Protesten
Dit is het dagelijkse commentaar van NRC. Het bevatmeningen, interpretaties en keuzes. Ze worden geschreven door een groepredacteuren, geselecteerd door de hoofdredacteur. In de commentaren laat NRC zien waar het voor staat. Commentaren bieden de lezer eenhandvat, een invalshoek, het is ‘eerste hulp’ bij het nieuws van de dag.
De optredens van de zangeres Lenny Kuhr konden het tot voor kort af zonder de inzet van beveiligers, maar toen de winnares van het Eurovisie Songfestival van 1969 dinsdag in Stadskanaal optrad stonden er vier potige heren voor de deur. De reden: in theater De Leest in Waalwijk verstoorden vorig weekend vier pro-Palestijnse demonstranten haar concert. Ze schreeuwden naar Kuhr, die Joods is en familie in Israël heeft, dat ze een „terrorist” en „zionist” is. Dit gebeurde naar aanleiding van interviews met Kuhr waarin ze haar steun had betuigd voor de Israëlische militaire reactie op de aanslagen van Hamas op 7 oktober. De Nationaal Coördinator Antisemitismebestrijding beoordeelde de uitlatingen van de demonstranten als antisemitisch.
Hun protest had niet alleen zijn weerslag in Stadskanaal, maar ook in Den Haag. Daar sprak de Tweede Kamer, minus Denk en Forum voor Democratie, zich in een verklaring uit „tegen Jodenhaat”. Over de actie tijdens het concert van Kuhr stelden de Kamerleden dat hier geen sprake was van demonstreren maar van intimideren. Demissionair premier Rutte (VVD) schreef donderdag aan de Kamer dat er „een keiharde grens wordt overschreden als Joodse Nederlanders op hun identiteit, dus om wie en wat ze zijn, worden uitgescholden”. De premier verwees in zijn brief naar Joodse studenten die zich onveilig voelen tijdens sit-ins op universiteiten, demonstraties waar antisemitische leuzen worden gescandeerd en een sterke stijging van online haatuitingen. Volgens Rutte gaat het, „mede ingegeven door de oorlog die in Gaza woedt”, niet langer om incidenten.
De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties nam juist deze maandag een resolutie aan waarin een onmiddellijk een staakt-het-vuren in Gaza wordt geëist. Voor het eerst troffen de Verenigde Staten, de trouwste bondgenoot van Israël, zo’n oproep niet met een veto. De taferelen die de wereld vanuit Gaza bereiken zijn dan ook onthutsend, het lijden van de burgerbevolking nauwelijks voorstelbaar. Dat er mensen zijn in Nederland die uiting willen geven aan hun woede, verdriet en wanhoop hierover is hun goed recht. Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens in Straatsburg heeft vastgesteld dat demonstraties mogen shockeren, kwetsen en verontrusten. Dat geeft actievoerders veel ruimte om hun punt te maken, ook als dat hun omgeving tegen de borst stuit.
Of er de afgelopen maanden een grens is overschreden bij de demonstraties tegen het Israëlische optreden in Gaza, moet de rechter beslissen. Antisemitisme is strafbaar in Nederland, ook als de emoties hoog oplopen. Los van de juridische kant van de zaak, valt er nog wel iets te zeggen over de acties van de afgelopen tijd. Het is logisch dat mensen met een bestuurlijke of politieke verantwoordelijkheid worden geconfronteerd met het ongenoegen van demonstranten. Anders heeft hun actie weinig zin. Dat er begin deze maand bij de opening van het Nationaal Holocaustmuseum in Amsterdam luidkeels werd gedemonstreerd tegen de Israëlische president Isaac Herzog lag dan ook voor de hand.
Maar dat Holocaustoverlevende Rudie Cortissos, die de officiële openingshandeling verrichtte, spitsroeden moest lopen, was pijnlijk, zoals ook burgemeester Halsema erkende. Hij moest onder luid gejoel een mezoeza (tekstkokertje) aan de deurpost bevestigen. Dat sommige demonstranten scholden met „kankerzionisten” in plaats van „kankerjoden” zal voor de aanwezigen het verdriet niet minder hebben gemaakt. Ook Lenny Kuhr is geen gezagsdrager. Zij verdient het niet om het label ‘terrorist’ opgeplakt te krijgen, nog los van het feit of de rechter de actie tegen de zangeres al dan niet als antisemitisch kwalificeert.
Op dit moment leven er tussen de 40.000 en 50.000 Joden in Nederland, een minderheid van bescheiden omvang. Dat velen van hen zich de afgelopen maanden minder veilig zijn gaan voelen, is een bijzonder kwalijke zaak. Zij hebben het recht om zich thuis te voelen in Nederland, net als alle andere inwoners. Kritiek op het optreden van Israël in Gaza is goed mogelijk – en in zichzelf niet antisemitisch – zonder daarbij gewone burgers te intimideren.
Op 4 mei herdenkt Nederland zijn doden. Het memorandum dat op de Dam in Amsterdam wordt uitgesproken, is ruim geformuleerd. De herdenking is er voor allen die tijdens de Tweede Wereldoorlog of daarna in oorlogssituaties zijn omgekomen. In de twee minuten na acht uur kan elke Nederlander de slachtoffers memoreren die haar of hem na aan het hart liggen. Om de toch al broze sociale vrede niet verder te verstoren, zou het goed zijn als deze contemplatie straks op een waardige wijze kan plaatsvinden. In stilte.
Source: NRC