Nederland moet zich voorbereiden op een mazelengolf. Over een paar jaar dienen zich meer ongevaccineerde kinderen aan op middelbare scholen in strenggelovige gemeenten. Dan kan de vlam in de pan slaan, waarschuwt het OMT.
Dit staat in een advies van het Outbreak Management Team (OMT) aan de Tweede Kamer. Alle reden om de vaccinatiecampagnes op te voeren en extra vaccins in te kopen, aldus het OMT. Ook gaat de leeftijd voor de tweede mazelenprik, nu 14 jaar, waarschijnlijk omlaag naar 3 jaar, een besluit dat al eerder is genomen.
Over de auteur
Maarten Keulemans is wetenschapsredacteur bij de Volkskrant, met als specialismen microleven, klimaat, archeologie en gentech.
Directe aanleiding hiervoor is een opleving van mazelen in de regio Eindhoven. Naar nu blijkt gaat het om twee verschillende ziekteclusters, die toevallig in dezelfde streek zijn opgedoken en waarbij zeker tientallen kinderen ziek werden.
Bij een van die ziekteclusters was een groepje arbeidsmigranten uit Roemenië de bron. In maart werden in Roemenië ruim vierduizend gevallen van mazelen gerapporteerd; vier kinderen zijn eraan overleden. De bron van het andere ziektecluster in de regio Eindhoven is onbekend.
De laatste grote uitbraak van mazelen in Nederland was in 2013, met toen naar schatting in totaal ruim 25 duizend veelal jonge patiëntjes, van wie er 180 in het ziekenhuis belandden en van wie er twee zijn overleden.
Die ziektegolf leidde er destijds wel toe dat jonge kinderen in de bijbelgordel van Nederland meer immuniteit tegen mazelen opbouwden – door alsnog een vaccinatie te ontvangen, of door het virus zelf.
Maar over een paar jaar bereikt de eerste generatie kinderen van ná die mazelengolf van 2013 de middelbare school, vanouds een belangrijke brandhaard voor mazelen. Dus moet Nederland zich schrap zetten voor een nieuwe golf, oordeelt het OMT. Niet in de laatste plaats omdat ook in veel binnensteden de vaccinatiegraad erg laag is.
‘Hoe het virus zich precies zal verspreiden, is lastig te voorspellen’, zegt RIVM-arts Helma Ruijs. ‘De situatie is nu in elk geval anders dan in de jaren 2013–2014. We hebben hier nog geen ervaring mee.’ Vooral in de armere buurten van Rotterdam, Amsterdam en Den Haag is de vaccinatiegraad dermate laag dat het virus er misschien van kind tot kind kan gaan.
Overigens verwachten experts eerder een opleving van het virus in brandhaardjes verspreid over het land en in de bijbelgordel, dan dat ze één grote epidemie voorzien.
Afgelopen maanden kwamen er in Nederland in totaal 64 mazelengevallen aan het licht, waarvan veruit de meeste rondom Eindhoven. De situatie daar lijkt na twee maanden inmiddels onder controle. Af en toe zijn er nog ziektegevallen, maar de epidemie breidt zich in de regio Eindhoven niet meer uit.
Bij een uitbraak is de aanpak door de GGD’s doorgaans om patiënten thuis te houden, contacten te traceren en ongevaccineerde mensen in de omgeving alsnog te wijzen op het belang van vaccinatie.
Hoewel de ziekte mazelen doorgaans vanzelf wegtrekt, krijgt zo’n 5 tot 10 procent van de patiënten oorontsteking en 1 tot 5 procent longontsteking. Het virus kan bij ruwweg een op de duizend patiëntjes hersenontsteking veroorzaken. Dodelijk is de afloop in westerse landen bij ongeveer een op de tienduizend patiëntjes.
Een groot probleem van mazelen is de hoge mate van besmettelijkheid. Zonder vaccinatie zou een patiënt gemiddeld zo’n vijftien anderen aansteken. Besmettelijk zijn patiënten al vier dagen vóórdat de bekende vlekjes ontstaan – wat het opsporen van mogelijk nieuwe gevallen extra moeilijk maakt.
Hoe de vaccinatiegraad precies omhoog moet, houdt ook het OMT in het midden. Ruwweg is de koers de drempel naar het consultatiebureau zoveel mogelijk te verlagen, en goed uit te vragen bij ouders die twijfelen over vaccinatie waar precies hun twijfel zit.
Keren de vergeten ziektes terug? Beluister hieronder ook onze wetenschapspodcast over dit onderwerp.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant