Weinigen zullen rouwig zijn om het vertrek van de flitsbezorgers. Toch mogen we ze dankbaar zijn: ze hebben laten zien dat consumentisme grenzen heeft.
Ook in hun economische ontwikkeling blijken flitsbezorgdiensten razendsnel. Ineens waren ze er, vier jaar geleden, en ineens zijn ze weer verdwenen. Met het vertrek van Getir uit Nederland is nu alleen Flink nog over en ook dat staat op zijn laatste benen. De boodschappenrevolutie lijkt een aberratie.
Daar zullen weinig mensen rouwig om zijn. De haastige fietsers, de rommelige dark stores, de matige arbeidsomstandigheden en het algehele concept van goedkope gemakzucht dat het isolement van stadsbewoners dreigde te versterken, stuitten velen tegen de borst. Waarom die zak chips niet even zelf halen?
Nu blijken de flitsondernemers – Zapp en Gorillas waren al weg – en hun financiers de luiheid van de consument te hebben overschat. Ja, zolang de prijzen met allerlei kortingen kunstmatig laag werden gehouden, wilden klanten hun impulsaankopen best thuisbezorgd krijgen. Maar zodra de kosten werden doorberekend van personeel, vastgoed en de inefficiëntie van de stuksdistributie, gingen mensen toch liever zelf naar de supermarkt.
De flitsbezorgers dachten een gat in de markt te hebben gevonden, maar dat was een gat dat ze alleen met heel veel moeite konden openwurmen. Het gebrek aan een winstgevend verdienmodel werd verdoezeld door de lage rente. Het is kennelijk de reflex van kortzichtige durfinvesteerders om met spotgoedkoop geleend geld zo’n met blabla gevulde ballon verder op te blazen.
Met techjargon over start-ups, disruptie en burn rates probeerden de boodschappenjongens Silicon Valley na te spelen, maar dat werkte juist tegen hen. Gemeenten die hun bekomst hadden van de lak-aan-alles mentaliteit van bedrijven als Uber en Airbnb, wierpen barrières op en verdreven de distributiecentra naar de marges van de stad. Dat verzet bleek lonend: kosten en bezorgtijden stegen verder, waardoor de populariteit daalde.
Toch kunnen we de bezorgdiensten dankbaar zijn. Ze hebben laten zien dat consumentisme grenzen heeft. Ze hebben laten zien dat assertieve gemeenschappen en gemeentebestuurders agressieve ondernemingen het hoofd kunnen bieden. En ze hebben laten zien dat durfkapitaal soms een dommekracht is, een log amoreel wezen dat slechts, als last man standing tussen de omgevallen concurrenten, een oplossing hoopt te kunnen bieden voor een probleem dat het zelf heeft verzonnen.
Het geld dat de investeerders kwijt zijn, is natuurlijk niet verdwenen. Het is in een soort vrije-markt-Melkertbanen gaan zitten, en daar hebben mensen die het nodig hebben wel degelijk van geprofiteerd. Maar in tijden van een krappe arbeidsmarkt was zelfs die extra werkgelegenheid feitelijk overbodig. Het is te hopen dat deze financiers voortaan wat langer nadenken voor ze hun geld in een flits laten verdwijnen.
In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant