Snelwegblokkade Voor de tweede keer bezetten klimaatactivisten van Extinction Rebellion zaterdag de ringweg A10 nabij de Zuidas. De opkomst was lager en de politie greep sneller in, waardoor de weg dit keer veel sneller weer vrij was.
In een gemoedelijke sfeer, maar voortvarender dan de vorige keer, heeft de Amsterdamse politie zaterdagmiddag een eind kunnen maken aan een blokkade van ringweg A10 door betogers van Extinction Rebellion (XR). Twee uur nadat honderden klimaatactivisten het asfalt betraden, waren de laatsten al afgevoerd voor voorgeleiding op een locatie in Noord, aan de andere kant van de stad. Eind december, toen de protestbeweging voor het eerst de A10 bezette, duurde het vrijmaken van de weg enkele uren langer.
XR koos als protestlocatie opnieuw een stuk asfalt ter hoogte van de iconische ‘Schoen’, de bijnaam van het voormalig ING-hoofdkantoor. ING is al jaren niet meer gevestigd in dit bedrijfsgebouw, dat tegenwoordig Infinity heet, maar de activisten willen zo de aandacht vestigen op de ‘fossiele’ investeringen van deze Nederlandse grootbank. De oranje leeuw uit het banklogo komt veelvuldig terug op spandoeken en protestborden.
Net als eind vorig jaar worden de betogers voorafgaand aan hun illegale wegblokkade niet actief gehinderd door de politie. Agenten vertellen betogers, die zich rond het middaguur verzamelden langs de vangrail, vriendelijk dat „dit niet de plek is om te demonstreren” en lopen vervolgens door. Sommige passerende automobilisten steken al toeterend hun middelvinger op.
Iets na twaalven dunt het voorbijrazende verkeer plots uit. Naar al snel blijkt omdat een kleine ‘voorhoede’ van XR-activisten het verkeer hindert door met vier auto’s en enkele fietsen langzaam te gaan rijden ter hoogte van de splitsing van de A4 en A10.Rijkswaterstaat laat automobilisten hierop via de matrixborden weten dat de snelweg dichtgaat. De drie linkerrijbanen worden ‘afgekruist’ (gesloten) en voor de nog open afrit wordt de maximumsnelheid verlaagd, eerst tot 90 en daarna tot 70 km/u. Kort na het passeren van de laatste auto, stroomt het wegdek vol met mensen.
De weginname volgt daarmee dezelfde choreografie als in december. Maar de massaal aanwezige politie treedt deze druilerige middag vlotter op om er weer een einde aan te maken, zoals de hoofdofficier en burgemeester vooraf ook hadden aangekondigd.
Op last van burgemeester Femke Halsema wordt de betoging na een half uur formeel ontbonden, waarna de betogers tot driemaal gesommeerd worden op te stappen. Anders zullen ze aangehouden worden, waarbij ook „de korte en lange wapenstok en pepperspray” ingezet kunnen worden, klinkt uit de luidsprekers van een politiebusje.
Demissionair minister Dilan Yesilgöz (Justitie en Veiligheid) kwam begin deze maand met een nieuwe beleidslijn waarin ze aankondigde strenger op te treden tegen actievoerders die de wet overtreden. „Dit is geen demonstreren, dit zijn geen protesten, dit zijn illegale acties of zelfs het plegen van misdrijven”, aldus de bewindsvrouw, die ook sprak over boerenprotesten en demonstraties waarbij „verwerpelijke leuzen worden gescandeerd”.
Twee van haar partijgenoten, Daan Wijnants en Stijn Nijssen, beiden gemeenteraadslid in Amsterdam, zijn zaterdag ter plekke om te kijken of er nu sneller wordt opgetreden. Volgens Wijnants moet het gezag in Nederland zichzelf niet tegenspreken. „Liever nog zou ik zien dat de betogers worden tegengehouden”, zegt Wijnants, „maar dat is niet realistisch.” Dan maar zo snel mogelijk ontbinden en afvoeren „met meer bussen dan de vorige keer”, hoopt hij. En wat beide VVD’ers betreft, krijgt elke wegbezetter een boete.
Iets na 13.00 uur arriveren de eerste stadsbussen en nog een half uur later worden de eerste betogers weggeleid of -getild. De betogers houden tijdens hun collectieve aanhouding de sfeer erin, al ligt hun aantal deze zaterdag naar schatting flink lager dan in december. Als het XR-dweilorkest ‘When The Saints Go Marching In’ inzet, klinkt de leuze „We komen terug, nog een keer, met nog veel meer”.
Een uur later zitten de laatsten in de bus. In totaal zijn 326 aangehouden personen afgevoerd en vier auto’s geconfisqueerd, meldt de politie later. Behalve hun „bestuurlijke verplaatsing” hoeven zij verder „geen verdere opvolging” te vrezen voor hun deelname aan het protest, legt politiewoordvoerder Esther Izaks uit.
Na eerdere vrijspraak van XR-activisten die wegen blokkeerden, maakt het Openbaar Ministerie de afweging deze grote massa’s niet meer te vervolgen. Izaks: „De omvang van het aantal mensen met wie je hier te maken hebt en de impact op politie en justitie om uiteindelijk tot een geldboete over te kunnen gaan, dat maakt dat daar de keuze in is gemaakt: dat is qua capaciteit gewoon niet haalbaar.”
Deze aanpak geldt niet voor de 31 betogers die zijn aangehouden bij de voorhoedeblokkade rond de splitsing met de A4. Net als de zes betogers die eind december als eersten de snelweg opgingen wacht ook hen waarschijnlijk een boete van tweehonderd euro.
Volgens woordvoerder Izaks is de politie tevreden dat het protest even vreedzaam, maar vlotter dan de vorige keer is beëindigd. Tegelijkertijd, zegt ze, blijft het blokkeren van drukke autowegen „levensgevaarlijk”.
Daarnaast kost het in goede banen leiden van dit protest de politie veel menskracht, zegt Izaks. „Er zijn in de stad 1.600 demonstraties per jaar van actiegroepen, groot en klein, die hun geluid willen laten horen. Als iedereen op de ringweg wil gaan staan: dat kan niet.” De „honderden” agenten die op de A10 nodig waren, zegt ze, „hadden op een dag als vandaag een aangifte kunnen opnemen of bij een kwetsbare jongere in de wijk langs kunnen gaan.”
Source: NRC