Er is ‘een beetje momentum’ in de slepende onderhandelingen tussen Hamas en Israël. Hamas ‘bestudeert’ een Israëlisch voorstel dat het eerder vierkant had afgewezen, en ministers en topdiplomaten zetten steeds meer druk op Israël om alsnog een akkoord te sluiten.
Er wordt al weken vergeefs geprobeerd een staakt-het-vuren voor Gaza te bereiken. Onderhandelingen daarover zijn zo goed als vastgelopen. Beide partijen zijn het oneens over terugtrekking van Israëlische troepen en over de duur van een staakt-het-vuren. Hamas wil een permanent bestand, terwijl Israël liever een tijdelijk staakt-het-vuren ziet.
Volgens The New York Times is er ook onenigheid over terugkeer van Palestijnen naar het noorden van Gaza. Hamas wil dat alle Palestijnen tegelijkertijd terug kunnen gaan, Israël wil de terugkeer controleren en bepalen wie, waar en wanneer terug mag keren.
Over de auteur
Michel Maas is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Eerder was hij correspondent in Oost-Europa en Zuid-Oost Azië.
De Verenigde Staten hebben formuleerden een voorstel dat vrijlating van 40 gijzelaars door Hamas behelsde, in ruil voor een tijdelijk bestand van zes weken. Israël gaf te kennen dat het daar misschien wel akkoord mee wilde gaan, maar Hamasleider Yahya Sinwar, die zich zou schuilhouden in Gaza, verwierp dat.
Een Amerikaanse functionaris noemde Sinwars houding in The New York Times ‘totaal onconstructief.’ Zaterdag meldde een andere hooggeplaatste Hamasleider, Khalil al-Hayya, echter dat de organisatie dat Israëlische antwoord nog ‘bestudeerde’, en dat het dus nog niet van tafel was.
De VS maken zich ook sterk voor opschorting van de voorgenomen aanval op de stad Rafah. Israël houdt vol dat die nodig is om de laatste Hamas-bataljons te vernietigen, maar volgens critici zal een aanval op Rafah, waar meer dan een miljoen Palestijnen naartoe zijn gevlucht, uitdraaien op een ‘humanitaire catastrofe’. De Israëlische minister van Buitenlandse Zaken, Israel Katz, heeft dit weekeinde gezegd dat de aanval op Rafah kan worden uitgesteld als er een akkoord is.
De kleine bewegingen van Israël en Hamas hebben geleid tot hernieuwde diplomatieke topdrukte in het Midden-Oosten. Ministers en topdiplomaten zijn in de Saoedische hoofdstad Riyad bij elkaar voor het World Economic Forum (WEF). Het gastland grijpt die gelegenheid aan om gesprekken te organiseren over de vastgelopen onderhandelingen tussen Israël en Hamas.
Zondag leidde de Saoedische minister van Buitenlandse Zaken, prins Faisal bin Farhan al Saud, een gesprek van Arabische landen. Daaraan namen, behalve de Palestijnse leider Mahmoud Abbas, ook ministers en hoge functionarissen deel van Egypte, Jordanië, Qatar en de Verenigde Arabische Emiraten.
Egyptische bemiddelaars kwamen zondag bovendien verslag uitbrengen van hun bevindingen in Israël, waar ze vrijdag waren voor gesprekken over een akkoord. Ook de reis van de Egyptenaren naar Tel Aviv werd gezien als een positief teken dat er weer wat beweging kwam in de onderhandelingen.
De voorzitter van het WEF, de Noor Borge Brende, bevestigt tegenover Reuters dat het economisch forum een mooie gelegenheid is om de onderhandelingen tussen Hamas en Israël weer vlot te trekken: ‘Er is nu een beetje momentum voor onderhandelingen over de gijzelaars en over een mogelijk bestand.’
In Gaza bevinden zich naar schatting nog 133 van de gijzelaars die op 7 oktober 2023 tijdens de bloedige overval van Hamasstrijders op Israëlische dorpen zijn meegenomen. Bij die overval doodde Hamas 1.200 mensen en ontvoerde het meer dan 240 personen.
Hamas publiceerde dit weekeinde twee video-opnamen van gijzelaars: de Amerikaan Keith Siegel en de Israëliër Omri Miran. De beelden werden in Tel Aviv op een groot scherm getoond bij een wekelijkse demonstratie. Familieleden van de gijzelaars deden emotionele oproepen aan de regering om alle aandacht nu te richten op hun vrijlating.
De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Antony Blinken brengt deze week opnieuw een nieuw bezoek aan de regio. Hij bezoekt maandag de Saoedische hoofdstad Riyad, en reist daarna door naar Israël, meldt persbureau AP. Dat laatste bezoek staat niet op Blinkens officiële agenda.
Terwijl de diplomaten onderhandelen over een staakt-het-vuren, woedt in Gaza vooral een gevecht tegen de honger. De VN zegt dat er een grote kans is dat Gaza eind mei een hongersnood beleeft, omdat er nog steeds niet voldoende voedselhulp de enclave binnenkomt. De grensovergangen zijn volgens hulpverleners nog steeds een flessenhals die maakt dat er te weinig vrachtwagens met hulpgoederen bij de Palestijnse vluchtelingen terechtkomen, vooral in het noorden van Gaza.
Het Amerikaanse leger is begonnen met de aanleg van een drijvend platform en een drijvende pier voor aanvoer van hulpgoederen over zee. Volgens de Verenigde Staten kunnen hulpschepen hun lading op het platform afleveren, waarna de hulpgoederen per vrachtwagen Gaza in worden gebracht.
Verwacht wordt dat via deze weg negentig vrachtwagens per dag Gaza zullen bereiken. Als het hele systeem draait, kan dat aantal oplopen tot 150. Volgens hulporganisaties is dat een welkome aanvulling op de voedseldroppings in het noorden, maar zal het niet genoeg zijn.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant