Hoe hoort het en wat spreken we af? In deze onregelmatig verschijnende serie doen verschillende auteurs een voorzet voor nieuwe etiquetteregels op veelal onontgonnen terreinen. Deze keer geeft filosoof Lena Bril 33 spelregels voor op digitale handelsplaatsen, om het ‘marktplaatsen’ voor alle partijen zo goed mogelijk te laten verlopen.
Kunstgebitten, lege Aesopflessen, mannen uit Overijssel (ja, Marktplaats heeft een datingsectie) – je kunt het zo gek niet verzinnen of het wordt op Marktplaats aangeboden. Nergens komt de Nederlandse handelsgeest zo tot bloei als op het platform met het vertrouwde terrakleurige logo. Maar liefst 99 miljoen advertenties plaatsten we het afgelopen jaar op de digitale vrijmarkt. Allemaal in de hoop een landgenoot blij te maken met onze oude platenspeler, mahoniehouten eettafel of volledige collectie Maigret-detectives. Zoeken naar Marktplaatskoopjes is misschien wel nationale hobby nummer één. Als het even kan ‘gratis’ – samen typten we die zoekterm in 2023 zo’n 55 miljoen keer in.
Nederland was er vroeg bij. Als een van de eerste Europese landen sloten we de digitale verkoop van gebruikte spullen in de armen. Terwijl buurlanden nog beschaamd zwegen over een tweedehands aankoop, was het scoren van Marktplaatspareltjes voor ons al een statussymbool.
Marktplaats gaf ons ook een nationale klaagzang – dagelijks te vinden op Reddit en Instagram. Op pagina’s als ‘Gekkies op Marktplaats’ delen onthutste gebruikers de absurdste interacties op het platform. Zomaar een greep. Een vrouw zoekt ruzie over de prijs van een spelcomputer, maar eindigt het gesprek met: ‘Ik vind je leuk, mag ik je nummer?’ Een verkoper van een toetsenbord reageert op de vraag of alle toetsen het nog doen met: jawerktprimaalleendespatiebalkdoethetniet. Of de koper die vijf keer aanbelt, zonder resultaat, en als verklaring krijgt: ‘Sorry man! Gister kliekjes Indiaas gegeten.’ Om maar te zwijgen over de scheldkanonnades die mensen over zich heen krijgen in de Marktplaats-chat. Sommigen zoeken daarom liever hun heil in besloten handelsgroepen op Facebook of Instagram. Die groepen zijn lokaler, kleiner, beleefder – en saaier.
Want de schoonheid van Marktplaats zit ’m juist in de enorme diversiteit aan gebruikers. Ja, het klimaat is op zo’n groot platform stormachtiger en grilliger dan in een de buurtapp of op een pagina als Amsterdam Yard Sale. Maar het is óók een waanzinnige ingang naar onbekende werelden – wanneer sta je nou aan de andere kant van het land bij een compleet vreemde in de woonkamer? Om het ‘marktplaatsen’ voor alle partijen – koper, verkoper, ja zelfs de planeet – zo goed mogelijk te laten verlopen: 33 spelregels voor op digitale handelsplaatsen.
Nu is nog zo’n 5 procent van alle verkochte mode tweedehands, maar dat kan in de toekomst volgens experts zomaar 40 (!) procent zijn. Goed nieuws voor het klimaat? ‘Als je in plaats van een nieuwe trui aan te schaffen er eentje op Vinted koopt, is dat duurzamer’, zegt journalist Emy Demkes. Voor De Correspondent onderzoekt Demkes al zes jaar de kledingindustrie en schrijft ze over de impact van consumptie op het klimaat. ‘Maar als je uit verveling je digitale mandje volgooit met tweedehandskleding die je nauwelijks zult dragen, dan is dat uiteindelijk niet beter voor de aarde.’ Sterker nog: zulk gedrag houdt een wegwerpcultuur in stand waarin spullen weinig waarde hebben. Demkes, zelf ook regelmatig schuldig aan vervelingshoppen, stelt zich daarom altijd de volgende vragen:
Vraag 1: Waar ben ik naar op zoek? Bedenk dit voordat je Vinted of Marktplaats opgaat. Zo voorkom je dat je spullen koopt die je niet nodig hebt.
Vraag 2: Zit die Levi’s jeans morgen ook nog in mijn hoofd? Bouw bedenktijd in en doe pas een bod na 24 uur.
Vraag 3: Hoe vaak ga ik dit product gebruiken? Op TikTok delen Gen-Z’ers massaal de ‘cost per wear’ van hun favoriete kledingstukken. Meestal blijkt: die fijne wollen trui draag je dagelijks, het cocktailjurkje misschien twee keer. Maak een inschatting en weeg die mee in de aanschaf.
Het succes van platforms als Marktplaats en Vinted is te danken aan één menselijke eigenschap: vertrouwen. Daarom is de belangrijkste gedragsregel: wees eerlijk. Vermeld kleine gebreken (óók die gele deodorantvlekken die je zelfs bij daglicht nauwelijks ziet). Gebruikerssporen zoals een gat in de mouw of een kras op het scherm benoem je in de omschrijving en laat je zien op de foto’s bij de advertentie. Noem schoenen die je meermaals hebt gedragen ook niet ‘zo goed als nieuw’. Zeker leren schoeisel vormt zich naar de voeten – wees daar open over. Niet omdat liegen over defecten of slijtage leidt tot een slechte review (zie punt 31) maar omdat je de ander zo’n teleurstelling wilt besparen en het vertrouwen in de mensheid wilt bestendigen. En, oké: je voorkomt ook dat o zo vervelende gevoel van schaamte als je wordt betrapt op zo’n klein vergrijp.
Sommige spullen zijn de fase van levensvatbaarheid voorbij. Gun die afgedragen Love Stories-beha of wandelschoenen een laatste rustplaats: in de recyclebak.
‘Oud en versleten’ is iets anders dan vintage of antiek. Een Billy-kast: geen vintage. Je Replay-spijkerbroek uit 2001 geldt ook niet als ‘vintage’. En nee, het Blond-servies met ‘vintage look’ ís geen vintage. Kledingstukken of meubels ouder dan dertig jaar mag je ‘vintage’ noemen. Antiek is op z’n minst honderd jaar oud.
In een oceaan van spullen wil je dat jouw advertentie in het oog springt. Twintig uitroeptekens, een eclectisch gebruik van hoofdletters of een overdaad aan hyperbolen trekken wellicht de aandacht van de scroller, maar sorteren exact het tegengestelde effect. Je advertentie lijkt eerder onbetrouwbaar en ongeloofwaardig dan begerenswaardig.
Kijk af van David Ogilvy, de Britse ‘vader van de reclame’. In zijn klassieker uit de jaren zestig, Confessions of an advertising man geeft hij de volgende tips voor het schrijven van een goedverkopende tekst. Het belangrijkst? Inkoppertje: de kop van de tekst. Zorg dat de titel duidelijk maakt wat je verkoopt. Houd je grapjes of slimmigheden voor je, adviseert Ogilvy, en maak je tekst helder en simpel.
Ook cruciaal volgens Ogilvy: vermijd platitudes en superlatieven (Grijp je kans! Toyota Starlet in UITZONDERLIJK goede staat. NAUWELIJKS gebruikt). Laat de feiten spreken (Toyota Starlet, 20 duizend gereden kilometers) en kies voor een enthousiaste en vriendelijke toon (Met veel plezier gebruikt als boodschappenauto).
‘Het is een mythe’, schrijft Ogilvy, ‘dat advertenties weinig tekst moeten bevatten.’ Zo schreef Ogilvy ooit een reclametekst voor een Rolls-Royce van 1.400 woorden (zo’n drie A4’tjes tekst). ‘Als je veel te verkopen hebt, prijs dan alles aan.’ Een advertentie voor een tweedehandsauto of Eames-stoel met een uitgebreide beschrijving oogt bovendien een stuk betrouwbaarder.
Mendel de Kok, productontwerper en marketeer, onderzocht Marktplaatsfotografie en kwam de vreemdste plaatjes tegen. Een radio met een dikke laag stof, een kandelaar op een aanrecht vol vieze afwas, en – berucht – de reflectie van ontblote lichaamsdelen in raam of spiegel. Een goede foto daarentegen, vergroot de kans op verkoop aanzienlijk.
De Kok: ‘Het belangrijkst is dat de foto levendig is. Zorg dus voor goede belichting, liefst daglicht en gebruik nooit de flits van je telefoon. En de omgeving van het product kan bijdragen aan de waarde ervan. Fotografeer een bank naast een bananenplant of boekenkast en je koper denkt aan huiselijkheid. Maak je van diezelfde bank een foto in bijvoorbeeld een rommelschuur, dan denkt je koper aan schimmel.’
Nobel, natuurlijk, dat je je spullen weggeeft. Maar helaas geldt de eeuwenoude wijsheid ook op Marktplaats: wat niets kost, is ook niets waard. Het gevolg: een golf van vrijblijvende belangstelling. Bespaar jezelf honderden berichten van ‘geïnteresseerden’ die ‘vanmiddag nog kunnen langskomen’ – en vervolgens niets meer van zich laten horen. Scheid het kaf van het koren en bied die Hema-rompertjes aan voor een heel klein bedrag.
‘Hierbij bied ik 10 euro voor je ‘Magic Apple Key Board’.’
‘10 euro? Denk je dat ik Haribo-snoep verkoop ofzo?’
‘Dat je meteen aan kindersnoep denkt, geeft maar aan dat jij je als een kleuter gedraagt.’
‘10 euro was mijn zakgeld vroeger, armoedzaaier.’
Gesprekken op Marktplaats (zoals deze waargebeurde dialoog) escaleren, als je niet oppast, in luttele seconden (een godwin ligt altijd op de loer). Online zijn mensen minder coöperatief dan in het echte leven, ontdekten Yale-onderzoekers. Evolutionair gezien is samenwerking essentieel geweest voor het overleven van de mens, schrijven de onderzoekers. De consequenties van asogedrag zijn in het echte leven daarom groot. Maar in de digitale wereld kom je makkelijker weg met egoïstisch gedrag. Online voelen mensen zich vrij (want: vaak anoniem) en onschendbaar (weinig officiële regels, nauwelijks sociale controle). Daar moeten we als soort dus een oplossing voor vinden, stellen de onderzoekers, bijvoorbeeld door goed gedrag in de digitale wereld te belonen. Tot die tijd is het aan ons. Wat helpt: gedraag je alsof je de ander in de ogen kijkt. Stel je voor dat je niet alleen op de bank zit, maar over een volle vrijmarkt loopt. Daar wordt het contact een stuk gezelliger van.
Niemand vertrouwt een verkoper die zijn handelswaar wanhopig aan je opdringt. Daarom, waarde verkopers, wees niet te scheutig met de digitale verkooppraatjes. Beperk jezelf tot een enkel bericht, idealiter met aanvullende informatie, en leg vervolgens de bal bij de potentiële koper.
Digitale platforms proberen jou te verleiden tot impulsief koopgedrag. Vinted heeft niet voor niets een virtuele portemonnee waar je zuurverdiende verkoopcenten als eerst in terechtkomen – geld wat niet op je bankrekening staat, geef je nu eenmaal sneller uit. Het is dus niet helemaal aan jezelf te wijten dat je in de rij voor de zelfscankassa gedachteloos tweedehandskleding voor de kinderen koopt. Als je echter contact zoekt met verkopers, dien je eerst terug te keren naar een staat van bewustzijn. Lees de tekst bij de advertentie alvorens je andere mensen lastigvalt met vragen (‘welke maat is dat rompertje?’) die in de omschrijving worden beantwoord.
In diezelfde supermarktrij bied je lukraak op alle Artipoppe-draagzakken. Om vervolgens thuis, in alle rust op de wc, het aanbod door te nemen. Goh, vraag je de verkopers, is die draagzak donkerblauw, of zwart? Vrij irritant voor verkopers die je bod al hebben geaccepteerd. Houd je daarom aan de logische volgorde der dingen. Stel eerst vragen, het liefst gebundeld, en ga dan pas naar de volgende fase: de onderhandeling of de aankoop.
Ook handig om bij stil te staan: ben je in staat om die Ikea-kast aan de andere kant van het land op te halen? Heb je tijd om daarheen te rijden? Heb je überhaupt een rijbewijs? Past een ophaaldienst als Brenger in je budget? In de volgorde der dingen zijn dit vragen die je voor jezelf beantwoordt voordat je de kast aanschaft. Wees ook, in geval van verzending per post, eerlijk naar jezelf: wil je dit badpak zo graag dat het helemaal uit Spanje moet komen?
Tegenover elke impulsieve (of: compulsieve) online tweedehandsshopper, staat een vergeetachtige verkoper. Een dromer, die geen enkele vorm van dopamine voelt bij al die rode notificatiebolletjes, en zijn Marktplaatsadvertentie na het afsluiten van de app onmiddellijk vergeet. Zo’n houding leidt tot eindeloze reactietijd, wat de verkoop, en het humeur van al die mensen met interesse in je advertentie niet ten goede komt. Laat je niet opjagen door de telefoonjunkies (‘hallo, hallo, is het nog te koop?!’), maar probeer wel tijdig te antwoorden. Binnen 24 uur is een mooie richtlijn.
Tegelijkertijd hoef je als verkoper geen rekening te houden met lange reactietijd. Op de digitale marktplaatsen geldt volgens etiquette-expert Beatrijs Ritsema dezelfde regel als in het echte leven: Wie het eerst komt, het eerst maalt. Ritsema: ‘Het staat de verkoper te allen tijde vrij om het ding te verkopen aan de eerste die wil langskomen met genoeg geld.’
Een geslaagde onderhandeling is er een met de best mogelijke uitkomst voor beide partijen, aldus de onderhandelbijbel Getting to yes: negotiating agreement without giving in (1981) van Roger Fisher en William Ury. Onderhandelen is dus geen strijd, maar een spel waarin jullie samen op zoek gaan naar een win-winuitkomst. Voor zo’n uitkomst is het voor beide partijen zaak om elkaars belangen te doorgronden, is het idee.
Zo ziet een onderhandeling zonder interesse in elkaars belangen eruit:
‘Hallo, ik ben geïnteresseerd in deze trui. Kan ik ’m voor 40 euro krijgen?’
‘Nou, de prijs staat vast op € 50. Dat is de prijs van de trui.’
‘O, dat is een beetje boven mijn budget. En er zit een gaatje in de mouw.’
‘Sorry, dit is de prijs. Zoek maar verder.’
Zo ziet een win-winonderhandeling eruit:
‘Hallo, ik ben geïnteresseerd in deze trui, maar hij is boven mijn budget. Is er enige flexibiliteit in de prijs?’
‘Dat snap ik. Heb je een prijs in gedachten?’
‘Ik zie dezelfde truien voor € 40 bij andere Vintedverkopers, zou je bij die prijs in de buurt kunnen komen?’
‘Ik snap waarom je dat voorstelt. Misschien kunnen we tot een compromis komen. € 45?’
‘Dat klinkt redelijk. Zou € 42,50 mogelijk zijn?’
‘Deal!’
Onderhandelen kan dus geld opleveren, maar prettig sociaal contact is ook wat waard. Zowel ontwerper Mendel de Kok als journalist Emy Demkes – beiden fervent Marktplaatsers – zien af van onderhandeling als ze écht verliefd zijn op de koopwaar. ‘Een euro afdingen is meestal een teken dat je een product niet echt wilt of nodig hebt’, denkt Demkes. De Kok is voorzichtig met mensen die een euro van de vraagprijs willen afsnoepen: ‘Als mensen moeilijk doen over kleine bedragen, is dat meestal een teken aan de wand dat ze later in het verkoopproces ook moeilijk zullen doen.’
Als een Urban Arrow-bakfiets voor 1.000 euro wordt aangeboden, heeft het geen enkele zin om 200 euro te bieden. Je kunt de dialoog vervolgens uittekenen (zie ook: punt 11). Probeer je te verplaatsen in de belangen van de ander (zie punt 18) en doe een aannemelijk openingsbod.
De Urban Arrow-verkoper hoeft op zijn beurt niet in te gaan op zo’n onrealistisch aanbod. Zo’n onredelijk openingsbod geeft echter geen vrijbrief voor een beledigde reactie.
Jullie zijn eruit gekomen, gefeliciteerd. Volgens de officiële regels van Marktplaats is de koop pas bindend nadat het geld is overhandigd of overgemaakt. Het gevolg van dit beleid: een verplichtingsvacuüm waarin koper en verkoper zich zomaar kunnen terugtrekken. Probeer als koper deze tussenperiode niet te gebruiken als ‘bedenktijd’ – de tijd voor twijfel of praktische verzoeken is nu ruim gepasseerd (zie ook: punt 14). Maak het afgesproken bedrag zo snel mogelijk over als je aankoop met de post wordt bezorgd, of ga direct naar punt 23.
Voor de verkopende partij gelden in deze fase andere etiquetteregels. Blijkt na de deal dat de ander niet in staat is de hoekbank op te halen (‘Ik heb vier kinderen, ik kan niet zomaar naar Venlo komen!’) of vermoed je na weken heen en weer chatten dat er van de afspraak niets terechtkomt? Dan kun je als verkoper gewoon de deal ontbinden met een vriendelijke mededeling dat jullie er, bij nader inzien, toch niet uitkomen.
De vraag is dan: wat is een redelijke termijn voor het ophalen van de koopwaar? Gun iemand de tijd om een oppas en een busje te regelen en heb begrip voor zoiets als werktijden. Voor de koper geldt echter: je kunt geen oneindige flexibiliteit in andermans agenda verwachten. Als je die hoekbank zo graag wilt hebben, kun je die niet nog drie maanden in de schuur van de verkoper laten staan. Ophalen binnen een week is een mooi streven.
Behandel de Marktplaats-afspraak als een bezoek aan de tandarts. De tandarts zegt niet: ‘Kom maar ergens in de loop van de middag.’ De tandarts zegt ook niet: ‘O, je bent een uur te laat? Prima, ik heb de hele dag de tijd.’ En de tandarts zegt zeker niet: ‘Hé, het komt toch niet zo goed uit vandaag, hoe zit je volgend weekend?’ Dus: maak de afspraak concreet, wees punctueel en zeg tijdig af.
Volgens het klassieke etiquetteboek Hoe hoort het eigenlijk? geldt het als onbeleefd om al te opzichtig je best te doen voor bezoek. Een kop koffie kun je best aan de wildvreemde koper aanbieden, zeker als die van ver komt. Maar serveer daarbij geen zelfgebakken appeltaart: daarmee breng je de koper wellicht in verlegenheid. Gedraag je ook weer niet té nonchalant. Breng even de stinkende vuilniszak weg, schuif wat rommel onder het bed. Je hoeft heus niet speciaal voor de gelegenheid je overhemd te strijken – maar trek op z’n minst een broek aan.
Belangrijker dan de presentatie van het huis en eigen uiterlijk is natuurlijk de aankoop in kwestie. Zorg er op z’n minst voor dat de linnenkast even proper oogt als op de foto’s in de advertentie. Leeg de laden (niemand zit te wachten op oude tandenstokers of haarspelden) en stof de boel even af. Voor kledingstukken geldt: altijd even wassen voor je ze op de post doet.
De deal is al beklonken, je hebt 70 kilometer gereisd en je zaterdagmiddag opgeofferd. Maar nu zie je die koffietafel voor het eerst in het echt. De aangeprezen luxe uitstraling – glas blijkt plastic – stelt nogal teleur. Als het niet voldoet aan de advertentie: schroom niet en blaas de boel af. Je hebt de regels van Marktplaats achter je staan, maar dat maakt het gesprek niet minder ongemakkelijk. Wat helpt: ga uit van goede bedoelingen en wees duidelijk.
Stap 1: Benoem de feiten, zonder dat je teleurstelling of irritatie de overhand neemt.
Bijvoorbeeld: ‘Ik zie een scheurtje dat niet is vermeld in de advertentie.’
Stap 2: Betrek de verkoper in nadere inspectie van het defect. Vraag: ‘Zijn er verdere slijtageplekken waarvan ik moet weten?’
Stap 3: Geef jezelf de tijd om de gebreken te wegen. Zeg eventueel: ‘Ik moet er even over nadenken, kan ik over een kwartier terugkomen?’
Stap 4: Ga op zoek naar een nieuw compromis. Een lagere prijs, of bijvoorbeeld een extraatje ter compensatie. Zie ook: punt 18.
Stap 5: Zijn de mankementen te groot? Wees dan vooral zo direct mogelijk. Zeg: ‘Omdat er een scheur in zit waarvan ik niet op de hoogte was, zie ik af van de aankoop.’
Soms is een Vinted- of Marktplaatspakketje meer tape dan karton. De omzichtigheid die uit deze inpaktechniek spreekt (straks wordt de Acne-muts nat) heeft iets vertederends. Dat gevoel verdwijnt echter snel als je gewapend met scharen en messen door de driedubbele lagen plakband heen probeert te komen, zónder de inhoud te beschadigen. Eén stukje tape om de boel af te sluiten volstaat. Mocht over de betrouwbaarheid van het pakje toch onzekerheid blijven bestaan (‘zouden die gaten in de doos verder uitscheuren?’), kies dan voor een andere verpakking.
Nog zo’n vertederende toevoeging aan een pakketje: een onaangekondigd cadeau. Met name ouders van jonge kinderen stoppen graag een gratis gedragen rompertje of sokken bij de aankoop. Hiervoor geldt: schenk met mate. Je Vintedpakketjes zijn geen verkapte prullenbakken die je kunt vullen met oude wasbare luiers. Vraag van tevoren even of de koper interesse heeft in de rest van de babygarderobe, of houd het bij één of twee verrassingen.
Ja, je buren zijn gepensioneerd en altijd thuis. Dat maakt ze nog geen DHL-afhaalpunt. Als je bestelling toch weer bij hen belandt, haal het dan zo snel mogelijk op, aldus Brigitte Balfoort in het boek Digitale etiquette (2019). En bedank je buren voor de, zoals de Vlaamse auteurs het zo schoon omschrijven, ‘stockagetijd’. ‘Niemand heeft graag een volle hal vol met zotte aankopen.’ Zo is dat.
Het pakketje is opgehaald, vol verwachting scheur je de doos open. En dan: teleurstelling. De kleur is anders dan de foto, de afmetingen kloppen niet of een scheurtje was niet vermeld in de advertentie – kan gebeuren. Reken dit niet direct de verkoper aan (ja, de omschrijving zei ‘oranje’, en nee, de trui is inderdaad eerder ‘zalmroze’. Dat maakt hem nog geen oplichter). Klim niet direct in de pen voor een vernietigende éénsterbeoordeling (‘Anders dan op de foto... Jammer’). Stuur in plaats daarvan zo snel mogelijk – wacht niet langer dan een week – een vriendelijk bericht waarin je de klacht uit de doeken doet. Ga uit van de beste bedoelingen en vraag of er een oplossing mogelijk is.
Ben je zielsgelukkig met de aankoop van je allereerste auto? Of voelt het gezin eindelijk compleet met de komst van de lapjeskat? Maak de verkoper deelgenoot van je geluk. Stuur een vakantiefoto met de auto, maak een filmpje van de kennismaking tussen de kinderen en de kitten of app simpelweg hoe blij je met de aankoop bent.
Het overkomt de beste. Een leren broek was bij nader inzien niet aan jou besteed. Voor een roeimachine bleek weinig animo in huis. En voor een broodbakmachine kon niemand genoeg geduld opbrengen. Het liefst zou je zo’n miskoop heel diep achter in een bezemkast wegstoppen – zodat je nooit meer geconfronteerd hoeft te worden met je persoonlijk falen. Kom je zeperd onder ogen, neem je verlies en ga op zoek naar een nieuwe eigenaar.
Lena Bril (1992) studeerde filosofie en specialiseerde zich in ethiek. Sindsdien werkt ze als communicatiestrateeg en journalist. Voor dit artikel maakte ze gebruik van de volgende bronnen: Het grote etiquetteboek (2010), Confessions of an advertising man (1963); Getting to yes: negotiating an agreement without giving in (1981), Hoe hoort het eigenlijk (1938) en Digitale etiquette (2019). Ze sprak met journalist en duurzaamheidsexpert Emy Demkes en ontwerper Mendel de Kok. Daarnaast raadpleegde ze talloze Redditfora, waaronder ‘Tokkies op Marktplaats’ en de Instagrampagina ‘Gekkies op Marktplaats’. Ze bestudeerde het gedrag op deze digitale marktplaatsen en sprak met tientallen gebruikers.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Antwoord op al uw vragen
Updates, wijzigingen en klachten
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2024 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden