De eerste gemeenten zijn begonnen met het wegsturen van gevluchte ‘derdelanders’ uit Oekraïne. In Dordrecht hebben ongeveer negentig mensen de opdracht gekregen per direct de gemeentelijke vluchtelingenopvang te verlaten.
De gemeente Meppel zegt ook een derdelander uit de opvang te hebben gezet. Voor zover bekend zijn Dordrecht en Meppel de eerste gemeenten die derdelanders wegsturen, zoals het demissionair kabinet heeft gevraagd. Vanwege tegenstrijdige rechterlijke uitspraken lijken veel gemeenten echter af te wachten tot meer duidelijk is over het recht op opvang van deze groep.
Het gaat om mensen die in Oekraïne verbleven met een tijdelijke verblijfsvergunning, op het moment dat Rusland het buurland binnenviel. Ze vluchtten vervolgens naar Nederland. Lange tijd kregen zij dezelfde bescherming als Oekraïense vluchtelingen, maar in januari oordeelde de Raad van State als hoogste bestuursrechter dat die regeling per 4 maart zou eindigen. Vanaf dat moment kregen zij officieel nog vier weken de tijd om Nederland te verlaten of asiel aan te vragen, tot dinsdag 2 april.
Over de auteur
Carlijn van Esch is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Ze woont en werkt in Sierra Leone.
Intussen stapten tientallen derdelanders naar de rechter, met wisselend succes. Onder meer in Roermond, Haarlem en Den Bosch oordeelden rechters dat zij net zo behandeld moeten worden als Oekraïners. Op andere plekken gingen rechters mee met het besluit van de Raad van State. De verwarring werd vrijdag alleen maar groter toen de de Raad van State zelf in een zaak over één derdelander oordeelde dat deze persoon voorlopig niet mag worden uitgezet.
Om een einde aan de onduidelijkheid te maken, stapten rechters in Amsterdam vrijdag naar het Europees Hof van Justitie. Een uitspraak kan echter maanden op zich laten wachten en het geduld van het kabinet is op. Demissionair staatssecretaris Eric van den Burg wil dat derdelanders het einde van de oorlog in hun land van herkomst afwachten en niet in Nederland. Een ruime meerderheid van de Tweede Kamer schaarde zich dinsdag achter de demissionair minister.
Wie niet naar de rechter is gestapt, nog wacht op de behandeling van zijn zaak of een negatief oordeel heeft gekregen, loopt vanaf dinsdag dus het risico om onderdak te verliezen. Voor de derdelanders voelt het als een soort loterij; de groep die in Dordtse kantoorpanden werd opgevangen, trekt nu aan het kortste eind.
Het is maar de vraag hoeveel van deze negentig vluchtelingen daadwerkelijk Nederland zullen verlaten. Na de eerste ‘vrijwillige’ fase veegt de Dordtse politie de panden leeg en komen ze op straat te staan met een brief die hen opdraagt te vertrekken. De ervaring leert dat de meeste mensen een bestaan in de illegaliteit verkiezen boven terugkeer.
Bovendien is er nog een kans dat hun uitzetting wordt teruggedraaid. De Raad van State heeft aangekondigd dinsdagavond met een voorlopige voorziening te komen over de situatie van de derdelanders uit Oekraïne. Verder wilde de woordvoerder nog niets loslaten.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant