Ooit waren de motieven om Israël te steunen alleszins eerbaar. Het kost dus moeite om in te zien dat het land zijn eigen eerbaarheid heeft verspeeld, stelt Sander van Walsum.
Zelfs wie opgroeide met de zekerheid dat Israël deugt, zou het nu geen moeite moeten kosten om daarop terug te komen. Het land, ooit een nette sociaaldemocratie, is overgenomen door de orthodoxie. Verzoening met de veelkoppige vijand wordt zelfs niet eens meer met de mond beleden.
De Palestijnse bewoners van de Westelijke Jordaanoever worden door Joodse kolonisten weggetreiterd en geïntimideerd – soms tot de dood erop volgt. Gaza, van waaruit op 7 oktober 2023 de terreuraanslagen op Israël zijn uitgevoerd, lijdt al zeven maanden onder de tactiek van de verschroeide aarde – die ditmaal niet door verdedigers maar door de aanvallers wordt toegepast.
Over de auteur
Sander van Walsum is historicus. Van 1996 tot 2023 was hij werkzaam voor de Volkskrant, onder meer als commentator en correspondent in Berlijn.
Dit is een ingezonden bijdrage, die niet noodzakelijkerwijs het standpunt van de Volkskrant reflecteert. Lees hier meer over ons beleid aangaande opiniestukken.
Eerdere bijdragen in deze discussie vindt u onder aan dit artikel.
Onder de Gazanen is bitterheid voor vele generaties gezaaid – waarvan ook de wereld buiten het Midden-Oosten de gevolgen zal ondervinden. En Israël laat zich niets gelegen liggen aan de waarschuwingen en vermaningen van zijn bondgenoten. Alleen in extreemrechtse kringen wordt Israël nog onomwonden gesteund. Nee, met zo’n land kun je niet meer sympathiseren. Juist niet omdat het ooit heeft gedeugd. Israël zou, met andere woorden, beter moeten weten. Maar het heeft zich afgewend van het verleden waarin leiders bereid waren om omwille van de vrede over hun eigen schaduw te springen.
En toch… Toch kost het sommige mensen wier sympathie voor Israël wortelt in de grote geschiedenis en in hun persoonlijk verleden veel moeite om zomaar afstand te doen van een oud geloofsartikel. Want voor hen was Israël meer dan zomaar een onderdeel van een onoplosbaar geopolitiek conflict.
Met Israël kon je je ook nauw verbonden voelen als je er nooit was geweest en als er geen familieleden woonden. Mijzelf – geboren in 1957 – heugt nog goed de opwinding waarin mijn ouders ten tijde van de Zesdaagse Oorlog verkeerden, de heldenstatus die de Israëlische minister van Defensie, Moshe Dayan, destijds in Nederland genoot en de manifestatie ‘Wij staan achter Israël’ in de Amsterdamse Koopmansbeurs na het uitbreken van de Jom Kipoer Oorlog in 1973 – waar vrijwel alle politieke partijen waren vertegenwoordigd (al werd buiten het tegengeluid door een handjevol betogers in PLO-sjaals vertolkt).
De breed gedragen sympathie voor Israël wortelde in het besef dat Nederland vóór, tijdens en na de Duitse bezetting tegenover de Joodse ingezetenen ernstig in gebreke was gebleven. De motieven om Israël te steunen waren dus alleszins eerbaar (nog afgezien van het feit dat het een adequaat functionerende rechtsstaat was). En die eerbaarheid straalde ook af op Israël zelf.
Op die eerbaarheid is onderhand wel het nodige af te dingen. Maar de positieve emoties die Israël ooit wekte – in mijn geval in een levensfase waarin je daar het meest ontvankelijk voor bent – spelen nog altijd op nu het land zichzelf heeft verloochend. ‘Dreams die hard’, schreef de Amerikaanse studentenactivist David Harris in zijn gelijknamige boek over goedwillende mensen die nog lang blijven geloven in vervlogen idealen. En de losmaking doet pijn. Ook omdat de gezworen vijanden van Israël geen wenkende perspectieven bieden. Want laten we ons geen illusies maken over het lot van de Joden in een Palestina ‘from the river to the sea’.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant