Tweeënhalf jaar geleden trok Denis Villeneuve zo’n tweeënhalf uur uit voor de majestueuze verbeelding van de eerste helft van Frank Herberts cultboek Dune uit 1965. De Canadees, die zich de jaren ervoor had gespecialiseerd in gewichtige sciencefiction (Arrival, Blade Runner 2049), nam de tijd om op de zandplaneet Arrakis een doorleefde, volstrekt waarachtige wereld op te tuigen.
De ontluikende intergalactische strijd om het door honderden meters lange zandwormen geproduceerde spice – brandstof, medicijn en opwekker van betekenisvolle visioenen – kreeg net zo veel aandacht als de veelal kathedraalachtige architectuur, extravagante kleding, ondoorgrondelijke rituelen en door het zand ploegende machines.
Een machtswisseling op de planeet hield de plot draaiende: het kwaadaardige huis Harkonnen (aangevoerd door een zwevende, nekloze Stellan Skarsgård) maakte plaats voor de vredelievendere familie Atreides, terwijl de in grotten wonende Fremen als oorspronkelijke bewoners van Arrakis naar vrijheid bleven verlangen. Tegen het eind van deel 1 sloegen de Harkonnens genadeloos terug.
Over de auteur
Berend Jan Bockting schrijft voor de Volkskrant over film.
Dune: Part Two begint zodoende met de nasleep van een genocide – alsof Villeneuve nog eens extra wil benadrukken dat een ruim 175 miljoen euro kostende fantasyblockbuster niet gepaard hoeft te gaan met lichtvoetigheid. Stapels lijken van Atreides-soldaten worden in het openingsbeeld bestookt met vlammenwerpers. De Harkonnens vertegenwoordigen nóg meer de waanzin van het kwaad, in scènes onttrokken van kleur, gevat in een Leni Riefelstahl-achtige beeldtaal.
Het is grotesk, ook dankzij de entree van de kale, psychopathische gladiator Feyd-Rautha (in de geflopte Dune-verfilming van David Lynch uit de jaren tachtig gespeeld door Sting, hier door de recente Elvis Presley-vertolker Austin Butler). En tegelijk legt Villeneuve qua narratieve ambities de lat flink hoger.
Atreides’ kroonprins Paul (Timothée Chalamet) heeft zich aangesloten bij de Fremen, waar inmiddels een ingespeeld guerrillaleger spectaculaire aanslagen pleegt op reusachtige spice-oogstmachines – zeldzaam gedetailleerd vormgegeven actiescènes levert dat op. Terwijl Pauls zwangere moeder Jessica (Rebecca Ferguson) zich achter de schermen namens het heksachtige genootschap Bene Gesserit ontpopt tot meestermanipulator, zoomt Villeneuve vooral in op de plotlijn waarin de schuchtere Paul transformeert tot daadkrachtige leider, mogelijk zelfs tot de nieuwe messias.
Sterk is de aandacht voor de tweestrijd tussen de conservatieve en progressieve tak van de Fremen, respectievelijk onder aanvoering van de officiële leider Stilgar (Javier Bardem) en het verlichte jonkie Chani (Zendaya). Die laatste ziet het bestaan van zo’n verlosser vooral als het zoveelste middel om haar volk onder de duim te houden. De romantische vonk tussen Paul en Chani voelt hier vederlicht, tegenover al het sociale en politieke gewicht. Als Chani de ongeoefende, superwormen omzeilende zandwandeltechniek van Paul omschrijft als de bewegingen van een dronken hagedis, weet je: dit wordt zoenen.
Hoewel een langverwachte scène waarin Paul op zo’n kolossale zandworm leert surfen iets te veel verzandt in stormachtige chaos, is de actie hier opnieuw overwegend van de buitencategorie. Mede dankzij een geluidsontwerp dat zich lastig laat omschrijven, zo diep donderend kunnen explosies of raketinslagen in Dune: Part Two klinken. Tot een personage spreekt over een artilleriesysteem dat ‘rotsen doet smelten’ en je denkt: ja, zó klinkt dat.
Dune: Part Two is geen perfecte blockbuster, al komt Villeneuve in de buurt. Daarvoor zijn nieuwe, belangrijke personages (Christopher Walken als intergalactische keizer en Florence Pugh als zijn dochter, bijvoorbeeld) te mager uitgewerkt, ondanks de bij elkaar opgetelde speelduur van inmiddels ruim vijf uur. En in de laatste scènes worden cruciale grote verhaalelementen net iets te snel van plek verschoven om een nieuwe grote ommekeer in het ‘Duniverse’ te bewerkstelligen.
Behaaglijke gedachte: er is daadwerkelijk ruimte over om verder te schaven aan deze unieke, imposante filmwereld.
Fantasy
★★★★☆
Regie Denis Villeneuve
Met Timothée Chalamet, Zendaya, Rebecca Ferguson, Josh Brolin, Léa Seydoux, Austin Butler, Florence Pugh
166 min., in 176 zalen.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Antwoord op al uw vragen
Updates, wijzigingen en klachten
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2024 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden