Opnieuw levert de PVV een van haar kroonjuwelen in. De partij van Geert Wilders pleit niet langer voor de uittreding van Nederland uit de Europese Unie. De draai is opmerkelijk, maar komt niet onverwacht.
‘Samenwerken met andere landen is prima, maar met behoud van onze nationale soevereiniteit en identiteit’, staat in het verkiezingsprogramma. ‘Intensieve economische samenwerking is in ons belang.’ De PVV wil de Europese Unie voortaan ‘van binnenuit veranderen’ in plaats van een Nexit.
Bij de vorige twee Europese verkiezingen ging de PVV nog vol voor een terugtreding uit de Unie. ‘We willen een spoedige Nexit’, stond in het programma van 2019. Dat standpunt werd bij de Tweede Kamerverkiezingen afgelopen november al wat afgezwakt. Toen pleitte Wilders nog voor een bindend referendum over een Nederlands afscheid uit de EU.
Over de auteur
Avinash Bhikhie is politiek verslaggever van de Volkskrant.
Volg alles over de kabinetsformatie hier.
Dat de Nexit niet meer tot de speerpunten van de eenmanspartij behoort is opmerkelijk, maar komt niet onverwacht. Uit diverse kiezersonderzoeken blijkt dat het EU-lidmaatschap op brede waardering van kiezers kan rekenen. Sceptici zijn er zeker, maar een ruime meerderheid ziet een Nexit niet zitten.
Wilders volgt daarmee zijn radicaal-rechtse bondgenoot Marine Le Pen die in 2017 afscheid nam van de ‘frexit’ om salonfähiger over te komen tijdens de Franse presidentsverkiezingen. In Italië ziet Wilders hoe de radicaal-rechtse president Giorgia Meloni haar europakritiek heeft ingeruild voor Europese samenwerking om bijvoorbeeld de migratiecrisis te lijf te gaan.
De PVV gaat de verkiezingen op 6 juni dan ook niet langer in met de boodschap dat de EU kapot moet, maar wil een rem op de Europese ambitie. ‘De Europese Unie van nu ontwikkelt zich in rap tempo tot een geopolitieke unie. Voor ons geen Europese superstaat’, staat in het programma. ‘De Unie moet steeds maar groter, steeds weer machtiger. Het wordt tijd dat aan die trend een einde komt’.
De draai kan niet los worden gezien van de formatieonderhandelingen die de PVV momenteel voert met VVD, NSC en BBB. Deze drie partijen zien helemaal niets in een uittreding uit de Unie. Een Nexit in het verkiezingsprogramma zou de onderhandelingen onder nog hogere spanning kunnen zetten.
Wilders heeft zich de afgelopen maanden meerdere malen bereid getoond kenmerkende PVV-thema’s in te slikken. Zo werden eerder antirechtstatelijke anti-islamwetten ingetrokken en kwam de partij terug op haar Oekraïne-standpunt: over militaire steun voor Kyiv valt toch wel te praten. Ook dat is terug te zien in het verkiezingsprogramma: de anti-islampartij noemt de islam niet meer in het programma en Oekraïne kan op de steun van de PVV rekenen in de strijd tegen ‘de Russische agressor’.
In het programma blijft de PVV kritisch op migratie, maar opvallend genoeg wordt er niet als tijdens de Tweede Kamercampagne gepleit voor een asielstop. ‘Onze inzet is een zeer restrictief migratiebeleid en daarmee fors minder asielaanvragen in Nederland.’ Wilders sluit zich aan bij een meerderheid van de Kamer die afgelopen december pleitte voor een Nederlands opt-out op Europese asiel- en migratieafspraken.
De vorige verkiezingen in 2019 verliepen desastreus voor de PVV. De partij verloor alle vier haar zetels en leek uit het Europees Parlement te verdwijnen. Door de Brexit kwamen er zetels vrij waarvan er alsnog één naar de PVV ging. Maar dat parlementslid, Marcel de Graaff stapte over naar FVD.
Trends in de peilingen wijzen nu op een comfortabele terugkeer in Brussel. Aanvoerder van de Brusselse kandidatenlijst is Sebastiaan Stöteler. Hij is momenteel ook al fractievoorzitter voor de PVV in zowel de gemeenteraad van Almelo als in de Provinciale Staten in Overijssel.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant