Vitesse droomde groots en leverde zich uit aan investeerders, maar nu is de club in acuut levensgevaar. Zo moet er vóór 15 juni een sluitende begroting bij de KNVB worden ingediend. Hoe heeft het zover kunnen komen?
De club die hardop droomde van de landstitel en zichzelf zag schitteren in de Champions League, verdween op een vrijdagmiddag in april uit de eredivisie. Zonder te spelen, want de strijd om het voortbestaan speelt zich bij Vitesse allang niet meer op het voetbalveld af.
Dat de club 18 punten in mindering kreeg opgelegd door de licentiecommissie, maakt in sportief opzicht weinig uit. Zonder het duwtje uit Zeist was de club vermoedelijk ook wel afgegleden naar de eerste divisie. Vitesse speelt in de laatste vier wedstrijden op het hoogste niveau nergens meer voor, hoewel het nog een doel op zich kan zijn om het rampseizoen in elk geval met een positief puntensaldo te beëindigen.
Over de auteur
Mark Misérus is verslaggever van de Volkskrant en schrijft met name over onderwijs.
De neergang, na 35 jaar onafgebroken in de eredivisie, past bij de nieuwe realiteit waarvan de club zich overigens pas sinds kort lijkt doordrongen. Het filmpje dat de club vrijdag - een half uur na de degradatie - op de eigen website zette, is er een goed voorbeeld van.
In de clip betreedt een jonge man in pak het podium, waar symbolisch voor een laatste keer de schijnwerper lijkt te branden. Op de klanken van aanzwellende strijkers somt hij op hoe het zover heeft kunnen komen. Hij vertelt over ‘hoofdrolspelers die zich verloren in illusies’, terwijl de problemen zich achter de coulissen bleven opstapelen. Zo kon een ‘tragedie van onkunde’ uitmonden in een ‘treurig akkoord’.
Vitesse kan moeilijk anders dan onbarmhartig over zichzelf oordelen, nu de club acuut in haar voortbestaan wordt bedreigd. Toch is het nog maar twee maanden geleden dat directeur Peter Rovers zich verbijsterd toonde nadat de licentiecommissie de geplande overname door Coley Parry had afgekeurd. De New Yorkse investeerder kon de herkomst van zijn geld niet aantonen en dat is problematisch vanwege het risico op witwassen.
Rovers noemde het ‘onbegrijpelijk’ dat Vitesse niet genoeg informatie met de licentiecommissie zou hebben gedeeld en beklaagde zich over de timing waarmee de commissie haar bericht naar buiten had gebracht. In werkelijkheid had Vitesse zelf te vroeg gejuicht, omdat het Parry in september 2022 had gepresenteerd als grootaandeelhouder zonder het oordeel van de licentiecommissie af te wachten.
De achteraf onverstandige vrijage met Parry vormt nu een obstakel voor de levensvatbaarheid van de club. De Amerikaan zal de twaalf miljoen euro die hij in Vitesse stak, niet graag zien verdampen. Tegelijk lijkt er links- of rechtsom geen mogelijkheid over om met hem verder te gaan, wil Vitesse op de been blijven. En Parry weet dat hij het spel niet te hard kan spelen: als Vitesse failliet gaat, is hij sowieso zijn geld kwijt.
Om de licentie veilig te stellen, zal Vitesse volgens interim-directeur Edwin Reijntjes de regie in eigen handen moeten nemen. Tijd heeft de club niet meer, en concrete daden zijn broodnodig om door alle hoepels te kunnen springen. Reijntjes moet bijvoorbeeld vóór 15 juni een sluitende begroting bij de KNVB hebben ingediend. Lukt dat niet, dan is het gedaan met Vitesse, waarschuwde hij vorige week.
Anders dan een deel van zijn voorgangers lijkt Reijntjes, die eerder al moest puinruimen bij ADO Den Haag, door te hebben wat ervoor nodig is om Vitesse voor nog meer onheil te behoeden. De vraag is wel hoe ver zijn invloed en kennis reikt. Volgens de licentiecommissie zijn er aanwijzingen dat toenmalig Chelsea-eigenaar Roman Abramovitsj zeggenschap heeft gehad bij Vitesse en de club die aanwijzingen niet kan ontkrachten.
Al eerder deed de licentiecommissie onderzoek naar de connectie tussen Vitesse en Abramovitsj, omdat de Uefa-regels voorschrijven dat clubs die in hetzelfde Europese toernooi kunnen uitkomen niet in handen van dezelfde eigenaar mogen zijn. De commissie liep daarbij tegen haar eigen grenzen aan, toen bleek dat voormalig Vitesse-eigenaar Merab Zjordania vragen weigerde te beantwoorden. De commissie kon hem niet dwingen, zoals Reijntjes vermoedelijk ook geen weet heeft van wat er in het verleden al dan niet tussen Abramovitsj en bijvoorbeeld Zjordania is bedisseld.
De connectie met Abramovitsj, als oligarch een goede bekende van de Russische president Poetin, is om nog een reden relevant geworden. Sinds de Russische inval in Oekraïne staat hij op de EU-sanctielijst. Vitesse moet daarom bij het ministerie van Economische Zaken aantonen dat het alles heeft gedaan om te voorkomen dat haar bezittingen (zoals aandelen) in handen van Abramovitsj kunnen vallen.
En dat is nog niet alles, nu de licentiecommissie de mogelijkheid tot aanvullende sancties openhoudt. Het verleden heeft al duidelijk gemaakt dat de commissie, gevormd door financieel en juridisch experts, er niet voor terugdeinst om het zwaarste middel richting een club in te zetten. FC Twente mocht bijvoorbeeld van geluk spreken dat het een doorstart in de eerste divisie werd gegund, nadat het de licentiecommissie had misleid over de invloed die investeringsmaatschappij Doyen Sports in de club had verworven.
De parallellen tussen de twee clubs zijn opvallend. Waar Twente na 34 jaar uit de eredivisie verdween, hield Vitesse dat een jaar langer vol. Ook Vitesse droomde groots, als bestormer van de top. De club kwam een heel eind, dankzij een regiment huurlingen van Chelsea en de al dan niet van Abramovitsj afkomstige miljoenen. Maar de club gokte, verloor en zal zich nu vanaf de grond moeten oprichten.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant