarissen en sterk gesubsidieerde hypotheekleningen. Deze aanpak heeft geleid tot aanzienlijke loonsverhogingen en verbeterde arbeidsomstandigheden in verschillende sectoren.
Madelief Bolhuis
Lees meer de analyse van economieverslaggever Jonathan Witteman: Niks ingestort, de Russische economie draait op tanks, olie en eieren
Het Russische ministerie van Defensie beweert opnieuw een dorp in Oekraïne veroverd te hebben. Dat meldt het Russische persbureau Interfax. Het gaat om het dorp Berdytsji, in de provincie Donetsk. De Oekraïense legerbaas Oleksandr Syrsky zei afgelopen weekend op Telegram al dat zijn troepen zich hadden teruggetrokken naar posities ten westen van de stad.
Berdytsji ligt op zo’n 12 kilometer van Avdiivka, dat in februari door het Russische leger werd veroverd. Sindsdien zijn de Russen bezig aan een opmars in Oost-Oekraïne, waar in de afgelopen week onder meer de dorpen Novobachmoetvika en Semenivka zijn ingenomen. Daarbij profiteren zij van tekorten aan wapens en militairen aan Oekraïense zijde.
Rusland hoopt zo veel mogelijk terreinwinst te boeken voor de onlangs goedgekeurde Amerikaanse wapensteun Oekraïne bereikt. Bij het strategisch gelegen plaatsje Tsjasiv Jar heeft Rusland ruim 20 duizend militairen gepositioneerd, zegt het Oekraïense leger. Rusland zou het dorp voor 9 mei willen innemen. Op die dag wordt de overwinning van de Sovjet-Unie op nazi-Duitsland gevierd. Bovendien vreest Oekraïne dat het noordoostelijke Charkiv deze zomer het doelwit wordt van een grootschalig offensief.
Thom Canters
Rusland krijgt voorlopig geen uitnodiging voor de vredesconferentie die Zwitserland deze zomer organiseert. Dat meldt het Zwitserse ministerie van Buitenlandse Zaken. Zwitserland zegt weliswaar open te staan voor Russische deelname, maar wijst erop dat Moskou zelf de boot heeft afgehouden. De vredesconferentie zal op 15 en 16 juni in de buurt van Luzern.
Rusland heeft eerder verklaard niet te willen deelnemen aan de onderhandelingen, omdat Zwitserland niet neutraal zou zijn in de oorlog. Een woordvoerder van het ministerie van Buitenlandse Zaken noemde de gesprekken over een mogelijke beëindiging van de oorlog in Oekraïne vorige week nog zinloos.
In totaal heeft Zwitserland zo’n 160 uitnodigingen verstuurd, waaronder aan landen van de G7 en de BRICS. Het is niet duidelijk of China daar ook toe behoort. Sinds de oorlog in Oekraïne heeft Beijing de banden met Rusland verder aangehaald.
In aanloop naar de conferentie probeert Oekraïne steun te vergaren voor zijn eigen vredesplan. Een van de eisen is dat Rusland zich volledig terugtrekt uit Oekraïens grondgebied. Bovendien zou een speciaal tribunaal moeten worden opgetuigd voor de vervolging van Russische oorlogsmisdaden. Voor Rusland zijn dergelijke eisen ondenkbaar.
Tegelijkertijd heeft Zwitserland zich wel tot doel gesteld om tijdens de top een routekaart te ontwikkelen voor Russische deelname aan het vredesproces. ‘Een vredesproces zonder Rusland is ondenkbaar’, aldus de regering.
Thom Canters
Rusland heeft sinds begin december 2023 tenminste vijftien Oekraïense militairen geëxecuteerd die zich probeerden over te geven. Dat meldt Human Rights Watch op basis van onderzoek van beelden op sociale media waarop de executies te zien zijn. Mogelijk is hetzelfde gebeurd met nog zes andere militairen. De organisatie spreekt over oorlogsmisdaden.
Het is niet de eerste keer dat Rusland beschuldigd wordt van executies van Oekraïense soldaten. Een maand geleden stelde de VN-mensenrechtenorganisatie OHCHR in een rapport ook al dat Rusland tussen afgelopen december en februari meer dan dertig Oekraïense krijgsgevangenen heeft geëxecuteerd.
Bovendien zijn ook berichten naar buiten gekomen van executies van vermeende Russische deserteurs. Uit onderzoek van de onafhankelijke Russische onderzoekssite Vjorstka bleek vorige maand dat Russische militairen die niet bereid zijn de dood tegemoet te gaan op het slagveld, het slachtoffer worden van marteling, schijnexecuties en ophanging. De Verenigde Staten zeiden eerder al te beschikken over soortgelijke inlichtingen.
Bij het Internationale Strafhof in Den Haag loopt sinds kort een onderzoek naar oorlogsmisdaden in Oekraïne. De Russische president Poetin zag een jaar geleden een arrestatiebevel tegen zich uitgevaardigd worden voor zijn betrokkenheid bij het plegen van oorlogsmisdaden. Het ging in dat geval specifiek om de ontvoering en gedwongen deportatie van Oekraïense kinderen naar Rusland.
Thom Canters
De Amerikaanse regering richt zich met nieuwe sancties op de Russische wapenproductie. Dat meldt het Amerikaanse ministerie van Financiën woensdag.
Ongeveer tweehonderd bedrijven en tachtig personen in landen die Rusland volgens de Amerikanen steunen bij de aanschaf van materialen voor zijn wapenproductie, worden door de sancties getroffen, aldus het ministerie. De verklaring noemt onder meer België, China en Slowakije.
De sancties zijn ook gericht tegen de Russische productie van chemische en biologische wapens. Eerder woensdag beschuldigde het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken Moskou ervan verschillende irriterende gassen te gebruiken in zijn oorlog tegen Oekraïne.
Drie mensen die in verband worden gebracht met de dood van de Russische oppositiepoliticus Alexej Navalny, worden eveneens gestraft. De Kremlin-criticus stierf in februari in Russische hechtenis. Volgens zijn aanhangers werd hij vermoord.
Als gevolg van de nieuwe sancties zullen alle tegoeden van de getroffenen in de Verenigde Staten worden bevroren. Amerikaanse staatsburgers of mensen die zich in de VS bevinden mogen geen zaken doen met de gesanctioneerde bedrijven en personen. Ook maken de sancties het moeilijker voor de getroffenen om internationaal zaken te doen.
Een Russische ballistische raket heeft woensdagavond de Oekraïense havenstad Odesa getroffen, waardoor ten minste dertien mensen gewond zijn geraakt en een grote brand is ontstaan. Dat zegt regionaal gouverneur Oleh Kiper op Telegram.
Onder andere het magazijn van post- en koerierbedrijf Nova Poshta is geraakt.
De Oekraïense president Volodymyr Zelensky heeft Ilya Vityuk, een hoge functionaris bij veiligheidsdienst SBU, ontslagen na beschuldigingen van corruptie. Vityuk was hoofd contraspionage van de SBU op het gebied van cyberveiligheid.
Het decreet over Vityuks ontslag is woensdag gepubliceerd op de website van de president. Voor het ontslag werd geen reden gegeven. Oekraïense media publiceerden eerder een onderzoek waaruit zou blijken dat de vrouw van Vityuk een luxe appartement in het centrum van de Oekraïense hoofdstad Kyiv had gekocht. Voor zijn ontslag was Vityuk al met verlof gestuurd.
President Zelensky beloofde vaker een rigoureuze strijd tegen corruptie en verduistering. Dat is ook een voorwaarde voor het EU-lidmaatschap van zijn land. Enkele dagen geleden zag minister van Landbouw Mykola Solsky zich gedwongen af te treden om een omkoopschandaal.
Dit was het belangrijkste nieuws over de oorlog in Oekraïne van woensdag 1 mei:
• De Verenigde Staten beschuldigen Rusland ervan het internationale verbod op chemische wapens te schenden in de oorlog met Oekraïne. De Russen zouden het verstikkende middel chloorpicrine – dat in de Eerste Wereldoorlog al werd ingezet als gifgas – gebruiken tegen Oekraïense troepen.
• In de Russische hoofdstad Moskou is een tentoonstelling geopend van in beslag genomen westers militair wapentuig. Te zien zijn onder meer tanks die door het Westen zijn vervaardigd, zoals een zwaar gepantserde M1 Abrams-tank van Amerikaanse makelij, een Duitse Leopard 2-tank en een Frans anti-tankwapen.
• De Amerikaanse Senaat heeft wetgeving goedgekeurd die de import van Russisch uranium verbiedt. De maatregel werd unaniem aangenomen. Het Huis van Afgevaardigden keurde het wetsvoorstel in december al goed. President Joe Biden zal de wet naar verwachting bekrachtigen.
Lees hier het volledige liveblog van woensdag 1 mei terug.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant