Macron zei op een top met Europese buitenlandministers dat het twee jaar geleden ondenkbaar was om tanks, vliegtuigen en raketten naar Oekraïne te sturen. Maar inmiddels is dat volgens hem niet meer het geval. "Dus alles is mogelijk, als het bijdraagt aan het bereiken van ons doel", zei de Franse president over het sturen van militairen om Oekraïne te helpen.
Onder meer het Verenigd Koninkrijk, Spanje, Duitsland, Hongarije, Zweden, Polen en Tsjechië reageerden direct dat ze dit nu nog niet van plan zijn. Ook de Amerikanen lieten weten niet bereid te zijn militairen naar Oekraïne te sturen. Macrons eigen minister van Buitenlandse Zaken Stéphane Séjourné zei dinsdag dat de Franse troepen niet gaan vechten in Oekraïne.
Rusland reageerde dat het sturen van westerse militairen zou betekenen dat de NAVO en Rusland direct met elkaar in conflict komen. Volgens Kremlin-woordvoerder Dmitry Peskov is dat dan "onvermijdelijk".
Er zijn meerdere redenen dat Macron juist nu deze uitspraak doet, zegt hoogleraar Frans Osinga tegen NU.nl. "Zo zie je allereerst dat verschillende Europese militaire en politieke leiders zich al weken zorgen maken over de militaire capaciteit van Europa als de VS niet te hulp schiet." Voor zo'n scenario wordt gevreesd als Donald Trump het opnieuw voor het zeggen krijgt in de VS en Europa wordt aangevallen.
De tekst gaat verder onder dit kader.
NU.nl sprak voor dit verhaal met hoogleraren Frans Osinga en Han Bouwmeester.
Osinga doceert War Studies bij het Institute of Security and Global Affairs. Bouwmeester is hoogleraar Militair-Operationele Wetenschappen.
Met deze uitspraak wil Macron volgens Osinga laten zien dat Europa in dat geval de steun aan Oekraïne ook nog kan opschalen. "Hij laat Poetin zien dat Europa bereid is meer risico te nemen, dat Rusland ons niet voortdurend kan blijven afschrikken."
Hoogleraar Han Bouwmeester zegt dat het tegelijkertijd ook als een signaal aan de VS kan worden gezien. "Macron zegt hier in feite mee dat hij ook plannen zónder de VS heeft. Hij tempert hiermee de recente uitspraken van Trump over de NAVO." Trump dreigde een aantal weken geleden om NAVO-landen die niet genoeg aan defensie uitgeven niet meer te helpen in het geval van een aanval, mocht hij weer tot president worden gekozen.
Tegelijkertijd is de uitspraak van Macron volgens Osinga ook te verklaren door de Franse steun tot nu toe. In vergelijking met andere Europese landen blijft die wat achter. Onder meer de Baltische staten en Nederland leverden naar verhouding meer steun dan de Fransen.
Macron wil volgens de hoogleraar de geesten in Frankrijk rijp maken voor meer steun aan Oekraïne. Daarnaast wil hij een signaal afgeven in Europa. Osinga denkt dat Frankrijk hiermee leiderschap wil laten zien. "Want de Duitse bondskanselier Olaf Scholz zei woensdag juist dat zijn land niet bereid is om langeafstandsraketten te leveren, uit angst voor escalatie."
Osinga wijst erop dat het sturen van troepen niet meteen hoeft te betekenen dat Europese landen grondtroepen sturen die aan het front gaan vechten, wat misschien het eerste is waar aan wordt gedacht.
"Het kan gaan om militairen die inlichtingenwerk gaan doen, om militairen die Oekraïense militairen gaan trainen en om militairen die andere ondersteunende werkzaamheden gaan uitvoeren." Maar het zou volgens hem ook kunnen dat Europese militairen een no-flyzone boven Oekraïne gaan handhaven.
Macron was vaag en legde niet uit op wat voor soort troepen hij doelde, volgens Osinga bewust. Bouwmeester denkt ook dat dat een doordachte keuze was, om een gesprek op gang te brengen.
Osinga acht het niet onwaarschijnlijk dat Europa troepen naar Oekraïne stuurt. "Dat gebeurt dan denk ik niet in NAVO-verband, maar in samenwerking tussen verschillende Europese landen."
Bouwmeester acht dat minder waarschijnlijk. Hij vermoedt dat het doel van Macron is dat landen - en dan vooral Duitsland - toch over de brug komen met middellange- en langeafstandsraketten voor Oekraïne. Het gesprek dat hij met de uitspraak heeft doen ontstaan, kan daar volgens hem voor zorgen.
In de dreigende reactie op Macrons woorden vanuit het Kremlin ziet Osinga niets nieuws. Dezelfde soort reacties kwamen ook voorafgaand aan wapenleveranties door NAVO-landen, zegt hij. Zo dreigde Rusland onder meer al met de inzet van kernwapens.
"Het Westen werd lang gehinderd door de angst voor escalatie. Daardoor waren we banger dan Rusland, dat ons met onze angst gijzelde." Volgens Osinga moeten we wel rekening houden met de risico's van hulp aan Oekraïne. Maar we moeten ons niet door angst laten verlammen, wat nu ook bij Duitsland lijkt te gebeuren.
"Bij dit conflict zijn we al volledig betrokken. De Russische reacties bleken tot nu toe loze dreigingen, rode lijnen bleken niet te bestaan. Tegelijkertijd verhoog je hiermee wel het risico", benadrukt Osinga.
Hoogleraar Bouwmeester denkt dat de dreigende taal van Macron ook een afschrikkende werking kan hebben zonder dat er uiteindelijk daadwerkelijk Europese troepen naar Oekraïne gaan. Het gaat volgens hem meer om de boodschap dat Europese landen bezig zijn met een volgende stap in de hulp voor Oekraïne.
Source: Nu.nl algemeen