Iran en de militante groepering Hezbollah hebben wraak gezworen na de luchtaanval op de Iraanse ambassade in de Syrische hoofdstad Damascus, waarbij volgens Iran dertien doden vielen. Met name de dood van Mohammad Reza Zahedi wekt veel woede. Wie was dit kopstuk van de Iraanse Revolutionaire Garde?
Sinds de dodelijke raketaanval op generaal Qassem Soleimani, vier jaar geleden in de Iraakse hoofdstad Bagdad, werd de Revolutionaire Garde niet zo zwaar getroffen als afgelopen weekend. Soleimani was als commandant van de Quds-brigade twintig jaar lang het gezicht van de Iraanse inmenging in conflicten in de regio.
Ook Mohammad Reza Zahedi werd uit de weg geruimd door een luchtaanval. Behalve hij vielen er nog tien doden, onder wie zes andere leden van de Iraanse Revolutionaire Garde. Verslaggevers van persbureau Reuters verklaarden zondag te hebben gezien hoe reddingswerkers zich een weg baanden door het puin in de ambassadewijk Mazzeh in Damascus. Een bijgebouw van het Iraanse ambassadecomplex was kort daarvoor door een reeks raketten geraakt. Voor het verwoeste complex wapperde een Iraanse vlag aan een paal, boven de restanten van het consulaatsgebouw steeg donkere rook op.
Over de auteur
Maartje Geels is algemeen verslaggever van de Volkskrant.
Zahedi gold sinds enkele jaren als de hoogste commandant van de Garde in Syrië. Hij voegde zich in 1981 als 19-jarige al bij het elitekorps, twee jaar na de Iraanse Revolutie. Tijdens de Eerste Perzische Golfoorlog tussen Iran en Irak, die van 1980 tot 1988 duurde, klom hij gestaag op binnen de Revolutionaire Garde.
In 2005 verwierf Zahedi een belangrijke positie bij de grondtroepen. Onder zijn leiding werden protesten in de hoofdstad Teheran hard neergeslagen. Daarna groeide hij uit tot een belangrijke spin in het web in de contacten met het regime van president Assad in Syrië, ook nadat er in diens land in een bloedige burgeroorlog was uitgebroken.
Daarnaast onderhield Zahedi nauwe contacten met Hezbollah-leider Hassan Nasrallah en zag hij erop toe dat raketten van Iraanse makelij bij de Libanese militanten belandden. Zahedi speelde een ‘cruciale rol in het vooruithelpen’ van de gewapende militie, zo schreef Hezbollah dinsdag in een lovende verklaring.
Vrijwel direct na de aanval wezen meerdere landen met de vinger naar Israël, sinds jaar en dag de aartsvijand van Teheran. Dat land heeft niet openlijk toegegeven achter de luchtaanvallen te zitten, maar achter de schermen hebben bronnen tegenover The New York Times verklaard dat het wel degelijk Israël was dat in Damascus heeft toegeslagen.
De dood van Zahedi betekent opnieuw een klap voor Iran. In december beschuldigde Teheran Israël er al van een ander kopstuk, topgeneraal Razi Mousavi, te hebben uitgeschakeld bij een luchtaanval op Syrisch grondgebied. Door het verlies van Zahedi nemen de spanningen tussen Teheran en Israël nog verder toe.
Iran levert weliswaar wapens aan Hezbollah, dat in het zuiden van Libanon tegen Israël vecht, maar is tot dusver directe conflicten uit de weg gegaan. Dinsdag zwoer Teheran echter wraak, bij monde van de hoogste leider, ayatollah Khamenei. ‘Het zionistisch regime zal hard worden gestraft door onze dappere mannen’. Ook Hezbollah heeft gewaarschuwd dat de aanslag niet onbestraft zal blijven.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant