‘Ik leef beslist vol gas. Afgelopen jaar heb ik gewerkt aan mijn boek, Als je met de stroom meegaat, sta je zelf stil, over de levenslessen die ik heb geleerd tijdens mijn carrière als presentator en artiest. Tijdens het schrijven stond ik een paar keer versteld van de hoeveelheid dingen die ik blijkbaar in bepaalde jaren heb gedaan.
‘Maar ik doe vooral dingen die ik leuk vind, dus daardoor kan ik veel hebben. Verder heb ik op persoonlijk vlak weinig tegenslagen gekend, dat helpt ook. Bovendien blijf ik over het algemeen makkelijk in balans. Ik leef eigenlijk met een roze bril op.
‘Toch heeft het presenteren van het nieuwe tv-programma Out of Office me belangrijke inzichten opgeleverd. In dat programma helpen vijf mensen met burn-outklachten een half jaar mee op een zorgboerderij. Daar werken ze samen met zes hulpboeren: mensen met een verstandelijke beperking.
‘Dat is erg leerzaam. Om half 11 beginnen de hulpboeren bijvoorbeeld een beetje te schuifelen, want dan is het tijd voor een koffiepauze. Toen besefte ik dat de koffiepauze bij veel mensen verdwenen is. Je gaat altijd door, en drinkt een kopje koffie achter je laptop. Ook als het half 4 was, waren de hulpboeren duidelijk: tijd om naar huis te gaan. Zij geven enorm goed hun grenzen aan. Dat mag ik soms ook beter doen.’
‘Utrecht. Ik heb van mijn 6de tot mijn 19de in Eindhoven gewoond. Ik was daar niet op mijn plek. Op de middelbare school was ik een anarchist en een punker, en ik ben op mijn 17de behoorlijk demonstratief van school gegaan. Er stond zelfs een interview met mij in een lokale krant, waarin ik mijn school een ‘kutschool’ noemde. Dat was best heftig, want mijn vader was er conrector.
‘Een half jaar later kwam ik tot inkeer. Ik realiseerde me dat ik pas weg kon uit Eindhoven als ik een diploma had. Dus ging ik naar een andere school. Maar de docenten wisten wie ik was. Ze zagen me als een soort revolutionair die ze een kopje kleiner wilden maken. Pas na een gesprek met mijn vader erbij lieten ze me met rust. Toen heb ik, ondanks mijn vele spijbelen en lage cijfers, mijn diploma gehaald. Ze wilden duidelijk van me af.
‘Ik ben naar Utrecht vertrokken om geschiedenis te studeren, want ik wilde helemaal opnieuw beginnen, op een plek waar ik niemand kende. Het was toen nog een ruige, ongepolijste stad, daar hield ik van. Nu is Utrecht veel liever en rustiger, maar dat past tegenwoordig beter bij mij. Ik ben dat ruige ook grotendeels kwijtgeraakt.’
‘Als televisiepresentator moet je zowel tegendraads als meegaand zijn. Je moet kunnen luisteren naar een regisseur of een cameraman, en tegelijk ook eigenwijs en origineel blijven. Ik zie mezelf als bamboe: ik buig wel, maar ik breek niet. Diezelfde eigenschap zorgt ervoor dat ik het al zo lang volhoud in de Hilversumse slangenkuil.
‘Daarin ben ik veranderd ten opzichte van de opstandige punker die ik vroeger was. Dat komt deels doordat ik ouder en milder geworden ben. Maar ik merkte op mijn 17de al dat veel punkers en krakers helemaal niet zo geëngageerd zijn. Dat was een grote teleurstelling.
‘Nu ben ik nog steeds een idealist, maar bescheidener. Ik hoef niet meer aan de hele wereld te vertellen hoe het moet. Het is al mooi als je een paar mensen kunt helpen. Dat merkte ik al helemaal toen we in 2005 voor het eerst een pleegkind in huis namen. Nu ben ik vooral van de vriendelijke, gulden middenweg. En dat is tegenwoordig best punk. Het is nu zo in de mode om extreem uitgesproken te zijn, al helemaal in de media, dat het opeens revolutionair is om lief en genuanceerd te zijn.’
‘Joris’ showroom. Ik vind het nog steeds jammer dat het in 2013 gestopt is. Dat programma was een soort eregalerij van excentrieke Nederlanders. Dat zijn mensen met lef, waar ik veel respect voor heb. Daarom heb ik weinig met het flauwe toontje van een programma als Man bijt hond. En ik word er chagrijnig van als iemand Joris’ showroom ‘dat programma met die gekkies’ noemt. Want waarom beledig je mijn gasten?
‘Met sommige gasten ben ik zelfs bevriend geraakt. Met Henk, bijvoorbeeld. Hij is een hondentrainer, die met zijn vijf honden in de uiterwaarden van de Waal woonde. ‘Als je met de stroom meegaat, sta je zelf stil’ is een uitspraak van hem, over het zwemmen in de Waal. Dat deed hij regelmatig. Tijdens een van onze ontmoetingen heb ik dat zelf ook gedaan. Dat is levensgevaarlijk, maar Henk coachte me vanaf de oever. Ik moest me laten meevoeren door de stroming in het midden van de rivier, tot hij op zijn hondenfluitje blies. Dan moest ik snel naar de zijkant zwemmen. Toen dat lukte, vielen we elkaar in de armen.
‘Dat was een belangrijke ervaring voor mij. Ook in het dagelijks leven is het fijn om een tijd met de stroom mee te gaan. Maar als je het hondenfluitje hoort, moet je die stroming wel verlaten. Dat gebeurde bijvoorbeeld in 2012, toen ik al jaren Hello Goodbye presenteerde en merkte dat ik het op de automatische piloot begon te doen. Toen ben ik er meteen een tijdlang mee gestopt.
‘Uiteindelijk kreeg ik spijt, nadat ik een paar ‘normale’, strakker geregisseerde programma’s had gepresenteerd. Ik ontdekte dat het spontane Hello Goodbye me op het lijf geschreven is. Toen heb ik het weer opgepakt. Maar soms moet je het roer eerst omgooien om zoiets in te zien.’
‘Met beide benen op de grond. Ik presenteer al drie seizoenen Boeddha in de polder, waarin ik de wereld van de spiritualiteit onderzoek. Ik merk dat ik makkelijker aanhaak bij mensen die niet zweverig, maar wel spiritueel zijn. Zweverige mensen hebben vaak iets navelstaarderigs.
‘Dat navelstaren is sowieso een probleem in de spirituele wereld: veel goeroes vertellen bijvoorbeeld dat je pas van anderen kunt houden als je van jezelf houdt. Ik heb niets met die kant van spiritualiteit. Ik vind dat het summum van onze geïndividualiseerde samenleving. Zelf geloof ik in het tegenovergestelde: als je iets doet voor een ander, is dat ook fijn voor jezelf.
‘Maar spiritualiteit kan ook veel opleveren. Ik probeerde in Boeddha in de polder van alles uit. Zo heb ik bijvoorbeeld ondervonden wat je allemaal met je ademhaling kan bereiken. Toch waren veel deelnemers van het eerste seizoen bang dat wij ze belachelijk zouden maken, want dat doen de media vaak. Dat is toch verschrikkelijk? De volwassen wereld lijkt vaak net een schoolklas, waarin de ‘aparte’ types gepest worden. Daarom probeer ik aan hun kant te staan.’
‘Caramba, want daar hebben al mijn eerdere bandjes naartoe geleid. Ik begon met punk en daarna rock, maar na een tijd voelde het raar om in het Engels te zingen. Ik hield stiekem altijd al van André Hazes, dus ging ik als ‘Ome Cor’ optreden met smartlappen. Dat begon als pure parodie, maar het liep nogal uit de hand: we stonden zelfs op Lowlands. Ik ontmoette artiesten als Vader Abraham en Johnny Hoes. Opeens voelde het een beetje flauw om een parodie op hen te maken.
‘Ik wilde liever serieuze smartlappen gaan zingen. Ik had in Mexico Spaanstalige muziek ontdekt en ben daar vrije vertalingen van gaan maken, die we opvoerden als Joris Linssen & Caramba. We hebben fantastische avonturen beleefd. We gingen bijvoorbeeld op tournee door Mexico, met onze Nederlandse vertalingen van Mexicaanse nummers. Totaal idioot.
‘Maar eind vorig jaar was ik toe aan iets nieuws. Ik hoorde Henks hondenfluitje weer. Dus ik ben gestopt met Caramba. Nu zit ik even in geen enkel bandje. Soms moet het land even braak liggen, om daarna weer op te bloeien.’
‘Jarenlang was mijn antwoord Mexico, maar het voelt alsof ik dat hoofdstuk heb afgesloten toen ik stopte met Caramba. Ik heb bovendien veel gereisd. Dan ga je Nederland vanzelf meer waarderen. En het gaat je verbazen dat zoveel mensen doen alsof hier verschrikkelijke dingen aan de hand zijn.
‘Je leest er zelden iets over in de krant, maar mensen hebben hier veel voor elkaar over. Er zijn bijvoorbeeld meer dan een miljoen mantelzorgers. Wat ik ook mooi vind: in veel landen draait alles om familie, terwijl vrienden in Nederland veel belangrijker zijn. Eigenlijk kiezen wij onze familie. We leven in een bijzonder eigenwijs en vrij land. Laten we hopen dat dat zo blijft.’
Out of Office, acht afleveringen vanaf 5/3, 21.30 uur, NPO1.
Joris Linssen
1966 Geboren in Nijmegen
1986 - 1993 Rockzanger bij The Vendettas
1991 Studeert af als historicus in Utrecht
1991 - 2003 Smartlappenzanger Ome Cor
1995 - 2001 Redacteur en regisseur bij NCRV
1999 - 2023 Zanger bij Joris Linssen & Caramba
2001 - heden presentator bij KRO-NCRV, van onder andere Hello Goodbye, Joris’ showroom, Boeddha in de polder en Out of Office
2022 Het boek Louis (Luitingh-Sijthoff)
2024 Als je met de stroom meegaat, sta je zelf stil (Luitingh-Sijthoff)
Joris Linssen woont met zijn vrouw in Utrecht. Ze hebben twee dochters en drie pleegkinderen.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Antwoord op al uw vragen
Updates, wijzigingen en klachten
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2024 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden