Home

NU+ Wanneer is iets antisemitisme en wanneer alleen kritiek op Israël?

Het Centrum Informatie en Documentatie Israël (CIDI) maakt onderscheid tussen melding en een incident. Bij een melding ervaart iemand iets als antisemitisch en deelt dit vervolgens. Een incident is een concrete antisemitische uiting of actie die een of meerdere mensen raakt. Dat kan zowel bewust als onbewust zijn.

"Er moet per melding of incident worden afgewogen of er sprake is van antisemitisme", zegt een medewerker van het CIDI tegen NU.nl. "Als een uiting echt gaat over iemands Joods-zijn, dan noemen wij het antisemitisme. Maar we kijken per incident naar de context. Het is niet makkelijk te beoordelen."

Bart Wallet is hoogleraar Joodse Studies aan de Universiteit van Amsterdam. Ook hij benadrukt dat antisemitisme gericht is op iemands Joodse identiteit. "Bij antisemitisme worden er negatieve stereotiepe beelden over Joden bij gehaald. Joden zouden bijvoorbeeld achter de oorlog in Oekraïne zitten of verantwoordelijk zijn voor corona, massamigratie of de slavernij."

Het kan voorkomen dat iemand zich antisemitisch bejegend voelt, maar dat de Joodse afkomst daar geen rol bij speelt. Of mogelijk kan dit niet worden vastgesteld. Het CIDI telt zo'n melding dan niet mee.

Op 7 oktober brak de oorlog in Gaza uit. Sindsdien vallen Israël en Hamas elkaar over en weer aan. Dat zorgt ervoor dat mensen kritiek hebben op de acties van Israël. Op ons reactieplatform NUjij vroegen veel lezers zich af: wordt kritiek op Israël dan ook direct als antisemitisch gezien?

Nee, zegt het CIDI. Er is pas sprake van antisemitisme als je alle Joden de schuld geeft van de acties die worden uitgevoerd door Israël. Of zodra er oude complottheorieën over Joden bij worden gehaald. In deze complottheorieën wordt dan het woord "Jood" vervangen door "zionist".

Wallet bevestigt dat. "Enkel kritiek op Israël is natuurlijk geen antisemitisme. Iemand kan, net als op andere landen, kritiek hebben op Israël. Het wordt pas antisemitisme zodra er negatieve stereotypen over Joden bij worden gehaald en met die antisemitische beelden over Israël wordt gesproken."

Antisemitisme: alle vormen van haat en discriminatie die specifiek tegen het Joodse volk zijn gericht.

Antizionisme: vijandigheid en afkeer tegen het streven naar een Joodse staat in het Midden-Oosten.

Het zijn verschillende begrippen, maar ze sluiten elkaar niet per definitie uit. Kritiek op Israël en antizionisme worden soms gebruikt als dekmantel voor antisemitisme.

"Antizionisme kan in bepaalde gevallen worden beschouwd als antisemitisme. Vooral wanneer het zelfbeschikkingsrecht van Joden wordt ontkend of wanneer alle Joden wereldwijd verantwoordelijk worden gehouden voor het gedrag van individuen of politieke keuzes", stelt het CIDI.

De 379 incidenten die het CIDI vorig jaar registreerde, lopen erg uiteen. Het kan bijvoorbeeld gaan om uitgescholden worden op straat of het ontvangen van een dreigende tekst via internet.

Maar er zijn ook meerdere gebouwen, ramen en privé-eigendommen beklad met hakenkruizen en davidsterren. Ook wordt beschreven hoe een ruit en een tuinpoort met een mezoeza erop werden vernield. Een mezoeza is een fragment uit het Oude Testament dat in een doosje zit. Joodse mensen hangen dat bij hun voordeur.

Zodra iemand antisemitisch denkt te zijn bejegend, kan diegene melding maken bij het CIDI. Het centrum gaat de situatie dan uitgebreid analyseren. Vervolgens concludeert het CIDI of er wel of geen sprake is van antisemitisme.

"Als een melding niet aan onze voorwaarden van antisemitisme voldoet, dan is het niet zo dat we hier niks mee doen. Iemand die een melding doet, voelt angst en daar luisteren wij natuurlijk naar. We proberen mensen te helpen of door te sturen naar andere instanties", zegt het CIDI.

"Als een melding wel aan onze voorwaarden van antisemitisme voldoet, dan nemen we dit op in onze Monitor. Daarnaast gaan we kijken naar eventuele aangifte, geven we advies en proberen we mensen bij te staan. We voeren ook veel gesprekken op scholen en bij bedrijven. We zijn er voor de hele Joodse gemeenschap."

Uit de Monitor van het CIDI blijkt dat het afgelopen jaar meer antisemitische incidenten zijn gemeld. "Uit de Monitor wordt duidelijk dat de behandelde incidenten typische voorbeelden van antisemitisme zijn", zegt Wallet.

"Meer incidenten betekent vooral dat de zichtbaarheid van antisemitisme in Nederland toegenomen is", vervolgt de hoogleraar. "Door het conflict in het Midden-Oosten uiten mensen hun Jodenhaat sneller. Helaas is er een onderstroom van antisemitisch denken in onze samenleving aanwezig."

Maak binnen 1 minuut een gratis account aan en krijg toegang tot extra artikelen.

Gelieve een geldig e-mailadres in te geven.

Source: Nu.nl algemeen

Previous

Next